Filin jirgin ruwa na Apapa
| Filin jirgin ruwa na Apapa | |
|---|---|
|
| |
| Wuri | |
| Ƴantacciyar ƙasa | Najeriya |
| Jihohin Najeriya | jahar Legas |
| Coordinates | 6°26′15″N 3°23′35″E / 6.437371°N 3.393122°E |
![]() | |
|
| |
Apapa Port Complex wanda aka fi sani da Lagos Port Complex ita ce katafaren tashar tashar jiragen ruwa mafi girma kuma mafi yawan jama'a a Najeriya.[1] Rukunin ya ƙunshi wurare da yawa da suka haɗa da Quays Apapa, Tsawon Wuta na Apapa na Uku, Dockyard Apapa, Apapa Petroleum Wharf, Bulk Vegetable Oil Wharf, Ijora Wharf, ƙirƙirar Lighter Terminal, da tashar tashar ruwa ta Lily. Gwamnatin mulkin mallaka ta Najeriya ce ta samar da kuɗaɗe tare da gina ta, ta zama tashar jirgin ruwa mafi yawan al’umma don fitar da kayan amfanin gona daga lardunan Yamma da Arewacin Nijeriya a ƙarshen shekara 1920. An mayar da mulki ga gwamnatin Najeriya bayan an ba da mulkin kai kuma a cikin Shekarar 2005, an raba rukunin gidaje zuwa tashoshi kuma an ba da kwangila ga kamfanoni masu zaman kansu tare da NPA a matsayin mai gida da mai gudanarwa.
Tarihi
[gyara sashe | gyara masomin]Babban abin da ya haifar da ƙirƙirar Apapa Port Complex shine kammala Hanyar jirgin kasa ta Yamma tare da Legas a matsayin babban tashar, bayan haka, buƙatar ta taso don kayan aiki don ɗorawa da fitar da kayayyaki a kowane ɓangare na Yammacin Najeriya da lardunan Arewa.[2] Amma a lokacin, yawancin tashar jiragen ruwa na halitta a cikin jihar Legas ba su da kyau ga jiragen ruwa saboda kasancewar yashi na halitta da raƙuman ruwa masu nauyi, wannan shingen wani lokacin yakan sa kaya zuwa Legas su karkatar zuwa ƙofar Forcados. A cikin Shekarar 1906, an kashe babban kuɗin da aka kashe don hawan tashar jiragen ruwa ta Jihar Legas da kuma gina dutse guda biyu don sauƙaƙe damar shiga jiragen ruwa masu tafiya a teku, a cikin shekara ta 1913, injiniya ya kammala aikin jiragen ruwa masu tafiya a teku suna da damar zuwa tashar jiragen ruwan Legas. A cikin Shekarar 1919, an tsawaita tashar jiragen ruwa mai tsawon mita 180 zuwa Apapa, wurin da aka yanke shawarar zai zama ƙarshen hanyar jirgin ƙasa ta Yamma. A cikin Shekarar 1926, bayan kammala tashoshin jiragen ruwa guda huɗu masu tsawon mita 1,800 ne, Apapa ta fara mamaye sauran tashoshin jirgin ruwa a Iddo da Tsibirin Legas in ba haka ba a matsayin tashar kwastam a cikin jigilar kayayyakin fitarwa.[2] Tsakanin Shekarar 1928 da Kuma shekarar 1929, ya kula da ton 201,307 na kayan fitarwa, [2] kuma tsakanin shekarar 1937 da Shekarar 1938, tashar jiragen ruwa ta Apapa ta kula da kimanin ton 370,000 na kaya, a Shekarar 1953, ta kula da kusan ton 700,000. [3] Bayan karshen yakin duniya na biyu, ƙarin ayyukan injiniya sun haifar da sake farfadowa da ƙasa don kayan aikin ƙasa kamar tashoshin fasinjoji, ɗakunan kaya da wuraren al'ada.[3] A wannan lokacin, an rarraba iko da tashar jiragen ruwa, sashen Marine yana da alhakin kula da hanyar, ajiya da tashar jirage, kamfanonin sufuri masu zaman kansu sun yi ayyukan haske yayin da kamfanin jirgin kasa ya kuma yi ayyukan tashar jiragen sama a tashar sa.[2]
Haɓakar motsi na kayayyaki ta hanyar hanya ya sanya damuwa a kan kayan aikin hanya na yanzu kuma an gina sabon hanyar shiga don haɗa Apapa ta hanyar Mushin zuwa Ibadan da kuma ci gaba zuwa arewa.[3]
Da farko a cikin 1956, sabuwar NPA da aka kafa ta fara fadada yawan wuraren zama a cikin hadaddun, tare da ƙara ƙarin sarari shida. An kammala wannan fadada tashar jiragen ruwa a 1961. An kammala tsawaitawa ta biyu a lokacin shirin ci gaban kasa na farko tsakanin 1962 da 1968. Ƙarin sararin samaniya ya sa tashar jiragen ruwa ta ci gaba da jagorantar sarrafa kaya kuma a ƙarshen 1966, ta kula da kaya na tan miliyan 1.9. Bayan tsawo na biyu, yankin ƙasar tashar jiragen ruwa ya kasance kusan hekta 100 tare da ikon ɗaukar kaya ko fitar da jiragen ruwa ashirin a lokaci guda. An kammala tsawo na uku tare da rafin Badagry a shekarar 1979. Hukumomi sun kirkiro wurare don ɗorawa da fitar da siminti da hatsi.
A yau
[gyara sashe | gyara masomin]Hukumar Kula da Tashoshin Jiragen Ruwa ta Najeriya ta mallaki kuma ta gudanar da ayyukan a Legas Port Complex daga Shekarar 1956 har zuwa lokacin da aka ba da izini a Shekarar 2005. A wannan lokacin yawancin ayyukan da ke cikin tashar jiragen ruwa an yi su ne ta hanyar NPA ban da stevedoring da masana'antu. A shekara ta 2005, an raba haɗaɗɗun zuwa tashoshi da yawa kuma an sayar da su ga masu zaman kansu don gudanar da wasu shekaru.
| Tashar | Gidajen kwana | Mai aiki mai zaman kansa |
|---|---|---|
| Tashar Apapa A | 1-3 | Apapa Bulk Terminal Ltd (Flour Mills) |
| Tashar Apapa B | 4-5 | Apapa Bulk Terminal Ltd (Flour Mills) [4] |
| Tashar Apapa C | 6-12 | ENL Consortium Ltd |
| Tashar Apapa D | 13 | ENL Consortium Ltd |
| Apapa Terminal E | 19-20 | Green View Development Nigeria Ltd (Dangote) [4] |
| Tashar kwantena ta Apapa | 15-18A | APM Terminals Ltd [4] |
| Tashar kwantena ta Ijora / Lily | - | Maersk |
Tashar jiragen ruwa ta rufe fiye da hekta 80 kuma tana da ƙofar ƙafa huɗu tare da tsawo na mita takwas don karɓar manyan kaya.[5] Yana da cibiyoyin dabaru guda biyu waɗanda suka haɗa da ɗakunan ajiya da gine-gine masu tasowa.[6] Akwai tashoshin masu zaman kansu guda biyar a cikin Legas Port Complex . [6] Wadannan wurare na musamman suna da fiye da 10 berths don sarrafa hatsi, injuna, kayan aiki da abubuwan da suka lalace kamar abinci, ma'adanai, taki, gari, gishiri, sukari, da dai sauransu. Ginin hatsi guda biyu da masana'antar sarrafawa suna kan tashar jiragen ruwa kusa da tashar jiragen sama. Ana sarrafa man fetur da kayayyakin man fetur a tashoshin jiragen ruwa takwas. Tashar jiragen ruwa tana da tashoshi huɗu don sarrafa jiragen kamun kifi. Ana sarrafa kwal a wurin Ijora na 150m. Tashar jiragen ruwa ta Legas kuma tana da gonakin tanki guda huɗu don adana kayayyakin man fetur.[7]
Tashar tashar jiragen ruwa ta rufe yanki na hekta 55 kuma tana da jimlar tsawon tashar jiragen sama na mita 1,005. Yana da ƙarfin kwantena na shekara-shekara na sama da 1,000,000 TEU da haɗin reefer 298. Ana amfani da cranes na tashar jiragen ruwa 13 da cranos na roba 14 don ɗorawa da saukewa. Yankunan ajiya sun haɗa da ɗakunan ajiya 3 tare da yanki na 3,02 m2 da kuma filin da ba a rufe shi ba don adana kayayyaki na wucin gadi. Tashar jiragen ruwa, wacce APM Terminals ke sarrafawa, ta aiwatar da hanyoyin lantarki kamar su windows na tsaye, gaskiya na ma'amaloli, sake dubawa na aiki, taimakon fasaha, invoicing na ainihi da bin kwantena.[6]
Jirgin ƙasa
[gyara sashe | gyara masomin]Lokacin da aka kammala zurfin ruwa na Apapa quays a 1926, an yi la'akari da cewa yawan zirga-zirga zai kasance ta hanyar dogo.[3] Koyaya, yayin da tashar jiragen ruwa ta girma kuma manyan motoci sun zama hanyar da aka fi so don jigilar kayayyaki zuwa da daga tashar jiragen sama, toshewar zirga-zirga da aka haifar da motoci a gefen hanya ya zama abin da ke faruwa akai-akai.
Manazarta
[gyara sashe | gyara masomin]- ↑ Salisu, Umar Obafemi; Raji, B. A. (April 2017). "Analysis of Seaport Productivity in Pre and Post Concession Periods in Nigeria. a Study of Apapa Port". Transport & Logistics. 17 (42): 62–71.
- 1 2 3 4 Olukoju, Ayodeji. "THE PORT OF LAGOS, 1850-1929: THE RISE OF WEST AFRICA'S LEADING SEAPORT Ayodeji Olukoju" (PDF). Archived from the original (PDF) on 2017-12-15. Retrieved 2019-01-06.
- 1 2 3 4 Empty citation (help)
- 1 2 3 Cite error: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedthisday - ↑ "Lagos Port | Port Code: NGLOS - Seabay Logistics". www.seabaycargo.com. Retrieved 2023-07-02.
- 1 2 3 npa2016. "Lagos Port Complex". Nigerian Ports Authority (in Turanci). Retrieved 2023-07-02.
- ↑ Bhattacharjee, Shilavadra (2022-05-30). "6 Major Ports in Nigeria". Marine Insight (in Turanci). Retrieved 2023-07-02.
