Jump to content

Faransanci na Afirka

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Faransanci na Afirka
Lamban rijistar harshe
ISO 639-3
Wani mutum daga Labé, Guinea, yana magana da Pular da Faransanci na Yammacin Afirka

Faransanci na Afirka (Faransanci: français africain) rukuni ne na laima na nau'ikan Harshen Faransanci da ake magana a duk faɗin Afirka mai magana da Faransanci. An yi amfani da shi galibi a matsayin yare na biyu ko harshen magana, kimanin mutane miliyan 167 ne ke magana da shi a cikin ƙasashe da yankuna 34, wasu daga cikinsu ba Francophone ba ne, amma kawai mambobi ne ko masu lura da Organisation internationale de la Francophonie. Daga cikin wadannan, jihohi masu zaman kansu 19 sun amince da shi a matsayin harshen hukuma na doka, kodayake ba yaren asalin mafi rinjaye ba ne. A cewar Ethnologue, mutane miliyan 1.2 ne kawai suka yi magana da shi a matsayin yare na farko. [mafi kyawun tushen da ake buƙata] Masu magana da suna wakiltar kashi 47% na Francophonie, suna mai da Afirka nahiyar da ke da mafi yawan masu magana da Farisanci a duniya.  

A Afirka, ana yawan magana da Faransanci a matsayin yare na biyu tare da 'yan asalin ƙasar, amma a cikin ƙananan birane (musamman a Afirka ta Tsakiya da tashar jiragen ruwa da ke kan Tekun Guinea) ya zama yare na farko, kamar a yankin Abidjan, Côte d'Ivoire, Jamhuriyar Demokradiyyar Kongo, [1] a cikin biranen Douala, Yaoundé a Kamaru, a Libreville, Gabon, da Antananarivo. [2]

n.A wasu ƙasashe, kodayake ba su da matsayin hukuma, yare ne na Maroko a cikin ƙananan zamantakewar jama'a, kamar a Aljeriya, Tunisiya, Morocco, da Mauritania, inda Faransanci shine yare na farko a tsakanin manyan ɗalibai tare da Larabci (mutane da yawa a cikin manyan ɗalibai suna da Harsuna biyu a lokaci guda a cikin Larabci / Faransanci), amma yare ne na biyu kawai a cikin yawan jama'a

Jerin ƙasashe a Afirka ta hanyar ƙwarewar Faransanci

[gyara sashe | gyara masomin]

Kwarewar Faransanci a cikin ƙasashen Afirka bisa ga Ƙungiyar Duniya ta Francophonie (OIF).[3] [lower-alpha 1]

Kasashe Yawan jama'a Jama'ar da ke magana da Faransanci Kashi na yawan mutanen da ke magana da Faransanci Shekara
 Aljeriya 47,435,000 15,589,000 32.86% 2025
 Benin 14,814,000 4,992,000 33.7% 2025
 Burkina Faso 24,075,000 5,499,000 22.84% 2025
 Burundi 14,390,000 1,250,000 8.68% 2025
 Cape Verde 527,000 52,000 10.83% 2025
 Kamaru 29,879,000 12,267,000 41.06% 2025
 Jamhuriyar Afirka ta Tsakiya 5,513,000 1,345,000 24.39% 2025
 Chadi 21,004,000 2,693,000 12.82% 2025
 Comoros 883,000 333,000 37.73% 2025
 Kongo 6,484,000 3,981,000 61.4% 2025
 Ivory Coast 32,712,000 11,913,000 36.42% 2025
 Djibouti 1,184,000 592,000 50% 2025
 DR Congo 112,832,000 57,196,000 50.69% 2025
 Misira 118,366,000 3,573,000 3.02% 2025
 Equatorial Guinea 1,938,000 560,000 28.91% 2025
 Gabon 2,593,000 1,719,000 66.3% 2025
 Gambiya 2,822,000 564,000 20.00% 2025
 Ghana 35,064,000 645,000 1.84% 2025
 Guinea 15,100,000 4,202,000 27.83% 2025
 Guinea-Bissau
 Madagascar 32,741,000 8,705,000 26.59% 2025
 Mali 25,199,000 5,028,000 19.95% 2025
 Mauritania 5,315,000 689,000 12.96% 2025
 Mauritius 1,268,000 921,000 72.65% 2025
 Maroko 38,431,000 13,912,000 36.2% 2025
 Nijar 27,918,000 3,754,000 13.45% 2025
 Rwanda 14,569,000 748,000 5.14% 2025
 São Tomé da Príncipe
 Senegal 18,932,000 5,250,000 27.73% 2025
 Seychelles 133,000 70,000 53.00% 2025
 Togo 9,722,000 3,998,000 41.12% 2025
 Tunisiya 12,349,000 6,558,000 53.11% 2025

Faransanci sanannen Afirka

[gyara sashe | gyara masomin]

A cikin birane na Afirka mai magana da harshen Faransanci, wani nau'in Faransanci ya fito: Français populaire africain ("Faransa na Afirka") ko FPA. Ana amfani da shi a duk yankin Saharar Afirka, amma musamman a biranen kamar Abidjan, Côte d'Ivoire; Cotonou, Benin; Dakar, Senegal; Lomé, Togo; da Ouagadougou, Burkina Faso. A lokacin da ya fito, an ware shi kuma an haɗa shi da ghetto; Angèle Bassolé-Ouedraogo ta bayyana martani na malaman:

Administration and professors do not want to hear that funny-sounding and barbarian language that seems to despise articles and distorts the sense of words. They see in it a harmful influence to the mastery of good French.[4]

<span title="This claim needs references to reliable sources. (October 2014)">tion needed</span>]

Faransanci na Angola

[gyara sashe | gyara masomin]

Ana amfani da Faransa a matsayin harshen sadarwa, musamman a tsakanin mutanen da suka iya karatu da rubutu a Cabinda, kuma harshe ne da ake magana a Angola a matsayin babban yawan mutanen Faransa na Angola, wanda ya haɗa da Angolans da kakannin Faransa da Faransansanci waɗanda ke zaune ko sun zauna a Angola, mutane da yawa, gami da babban kashi na yawan mutanen da suka yi karatu da rubutu, suna magana da Faransaniya sosai daga Jamhuriyar Demokradiyyar Kongo mai makwabtaka a matsayin gado na Mulkin mallaka na Belgium daga Brussels wanda ya ayyana 'yancin kai daga Belgium a ranar 30 ga Yuni 1960. Angola tana da alaƙa ta tarihi da al'adu tare da Faransa, musamman ta hanyar mulkin mallaka da kuma dangantakar tattalin arziki da siyasa da ta biyo baya tare da wasu ƙasashe ciki har da Afirka mai magana da harshen Faransanci wanda aka mallaka a matsayin tsoffin mulkin mallaka na Faransa daga Paris.

  1. "Evidence from the Democratic Republic of the Congo" (PDF). IDRC CRDI. Retrieved 21 December 2024.
  2. Øyvind, Dahl. "Linguistic policy challenges in Madagascar" (PDF).
  3. Øyvind, Dahl. "Linguistic policy challenges in Madagascar" (PDF).
  4. Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "bassole".
  1. Countries in italics indicate non-Francophone countries.
Cite error: <ref> tags exist for a group named "lower-alpha", but no corresponding <references group="lower-alpha"/> tag was found.