Ahti Karjalainen
Ahti Kalle Samuli Karjalainen (10 ga Fabrairu 1923 - 7 ga Satumba 1990) mayaƙi tattalin arziki ne kuma ɗan Siyasa na Finland. Ya kasance memba na Agrarian League (daga baya aka sani da Keskusta, Jam'iyyar Tsakiya) kuma ya yi aiki sau biyu a matsayin Firayim Minista na Finland. [1] Duk da haka, an fi saninsa da lokacin da yake Ministan Harkokin Waje na Finland. Karjalainen an dauke shi daya daga cikin manyan mutane a siyasar Finland bayan yakin. Kamar Shugaba Urho Kekkonen, Karjalainen ya ba da muhimmancin gaske ga dangantakar Finland da Tarayyar Soviet, kuma a wani lokaci an dauke shi a matsayin mai yiwuwa magajin Kekkonen har sai maye gurbinsa ya shafi aikinsa na baya.
Rayuwa ta farko da ilimi
[gyara sashe | gyara masomin]An haifi Karjalainen a Hirvensalmi a matsayin ƙarami cikin yara huɗu. Mahaifinsa manomi ne Anselm Karjalainen (1875-1943) kuma mahaifiyarsa Anna Lyydia Viherlehto (1880-1962). Ya yi karatu a Luquio a Mikkeli daga 1935 har zuwa 1939, sannan aka rubuta shi cikin sojoji a cikin Yakin Winter, yana aiki a cikin sashin leken asiri na rediyo. Bayan Yaƙin hunturu ya ƙare, Karjalainen ya ci gaba da karatunsa a makarantar sakandare ta Lutheran a Tuusula, amma da zarar yaƙin ci gaba ya ɓarke, sai ya koma tsohuwar ƙungiyar leken asiri ta rediyo, yana aiki a tashoshin sauraro a Petrozavodsk (Äänislinna) da Medvezhyegorsk (Karhumäki) a Jamhuriyar Karelia da ke zaune a Finland. A lokacin da ya kasance a cikin soja na biyu, Karjalainen ya kuma halarci Makarantar Jami'an Tsaro a Niinisalo kuma an inganta shi zuwa ajiya tare da matsayin kyaftin.
A shekara ta 1944, bayan an sallame shi, Karjalainen ya shiga Jami'ar Helsinki, inda ya sami digiri na farko a kimiyyar siyasa a shekara ta 1946. Daga baya ya sami digiri na lasisi a shekara ta 1958 kuma ya kare digirin digirinsa a kimiyyar siyasa a wannan jami'ar a shekara ta 1959. Rubutun nasa ya kasance mai taken "Dangantaka tsakanin siyasar kudi na Bankin Finland da tattalin arzikin jihar daga 1811 zuwa 1953 galibi game da nazarin ruwa".
Ayyukan siyasa
[gyara sashe | gyara masomin]
Karjalainen ya yi aiki a matsayin Ministan Baitulmalin, Ministan Harkokin Waje [2] da Ministan Kasuwanci da Masana'antu na rabin shekaru goma daga 1957, inda ya kafa gwamnatinsa ta farko a ranar 13 ga Afrilu 1962. Ya kasance a ofis har zuwa watan Disamba na shekara mai zuwa; a ƙarshe ya rushe saboda murabus na ministocin da ke jin tausayi ga SAK kan batutuwan tattalin arziki da siyasa. Karjalainen ya yi aiki a karo na biyu a matsayin Firayim Minista daga 15 ga Yuli 1970 zuwa 29 ga Oktoba 1971.
Ayyukan minista na Karjalainen ya ci gaba da gajeren lokaci har zuwa Mayu 1977. A wannan lokacin ya kwashe kwanaki 5,772 a matsayin Ministan siyasa - lokacin hidima wanda Johannes Virolainen ya wuce. Karjalainen ya fara shiga Majalisar dokokin Finland a shekarar 1966, yana aiki a matsayin memba na tsawon shekaru 13.
A shekara ta 1981 Karjalainen ya gabatar da sunansa don zama dan takarar shugaban kasa na Jam'iyyar Tsakiya, amma ya sha kashi a hannun Johannes Virolainen. Mauno Koivisto ne ya lashe zaben wanda ya zama Shugaban Finland a watan Janairun 1982, wanda ya gaji Kekkonen.
A waje da siyasa, Karjalainen ya sami nasara tare da Bankin Finland. Ya yi aiki a matsayin darektan cibiyar bincike daga 1953 zuwa 1957, kuma an zabe shi a cikin Kwamitin Gudanarwa a 1958. Karjalainen ya yi aiki a matsayin Mataimakin Gwamna na Bankin Finland daga 1979, mukaddashin shugaban kwamitin daga 1979 zuwa 1982 kuma a matsayin gwamna daga 1982 zuwa 1983. [3] Ya kuma yi aiki a matsayin shugaban Hukumar hadin kan tattalin arziki ta Finland da Soviet daga 1967 har zuwa 1983.
Manazarta
[gyara sashe | gyara masomin]- ↑ "Ministerikortisto". Valtioneuvosto.
- ↑ "Ministerikortisto". Valtioneuvosto.
- ↑ "Ministerikortisto". Valtioneuvosto.