Dangantakar Albania da Serbia
| alakar kasashen biyu | |||||
| Bayanai | |||||
| Ƙasa | Albaniya da Serbiya | ||||
| Wuri | |||||
|
| |||||
Albania da Serbia suna kula da dangantakar diflomasiyya da aka kafa a shekara ta 1914. Daga 1918 zuwa 2006, Albania ta ci gaba da dangantaka da Masarautar Yugoslavia, Jamhuriyar Tarayyar Yugoslavia (SFRY), da Jamhuriwar Tarayyar Yugoslav (FRY) (daga baya Serbia da Montenegro), wanda ake ɗaukar Serbia a matsayin mai raba (SFRJ) ko kuma shi kaɗai (FRY). [1]
Dangantaka tsakanin kasashe biyu sun kasance masu rikitarwa kuma galibi ba su da abokantaka saboda abubuwan da suka faru a tarihi.
Tarihi
[gyara sashe | gyara masomin]

A ƙarshen zamanin Ottoman, jami'in diflomasiyyar Serbia Ilija Garašanin ya tuntubi masanin Mirdita, Monsignor Gasper Krasniqi, tare da burin samun Katolika na Albania a matsayin abin da ake zargi da warware "Tambayar Gabas". Koyaya, burinsu sun bambanta. Yayinda Garašanin ya yi la'akari da waɗannan lambobin sadarwa a matsayin hanyar cimma burin Serbia zuwa Tekun Adriatic, Krasniqi ya yi ƙoƙari ya taimaka wa Serbia don shirya juyin juya halin al'ummar Katolika ta Albania, da farko Mirdita, a kan Turks, don 'yancin siyasa da' yancin Albania.
Yaƙe-yaƙe na Balkan
[gyara sashe | gyara masomin]A farkon Yaƙe-yaƙe na Balkan, ɗaya daga cikin mahimman manufofi na dabarun siyasar Serbia shine samun hanyar zuwa Tekun Adriatic, saboda haka, manufarta ita ce ta raba iyaka ɗaya tare da abokinta Masarautar Girka don haka ta ƙin matsayin ƙasar Albania mai zaman kanta. A Yaƙin Balkan na farko, 'yan Albania sun yi yaƙi don jihar kasa. Wannan yaƙin ya iyakance, duk da haka, ga ayyukan 'yan bindiga da dabarun' yan tawaye.
Yaƙin Duniya na I
[gyara sashe | gyara masomin]A lokacin yakin duniya na farko, Firayim Ministan Albania Essad Toptani ya sanya hannu kan Yarjejeniyar Niš tare da Serbia . Albania za ta zama fagen yaƙi, tare da Sojojin Serbia suna motsawa ta cikin ƙauyukan Albania a lokacin Babban Komawa.
Yaƙin Duniya na II
[gyara sashe | gyara masomin]A lokacin yakin duniya na biyu, hadin kai sosai ya bunkasa tsakanin Sojojin 'Yanci na Yugoslavia da Sojojin' Yanayi na Albania. Sojojin Jama'ar Albania sun karbi iko a kasar a shekarar 1944. Jam'iyyar Democrat ta Tarayyar Yugoslavia ita ce kasa ta farko da ta amince da sabuwar gwamnatin Albania a watan Afrilun shekara ta 1945.
Yaƙin Cold
[gyara sashe | gyara masomin]Akwai shirye-shiryen kwaminisanci don ƙirƙirar Tarayyar Balkan wanda zai haɗa da Yugoslavia, Albania, Romania, Bulgaria, da Girka. Koyaya, bayan ƙudurin Informbiro 1948, Albania ta karya dangantaka da 'yan kwaminisancin Yugoslav, saboda Enver Hoxha ya kasance mai aminci ga Tarayyar Soviet a ƙarƙashin Joseph Stalin .
Yaƙe-yaƙe na Yugoslavia
[gyara sashe | gyara masomin]A sakamakon Yakin Kosovo a cikin 1998 da 1999, Albania ta goyi bayan yakin fashewar bam na NATO a kan FR Yugoslavia wanda ya haifar da FR Yugoslavia ta karya dangantakar diflomasiyya da Albania.[2]
Dangantakar siyasa
[gyara sashe | gyara masomin]Firaministan Albaniya Edi Rama ya ziyarci Serbia inda ya gana da firaministan Serbia Aleksandar Vučić a shekara ta 2014 a karon farko irinsa tsakanin shugabannin kasashen biyu tun bayan taron 1947 na kama-karya na Albaniya Enver Hoxha da shugaban Yugoslavia Josip Broz Tito. Duk da haka, fushi ya harzuka lokacin da Rama ya ce 'yancin kai na Kosovo "ba a iya musantawa" kuma "dole ne a mutunta shi" kuma Vučić ya zarge shi da "tashin hankali"..
A cikin 2022 yayin Taron Tattalin Arziki na Duniya a Davos, Aleksandar Vučić na Serbia ya yi tsokaci game da "dangantakar da ke tsakanin Albaniya, Serbia, da Arewacin Macedonia ba ta taɓa yin kyau ba." Serbia ta inganta wani yanki na hadin gwiwa na tattalin arziki da siyasa tsakanin jihohin Yammacin Balkan uku, kuma ta tabbatar da "manufar bude kofa" ga duk wanda ke shirye ya ba da hadin kai.[1] Bude Balkan yanki ne na tattalin arziki da siyasa na kasashe uku membobi a cikin Balkans, wadanda su ne Albaniya, Arewacin Macedonia da Serbia. [ana buƙatar hujja][<span title="This claim needs references to reliable sources. (September 2024)">citation needed</span>]
Dangantakar tattalin arziki
[gyara sashe | gyara masomin]Ciniki tsakanin kasashe biyu ya kai dala miliyan 338 a 2023; fitar da kayayyaki na Serbia zuwa Albania ya kai kimanin dala miliyan 260; fitar da kayayyakin Albania ya kai dala dala miliyan 78.
Albanians a Serbia
[gyara sashe | gyara masomin]Albanians a Serbia sanannen ƙabilar ƙabilu ne. Sun kai 61,687, wanda ya zama 0.93% na yawan jama'a (ba tare da Kosovo ba). Yawancin su suna zaune a Kwarin Preševo, mafi yawan kudancin ƙasar.
Serbiyawa a Albania
[gyara sashe | gyara masomin]Serbs a Albania sanannen kabilanci ne. Sun mayar da hankali ne a yankin Vraka, amma galibi sun yi hijira a cikin shekarun 1990. Al'umma tana da harsuna biyu kuma mafi rinjaye suna bin Orthodox na Gabas, yayin da 'yan tsiraru ke ikirarin Islama. Dangane da ƙididdigar 2023, 'yan ƙasa 586 na Albania sun bayyana kansu a matsayin Serbs.
Ayyukan diflomasiyya na mazauna
[gyara sashe | gyara masomin]- ↑ "Country programme framework". UNDP Serbia. UNDP. Archived from the original on May 5, 2010. Retrieved August 26, 2015.
- ↑ "International reaction of Albania to NATO's bombing campaigns" (PDF). Archived (PDF) from the original on 2020-08-02.