Jump to content

DAD-IS

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
DAD-IS
database (en) Fassara
Bayanai
Muhimmin darasi biodiversity (en) Fassara
Edita Food and Agriculture Organization (en) Fassara
Kiyaye ta Food and Agriculture Organization (en) Fassara
Tambarin FAO

DAD-IS ita ce kalmar da aka fi amfani da ita a cikin Tsarin Bayanai game da Bambancin Dabbobi na Gida, wani kayan aiki da Hukumar Abinci da Noma ta Majalisar Dinkin Duniya ta ƙirƙiro kuma ta kula da shi a matsayin wani ɓangare na shirinta na kula da albarkatun kwayoyin halittar dabbobi don abinci da noma . [1] [ tabbacin da ya gaza ] Ya haɗa da bayanai kan nau'ikan dabbobi da za a iya bincikawa.

Hukumar FAO ta fara tattara bayanai kan nau'ikan dabbobi a shekarar 1982. [ <span title="This claim needs references to reliable sources. (April 2025)">ana buƙatar ambato</span> ] An ƙaddamar da sigar farko ta DAD-IS a shekarar 1996 kuma an sabunta manhajar sau da yawa; an ƙaddamar da sigar ta huɗu a shekarar 2017. [2]

DAD-IS ya haɗa da wani rumbun adana bayanai game da nau'ikan dabbobi, Bankin Bayanai na Duniya don Albarkatun Halittar Dabbobi. Ya ƙunshi bayanai kan halayen nau'in, amfani, rarrabawar yanki da kuma alƙaluma; hotuna sama da 4000 ; da kayan aikin samar da rahotannin da mai amfani ya ayyana; kuma yana da hanyar sadarwa da abun ciki mai harsuna da yawa. [ <span title="This claim needs references to reliable sources. (March 2024)">ana buƙatar ambato</span> ] Haka kuma yana ba da bayanan tuntuɓar masu tsara shirin na ƙasa da na yanki. [3]:24 : 24 Mai kula da harkokin ƙasa na kowace ƙasa yana tattara bayanai kuma yana shigar da su ta hanyar allon shigar da bayanai ta yanar gizo wanda ake samu a cikin harsuna da dama. [3]:30-31 : 30–31 

Ana amfani da bayanan don bayar da rahoto kan matsayin duniya da yanayin albarkatun kwayoyin halittar dabbobi, gami da bayanai na alamun 2.5.1b (adadin albarkatun kwayoyin halittar dabbobi don abinci da noma da aka tabbatar a wuraren kiyayewa na matsakaici ko na dogon lokaci) da 2.5.2 (kashi na nau'ikan gida da aka rarraba a matsayin waɗanda ke cikin haɗarin ɓacewa) na Manufofin Ci Gaban Dorewa na Majalisar Dinkin Duniya. [4]

Nau'in bayanai a cikin asusun ajiyar bayanai na duniya

[gyara sashe | gyara masomin]

Bayanan sun lissafa nau'ikan nau'ikan dabbobi masu shayarwa da na tsuntsaye daban-daban guda 37. A watan Satumba na 2022, ta tattara bayanai kan nau'ikan nau'ikan dabbobi masu shayarwa 11555 da kuma nau'ikan nau'ikan tsuntsaye 3758, [5] wanda ke wakiltar jimillar nau'ikan iri 8859 a duniya, wanda aka ruwaito 595 (7%) sun mutu . [5] : 6 Nau'in halittu na gida (wanda aka samu a yanki ɗaya kawai) sun ƙunshi nau'ikan halittu 7739, yayin da 1120 nau'ikan halittu ne na ƙetare iyaka (wanda aka samu a yankuna fiye da ɗaya). [5]

A shekarar 2022, an lissafa nau'ikan nau'ikan gida guda 7153 - na dabbobi masu shayarwa 4954 da na tsuntsaye 2199 - da kuma nau'ikan halittu masu ratsa iyakoki guda 555 (namun daji 458 da kuma na tsuntsaye 97). [ a ]

Matsayin Haɗari

[gyara sashe | gyara masomin]

Hukumar FAO tana amfani da bayanai game da yawan jama'a don rarraba nau'ikan iri bisa ga haɗarin ɓacewa. Nau'ikan haɗarin sune: "a cikin haɗari" ("masu mahimmanci", "masu mahimmanci", "masu haɗari", "masu haɗari" da "masu rauni"), "ba sa cikin haɗari" da "ɓacewa". [6][5] : 12, 15, 16 

Kimanin kashi 27% na nau'ikan (kimanin 2350 ) ko dai an rarraba su a matsayin waɗanda ke cikin haɗarin ɓacewa ko kuma sun riga sun ɓace. An kuma rarraba kashi 54% a matsayin waɗanda ba a san inda suke ba; waɗannan sun haɗa da nau'ikan da ba a bayar da rahoton yawan jama'a a cikin shekaru 10 da suka gabata ba. [5] : 11 

  1. Animal genetics. Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations. Accessed April 2023.
  2. [s.n.] (16 November 2017). Launch of the 4th version of the Domestic Animal Diversity Information System DAD-IS. Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations. Accessed March 2018.
  3. 3.0 3.1 [Commission on Genetic Resources for Food and Agriculture] (2011). Developing the institutional framework for the management of animal genetic resources. FAO Animal Production and Health Guidelines, number 6. Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations. ISBN 9789251069721.
  4. SDG indicator metadata. New York: Department of Economic and Social Affairs, United Nations. Archived 11 April 2025.
  5. 5.0 5.1 5.2 5.3 5.4 Commission on Genetic Resources for Food and Agriculture (2023). Status and Trends of Animal Genetic Resources – 2022. Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations. Accessed April 2025.
  6. [Commission on Genetic Resources for Food and Agriculture] (2013). In vivo conservation of animal genetic resources. FAO Animal Production and Health Guidelines, number 14. Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations. ISBN 9789251077252.