Jump to content

Annobar Filin wasan Kanjuruhan shekara ta 2022

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Infotaula d'esdevenimentAnnobar Filin wasan Kanjuruhan shekara ta 2022
Lua error a mw.lua, layi na 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.

Map
 8°09′02″S 112°34′23″E / 8.150556°S 112.573056°E / -8.150556; 112.573056
Iristadium disaster (en) Fassara
stampede (en) Fassara
football hooliganism (en) Fassara
crowd crush (en) Fassara
Kwanan watan1 Oktoba 2022
WuriFilin wasan Kanjuruhan, Malang (mul) Fassara
ƘasaIndonesiya
Wasaƙwallon ƙafa
Adadin waɗanda suka rasu135
Adadin waɗanda suka samu raunuka622
Makamitear gas (en) Fassara
Hashtag (mul) Fassara#IndonesiaStampede, #UsutTuntas da #UsutTuntasTragediKanjuruhan

A ranar 1 ga watan a shekarar Oktoba 2022, wani mummunan taron jama'a ya faru bayan wasan kwallon kafa a Filin wasa na Kanjuruhan a Malang Regency, Gabashin Java, Indonesia.[1] Bayan asarar da kungiyar Arema ta yi wa abokan hamayyarsu Persebaya Surabaya, kusan magoya bayan Arema 3,000 sun mamaye filin wasa. 'Yan sanda sun ce magoya bayan tashin hankali sun kai hari kan' yan wasan da jami'an kungiyar. 'Yan sanda sun yi ƙoƙari su kare' yan wasan kuma su dakatar da tashin hankali, amma taron jama'a sun yi karo da jami'an tsaro. A mayar da martani, 'Yan sanda masu tayar da kayar baya sun tura iskar hawaye, wanda ya haifar da tashin hankali na mutane a filin wasa suna ƙoƙarin tserewa daga iskar. An kafa murkushewa a wani fita, wanda ya haifar da magoya baya da suka kamu da iska.A

Ya zuwa 24 ga watan Oktoba a shekara ta 2022, mutane 135 sun rasa rayukansu, kuma wasu 583 sun ji rauni sakamakon hadarin.[2][3] Wannan shi ne bala'in filin wasa na biyu mafi muni a tarihin kwallon kafa, bayan bala'in Estadio Nacional na 1964 a Peru wanda ya kashe mutane 328. Har ila yau, shi ne karo na biyu mafi muni na jama'a na 2022 bayan taron jama'a da aka yi a Seoul Halloween a ranar 29 ga Oktoba wanda ya kashe 159. Saboda haka kuma bala'in da ya fi muni da ya shafi kwallon kafa a Asiya da Gabashin Gabas.

A ranar 6 ga watan Oktoba a shekarar 2022, shugaban 'yan sanda na Indonesiya Janar Listyo Sigit Prabowo ya ba da sanarwar cewa an sanya mutane da kungiyoyi daban-daban guda shida a ƙarƙashin tuhuma: darektan mai shirya wasan PT Liga Indonesia Baru (LIB), shugaban jami'in tsaro na Arema, mambobin kwamitin shirya wasan Arema saboda sakaci, da jami'an 'yan sanda uku don amfani da iskar hawaye.

A ranar 16 ga watan Janairun shekarar 2023, kusan watanni uku bayan bala'in, an gudanar da shari'ar farko kan abubuwan da suka shafi bala'in Kanjuruhan a Surabaya, Gabashin Java.

An gurfanar da mutane shida. Wadanda ake tuhuma uku sun sami hukuncin ɗaurin kurkuku, yayin da aka saki daya saboda rashin isasshen shaida. Jami'an 'yan sanda biyu da aka fara wanke su daga baya Kotun Koli ta Indonesia ta yanke musu hukunci a ranar 23 ga watan Agusta 2023.

Harkokin kwallon kafa yana da dogon tarihi a Indonesia, tare da akalla mutuwar 95 da suka shafi kwallon kafa tsakanin shekara ta 2005 da 2018. Kungiyoyin magoya bayan kungiyoyi da yawa suna da abin da ake kira "kwamanda", kuma 'yan sanda masu tayar da kayar baya suna nan a wasanni da yawa, tare da flare sau da yawa ana amfani da su don watsar da taron masu tayar wa'adin da ke mamaye filin wasa. A cikin shekara ta 2018, tashin hankali a Kanjuruhan bayan Persib Bandung rivalry">Wasan tsakanin Arema na Malang da Persib Bandung ya haifar da mutuwa bayan 'yan sanda na tashin hankali sun yi amfani da iskar hawaye don watsar da jama'a.

Kodayake ka'idar FIFA 19b ta bayyana cewa bai kamata a yi amfani da iskar hawaye a filayen wasa ba ta hanyar masu kula da filin wasa ko 'yan sanda, [4] ''Yan sanda na Indonesia suna amfani da shi don tabbatar da wasannin kwallon kafa. Dokokin FIFA na zaɓi ne lokacin da ƙungiya ko ƙungiya ta shirya wani taron a ƙarƙashin ƙa'idodin gasa. Saboda haka ka'idojin FIFA suna aiki ne kawai a matsayin jagororin a waɗannan lokuta.[4][lower-alpha 1]

Arema da Persebaya Surabaya, kungiyoyin da suka daɗe a Super East Java Derby, an shirya su buga wasan Lig 1 na yau da kullun a filin wasa na Kanjuruhan mai iya ɗaukar mutane 42,000 a ranar 1 ga Oktoba. [5] Saboda damuwa game da tsaro, 'yan sanda sun nemi a gudanar da wasan a farkon rana a 15:30 WIB (08:30 UTC) maimakon a 20:00 (13:00 UTC), kuma mutane 38,000 ne kawai aka ba da izini a filin wasa.  Koyaya, jami'an Liga 1 da masu shirya wasan ba su sadu da wannan buƙatar ba, kuma an buga tikiti 42,000 . [6] [7][8] Duk da haka, bin shawarar 'yan sanda, magoya bayan Persebaya - wanda aka fi sani da Bonek - ba su sami tikiti zuwa wasan ba.

Shugaban 'yan sanda na Malang ya gudanar da tattaunawar waya tare da Daraktan Ayyuka na LIB, Sujarno, wanda ya ce har yanzu dole ne a gudanar da wasan da dare.[9]

Fayil:Projectilejpg.jpg
Matsayin gas mai hawaye da bam din hayaki wanda ya harbe a daren bala'in.

A duk lokacin wasan da kansa, yanayin tsaro ya kasance mai santsi kuma ba tare da manyan abubuwan da suka faru ba. Bayan karshen wasan, inda Persebaya ta doke Arema 3-2 - nasarar farko ta Persebaya a Arema - masu kallo hudu daga tashoshin 9 da 10 sun shiga filin don ba da ƙarfafawa ga 'yan wasan Arema bayan da aka ci su. A cewar wani shaida, 'yan sanda sun bi su, wadanda suka cire rigunansu suka doke su; wannan ya sa wasu magoya baya su shiga filin.[10][11]

Kimanin magoya bayan Arema 3,000, wanda ake kira Aremania, sun mamaye filin wasa.[12] Rukunin farko na masu kallo da suka mamaye filin wasa sun fito ne daga matsayi na 12. Sun warwatse a kusa, suna neman 'yan wasan da jami'an tawagar su, kuma suna neman bayanin su game da cin nasara "bayan shekaru 23 na wasannin gida da ba a ci nasara ba" a kan abokin hamayyarsu Persebaya .[13]

Jami'an tsaro da 'yan sanda sun yi ƙoƙari su karkatar da karin Aremania daga filin wasa, amma ba su da amfani, sun tilasta wa Sojojin Indonesiya (TNI-AD) da Mobile Brigade Corps' Anti Riot Unit (PHH) su kira su don taimakawa wajen watsar da magoya bayan fushi.[14] Aremania daga nan ta ci gaba da jefa abubuwa, lalata motocin 'yan sanda da kuma fara gobara a filin wasa, [12] [15] tilasta wa' yan wasan Persebaya su gaggauta don rufewa a cikin ɗakunan ajiya, kuma daga baya a ajiye su a cikin masu ɗaukar ma'aikatan'aikatan 'yan sanda na awa daya kafin su iya barin filin wasa.

Bayan gazawar "matakan rigakafi", [13] 'yan sanda sun fara amfani da iskar hawaye a cikin ƙoƙari na watsar da masu tayar da kayar baya a filin wasa. Da farko, 'yan sanda sun harba iskar hawaye zuwa tsaye 12, sannan 10, tsaye 11, da 14, kuma a ƙarshe kudu da arewa tsaye.[11] Wannan ya shafi duka Aremania da ke mamaye filin wasa da sauran mutane a can, wanda ya sa Aremania a kudancin ya tsaya don mafita guda ɗaya (ƙofofi 12-14) don kauce wa iskar hawaye.[12] Dukkanin ƙofofin an kulle su sai dai ƙofar 14, tare da yawancin wadanda abin ya shafa daga baya aka samu a ƙofofin 13 da 14, wanda ya haifar da murkushewar jama'a da asphyxiation na mutane da yawa.[16] An kuma tura iskar hawaye a waje da filin wasa.[17] Listyo ya yi iƙirarin cewa an harbe harbe harsashi 11 (7 zuwa kudu, 1 zuwa arewa da 3 a filin wasa), yayin da The Washington Post ta ba da rahoton cewa 'yan sanda sun harbe akalla zagaye 40 na iskar hawaye a cikin minti 10. [18] 'Yan sanda sun ce Aremania ta lalata motocin' yan sanda goma da motoci masu zaman kansu guda uku.[19]

Nan da nan bayan tashin hankali, an yi amfani da ɗakin 'yan wasan da ɗakunan canzawa a matsayin wuraren kwashewa na wucin gadi, tare da' yan wasan Arema da jami'ai suna taimakawa wajen kwashe wadanda abin ya shafa har yanzu a filin wasa. An kai wadanda abin ya shafa asibitoci ta hanyar motocin asibiti da motocin Sojojin Indonesiya.[12] Mutane da yawa sun mutu a kan hanyar zuwa ko yayin magani.[13]

Daga cikin wadanda suka mutu, 38 ba su kai shekara 17 ba. Ƙaramin wanda ya mutu yana da shekaru 3 kuma mafi tsufa yana da shekaru 45.

  1. ↑ Ratcliffe, Rebecca; Connett, David; Fultondate, Adam (1 October 2022). "More than 120 people reportedly killed in riot at Indonesian football match". The Guardian. Archived from the original on 2 October 2022. Retrieved 2 October 2022.
  2. ↑ Ardiansyah, Mohammad Naufal. "Bertambah Satu, Korban Tragedi Stadion Kanjuruhan Jadi 133 Orang" [Added one death, the total number of Kanjuruhan Stadium Tragedy fatalities now stands at 133 people]. Times Indonesia (in Harshen Indunusiya). Retrieved 2022-10-18.
  3. ↑ Wibawana, Widhia Arum. "Jumlah Korban Kanjuruhan Terbaru: Total 714 Orang Termasuk 131 Tewas" [Latest total of Kanjuruhan victims: 714 people including 131 dead]. Detik.com (in Harshen Indunusiya). Retrieved 2022-10-11.
  4. 1 2 3 "FIFA Stadium Safety and Security Regulations" (PDF). p. 12. Archived (PDF) from the original on 21 June 2022. Retrieved 2 October 2022.
  5. ↑ Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "rbogor".
  6. ↑ Rizqo, Kanavino Ahmad. "127 Orang Tewas, Panpel Tolak Usul Polisi Percepat Pertandingan ke Sore Hari" [127 supporters killed, match organiser panel rejects police's bid to change the match to morning]. Detik.com (in Harshen Indunusiya). Archived from the original on 2 October 2022. Retrieved 2 October 2022.
  7. ↑ "Mahfud soal Tragedi Kanjuruhan: Kapasitas 38 Ribu, Cetak Tiket 42 Ribu" [Mahfud questions about Kanjuruhan disaster: Stadium's capacity could only held 38,000 supporters, tickets sold was 42,000]. CNN Indonesia (in Harshen Indunusiya). Archived from the original on 2 October 2022. Retrieved 2 October 2022.
  8. ↑ "PSSI Jelaskan Alasan PT LIB Ngotot Gelar Arema Vs Persebaya Malam Hari" [PSSI explains PT LIB's reasons for Arema vs Persebaya match should be held at night]. Detik.com (in Harshen Indunusiya). Archived from the original on 2 October 2022. Retrieved 2 October 2022.
  9. ↑ "Laporan TGIPF: Pensiunan Jenderal Tekan Kapolres Malang soal Jadwal" [TGIPF report: General's sacking puts pressure on Malang Police over schedule questions]. nasional (in Harshen Indunusiya). CNN Indonesia. Retrieved 2022-10-17.
  10. ↑ "Aremania Bantur: Kronologi Tragedi Kanjuruhan Dipicu dari Minta Foto" [Aremania Bantur: The chronology of the Kanjuruhan disaster from photos]. CNN Indonesia (in Harshen Indunusiya). Archived from the original on 4 October 2022. Retrieved 4 October 2022.
  11. 1 2 Rachmawati, ed. (5 October 2022). "Menit-menit Mematikan di Stadion Kanjuruhan, Jeritan Penonton di Tengah Lautan Asap Gas Air Mata" [Deadly moments in Kanjuruhan Stadium, spectators yelling amidst the teargases' fogs]. Kompas.com (in Harshen Indunusiya). Retrieved 5 October 2022 – via BBC News Indonesia.
  12. 1 2 3 4 Media, Kompas Cyber (1 October 2022). "Kericuhan di Kanjuruhan, Pemain Arema FC Bantu Evakuasi Korban" [Chaos in Kanjuruhan, Arema players helping victims' evacuation]. Kompas.com (in Harshen Indunusiya). Archived from the original on 2 October 2022. Retrieved 2 October 2022.
  13. 1 2 3 "125 die as tear gas triggers crush at Indonesia soccer match". CBS News. Associated Press. 2 October 2022. Retrieved 3 October 2025.
  14. ↑ Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "cnni".
  15. ↑ "Kronologi Tragedi di Stadion Kanjuruhan Malang Versi Saksi Mata dan Polisi" [The chronology of Malang's Kanjuruhan Stadium disaster, eyewitnesses and police version]. Republika Online (in Harshen Indunusiya). 2 October 2022. Retrieved 2 October 2022.
  16. ↑ "Saksi Tragedi Kanjuruhan: Gate 13 Seperti Kuburan Massal" [Kanjuruhan tragedy eyewitness: Stadium's Gate 13 was like Massal graves]. CNN Indonesia (in Harshen Indunusiya). Archived from the original on 4 October 2022. Retrieved 4 October 2022.
  17. ↑ Mochamad Sadheli (2 October 2022). "Kesaksian Suporter Arema Melihat Korban "Pergi" Sebelum Kembali" [Aremania's witness seeing victim "died" before resuscitated]. Kompas.com (in Harshen Indunusiya). Retrieved 2 October 2022.
  18. ↑ "Kapolri Klaim 11 Gas Air Mata Ditembakkan di Tragedi Kanjuruhan" [Police claim 11 teargases launched during the Kanjuruhan tragedy]. nasional (in Harshen Indunusiya). CNN Indonesia. Retrieved 2022-10-06.
  19. ↑ Tim. "13 Mobil Rusak Akibat Kerusuhan Kanjuruhan, Truk Brimob Terbakar" [13 vehicles damaged caused by riots, police trucks burned by supporters]. CNN Indonesia (in Harshen Indunusiya). Archived from the original on 2 October 2022. Retrieved 2 October 2022.
  1. ↑ FIFA regulations 1 through 3 state when the regulations should apply.[4]
Cite error: <ref> tags exist for a group named "lower-alpha", but no corresponding <references group="lower-alpha"/> tag was found.