Jump to content

Batutuwan muhalli a Turkiyya

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Batutuwan muhalli a Turkiyya
aspect in a geographic region (en) Fassara
Bayanai
Ƙaramin ɓangare na Abubuwan da suka shafi muhalli
Fuskar Abubuwan da suka shafi muhalli
Ƙasa Turkiyya
Wuri
Map
 39°N 36°E / 39°N 36°E / 39; 36
Rashin gurɓata iska a Samsun a Turkiyya

Turkiyya ta dauki bakuncin nau'ikan shuke-shuke sama da dubu uku, tana da bambancin wasu nau'ikan, kuma galibi an rufe ta da uku daga cikin wurare masu yawa na duniya.[1] Kodayake wasu matsin muhalli an raba su daga ci gCi gaban tattalin arziki har yanzu yana fuskantar barazanar da yawa, kamar kwalkwal fetur na dizal da ke fitafitar da iskar gas iska. iyaka mai kyau kuma ana tallafawa kwalkwal a Turkiyya suna cewa ƙasar wuri ne na gurɓata.[2]

Kare halittu masu yawa

[gyara sashe | gyara masomin]

Dabbobi na Turkiyya sun bambanta, saboda yawancin wuraren zama da matsayi na musamman tsakanin nahiyoyi uku da teku uku. "Ayyukan ci gaban da aka yi la'akari da su suna barazana ga bambancin halittu, amma sabon hanyar namun daji yana ba da bege don ci gaba da kiyayewa. " [3] dazuzzukan tsaunuka na Turkiyya suna fuskantar manyan barazanar ga bambancin kwayoyin da ke da alaƙa da yawan amfani, raguwar gandun daji, gurɓata iska, da canjin yanayi na duniya. [4] Hukumar Kula da Muhalli ta Turai ta gano yankuna uku na biogeographic a Turkiyya, Black Sea, Bahar Rum da yankunan Anatolian, waɗanda ya kamata a kare su a ƙarƙashin Yarjejeniyar Berne kan Kula da namun daji da wuraren zama na Turai, wanda Turkiyya ta sanya hannu.

Rashin gurɓata iska

[gyara sashe | gyara masomin]

Rashin gurɓata iska yana da mahimmanci a cikin birane; matsalar tana da tsanani musamman a Istanbul, [5] Ankara, Erzurum, da Bursa, inda konewar man fetur ke kara yawan ƙwayoyin a cikin hunturu. Kusan dukkanin mutanen birane suna fuskantar iskar iskar kwayar cuta fiye da iyakokin EU da Hukumar Lafiya ta Duniya.[6] Musamman a Istanbul, karuwar mallakar mota tana haifar da yanayin hayaki na birane akai-akai.[7] "Rashin gurɓata iska a cikin birane, sau da yawa ya haifar da sufuri, da kuma amfani da ƙananan ƙonewa na itace ko kwal, yana da alaƙa da kewayon matsalolin kiwon lafiya. " Matakan PM10 suna da micrograms 36.7 a kowace cubic mita, sun fi girma fiye da matsakaicin OECD na micrograms 20.9 a kowace cubian mita, da kuma iyakar jagora ta shekara-shekara ta 20 micrograms a kowace cuvic mita da Hukumar Lafiya ta Duniya ta kafa. " Kodayake akwai wasu sa ido kan gurɓataccen iska idan aka kwatanta da sauran ƙasashen Turai, ba su da yawa ba su da alamun gurɓata.[8] Dokoki a Turkiyya ba su ƙunshe da wani ƙuntatawa akan gurɓataccen PM 2.5, wanda ke haifar da cututtukan huhu.[9] Greenpeace Mediterranean ta yi iƙirarin cewa tashar wutar lantarki ta Afşin-Elbistan ita ce tashar wutar wutar lantarki da ke da haɗarin kiwon lafiya mafi girma a Turai, sannan kuma tashar wutar wuta ta Soma, kuma a Turkiyya.

  1. Şekercioğlu, Çağan H.; Anderson, Sean; Akçay, Erol; Bilgin, Raşit; Can, Özgün Emre; Semiz, Gürkan; Tavşanoğlu, Çağatay; Yokeş, Mehmet Baki; Soyumert, Anıl; İpekdal, Kahraman; Sağlam, İsmail K.; Yücel, Mustafa; Dalfes, H. Nüzhet (27 June 2011). "Turkey's globally important biodiversity in crisis". Biological Conservation (published December 2011). 144 (12): 2752–2769. Bibcode:2011BCons.144.2752S. doi:10.1016/j.biocon.2011.06.025. ISSN 0006-3207. OCLC 5899894758. S2CID 18094317. Retrieved 28 August 2014 via ResearchGate. |hdl-access= requires |hdl= (help)
  2. Bulut, Umit; Ucler, Gulbahar; Inglesi-Lotz, Roula (2021-03-18). "Does the pollution haven hypothesis prevail in Turkey? Empirical evidence from nonlinear smooth transition models". Environmental Science and Pollution Research (in Turanci). 28 (29): 38563–38572. Bibcode:2021ESPR...2838563B. doi:10.1007/s11356-021-13476-7. ISSN 1614-7499. PMID 33738742 Check |pmid= value (help). S2CID 232273360 Check |s2cid= value (help). |hdl-access= requires |hdl= (help)
  3. Gross, Michael (10 July 2012). "Turkey's biodiversity at the crossroads". Current Biology. 22 (13): R503–R505. Bibcode:2012CBio...22.R503G. doi:10.1016/j.cub.2012.06.051. PMID 22970449.
  4. Çolak, Alpher H.; Rotherham, Ian D. (November 2006). "A Review of the Forest Vegetation of Turkey: its Status Past and Present and its Future Conservation" (PDF). Biology and Environment: Proceedings of the Royal Irish Academy. 106B (3): 343–354. Bibcode:2006BEPRI.106..343C. doi:10.3318/bioe.2006.106.3.343. JSTOR 20728606. S2CID 46955795. Archived from the original (PDF) on 13 March 2016. Retrieved 25 December 2015 via UKEconet.
  5. OECD (2019), page 3
  6. Bulut, Umit; Ucler, Gulbahar; Inglesi-Lotz, Roula (2021-03-18). "Does the pollution haven hypothesis prevail in Turkey? Empirical evidence from nonlinear smooth transition models". Environmental Science and Pollution Research (in Turanci). 28 (29): 38563–38572. Bibcode:2021ESPR...2838563B. doi:10.1007/s11356-021-13476-7. ISSN 1614-7499. PMID 33738742 Check |pmid= value (help). S2CID 232273360 Check |s2cid= value (help). |hdl-access= requires |hdl= (help)
  7. OECD (2019), page 3
  8. OECD (2019), page 3
  9. "AIR POLLUTION AND ISTANBUL; Alarm bells". Heinrich Böll Stiftung.