Jump to content

Bitòn Coulibaly

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Bitòn Coulibaly
sarki

Rayuwa
Haihuwa 1689
ƙasa Mali
Mazauni Segoukoro (en) Fassara
Biton Coulibaly palace (en) Fassara
Mutuwa 1755
Ƴan uwa
Yara
Karatu
Harsuna Faransanci
Sana'a
Sana'a leader (en) Fassara da sarki

Bitòn Coulibaly (1689?-1755), wanda aka fi sani da Mamary Coulibaly, ya kafa Daular Bambara a cikin abin da ke yanzu Yankin Ségou da Yankin Mopti na Mali.

Tarihin rayuwa

[gyara sashe | gyara masomin]
Masallacin da Coulibaly ya gina, Ségou (1983)
Masallaci, Ségou (1983)

Babban jikan tsohon Ségou sarki Kaladian Coulibaly, Mamary Coulibalay ya zauna a Ségou a lokacin ƙuruciyarsa kuma nan da nan ya zama shugaban Tòn, ƙungiyar sa kai ga samari, government yana ɗaukar taken "Bitòn". A ƙarƙashin jagorancin Coulibalys, Tòn government ya canza daga al'umma mai daidaito zuwa sojoji da aka kara da bayi da suka gudu da ake kira Ton djon . Da aka yi amfani da shi ta hanyar tayar da kayar baya a kan sarkin Ségou, jama'a sun ba da shawarar government ya karɓi shugabancin masarautar Bambara. Coulibaly da sauri ya rinjayi shugabannin Ségou ta hanyar jefa kuri'a a cikin shugabannin, kuma ya yi amfani da birnin a matsayin babban birnin sabon Daular Bambara.

Da yake ƙarfafa kansa da dabarun tsaro daga al'adar Songhai, Coulibaly ya kirkiro babban sojoji da Jiragen ruwa na yaki don yin sintiri a Kogin Neja, tare da maza da aka kama a cikin nasarorin da ya samu. Coulibaly ya ci gaba da kama biranen Bamako da Djenne; ya kuma government kai hari kan Tamboctou, kodayake ya rike birnin ne kawai a takaice. A wannan lokacin ya kuma kafa birnin Bla a matsayin sansani da kuma makamai.

Ya gina Masallaci a Ségou.

Bitòn Coulibaly ya gaji Dinkoro Coulibaly bayan mutuwarsa a shekarar ta 1755. Daular Coulibaly ba da daɗewa ba ta fada hannun Ngolo Diarra, tsohon bawa kuma shugaban ton djon, a cikin shekara ta 1766. Bayin suna da 'yancin dukiya, kuma suna iya samun hanyarsu ta zuwa daraja, kamar yadda Diarra ya yi.

A cikin shekarar ta 2019 kabarin Coulibaly yana da rubutun "Biton Mamary Coulibalay / Wanda ya kafa Masarautar / Banana na Segou Sekoro / Sarauta 1712-1755".

A cikin al'adun gargajiya

[gyara sashe | gyara masomin]
  • Super Biton na Ségou, ƙungiyar Afro-jazz ta Mali, an kafa ta ne a cikin shekarun shekarar1960 a Ségou . [1] An sanya musu suna bayan Bitòn Coulibaly, su ne mafi tsufa a ƙungiyar rawa ta Mali, kuma ɗaya daga cikin tsofaffin ƙungiyar mawaƙa ta Afirka.[2]

Bayanan da aka ambata

[gyara sashe | gyara masomin]
  1. "Afro Jazz Folk Collection Vol 1, by Super Biton de Ségou". Super Biton de Ségou. 12 November 2021. Retrieved 28 November 2022.
  2. "Super Biton De Segou". Light In The Attic Records. Archived from the original on 28 November 2022. Retrieved 28 November 2022.
  • Lilyan, Kesteloot: L'Epopée Bambara na Ségou I da II, Paris: Fernand Nathan, 1971. [Hasiya] An yi amfani da ita a cikin littafin nan.
  • Davidson, Basil: Afirka a Tarihi . New York: Simon & Schuster, shekarar 1995.