Gangamin al'ummar Togo
| Bayanai | |
|---|---|
| Iri | jam'iyyar siyasa |
| Ƙasa | Togo |
| Ideology (en) |
African nationalism (en) |
| Political alignment (en) | Siyasa ta dama da nisa-dama |
| Mulki | |
| Hedkwata | Lomé |
| Tarihi | |
| Ƙirƙira | 1969 |
| Wanda ya samar | |
| Ta biyo baya |
Union for the Republic (en) |
| Dissolved | 2012 |
Gangamin al'ummar Togo (Turanci: Rally of the Togolese People, Faransanci: Rassemblement du Peuple Togolais, RPT) ita ce jam'iyyar siyasa mai mulki a Togo daga 1969 zuwa 2012. Shugaba Gnassingbe Eyadéma ne ya kafa ta kuma dansa, Shugaba Faure Gnassingbé, ya jagoranci, bayan mutuwar tsohonsa a 2005, RPTna ta maye gurbin jam'iyyar RPT da sabuwar jam'iyyar GPT. (UNIR), a cikin Afrilu 2012, narkar da RPT.[1][2][3]
Tarihi
[gyara sashe | gyara masomin]An kafa RPT a ƙarshen 1969, ƙarƙashin Shugaba Gnassingbe Eyadéma.[4] Babban sakataren jam’iyyar na farko shi ne Edem Kodjo.[5] Ita ce jam'iyya daya tilo da aka amince da ita a kasar, rawar da ta kara samun gindin zama a cikin sabon kundin tsarin mulki da aka amince da shi a zaben raba gardama na 1979 lokacin da aka dakatar da dukkan sauran jam'iyyun. An zabi shugaban jam'iyyar zuwa wa'adin shekaru bakwai a matsayin shugaban jamhuriyar, kuma jama'a sun tabbatar da shi a kan karagar mulki.
Bayan shekaru 22 na mulkin jam’iyya daya ta RPT, an gudanar da babban taron kasa daga Yuli zuwa Agusta na 1991, inda aka kafa gwamnatin rikon kwarya wadda ta sake kafa zabukan jam’iyyu da yawa[6]. Babban taron kasa ya rushe RPT a ranar 27 ga Agusta 1991.[7] Bayan da majalisar koli ta Jamhuriyar (majalisar rikon kwarya) ta haramta jam’iyyar a watan Nuwamba 1991, rikicin siyasa ya faru inda sojoji masu biyayya ga Eyadéma, wadanda suka bukaci a dage haramcin da aka yi wa jam’iyyar RPT, suka kama firaminista Joseph Kokou Koffigoh a watan Disamba[8]. An saki Koffigoh ne bayan ya amince da bukatar sojojin tare da kafa sabuwar gwamnati wacce ta baiwa dan jam'iyyar RPT alhakin kula da harkokin soji na biyu (yayin da shi kansa Koffigoh ya kasance ministan tsaro). Eyadéma ya kasance shugaban kasa a duk lokacin rikicin.
A zaben 'yan majalisar dokoki da aka gudanar a ranar 27 ga watan Oktoban 2002, jam'iyyar ta lashe kujeru 72 cikin 81 na majalisar dokokin kasar Togo. Bayan mutuwar Eyadéma a watan Fabrairun 2005, RPT ta nada dansa Faure Gnassingbe a matsayin shugaban jam'iyyar kuma dan takararta a zaben shugaban kasa na ranar 24 ga Afrilun 2005, inda ya samu kashi 60.2% na kuri'un da aka kada.
An gudanar da taron RPT na 9 a watan Disamba na 2006, kuma an zabi Solitoki Esso a matsayin Sakatare-Janar na jam'iyyar na tsawon shekaru uku.[8] Manyan Sakatarorin da suka gabata sun hada da Koffi Sama, wanda aka zaba a karshen shekarar 2000, da Dama Dramani, wanda aka zaba a karshen shekarar 2003.
Jam'iyyar RPT ta lashe kujeru 50 cikin 81 na majalisar dokokin kasar a zaben 'yan majalisa na watan Oktoba na shekarar 2007.[9]
Manazarta
[gyara sashe | gyara masomin]- ↑ "Togo : le RPT est mort, que vive l'Unir" (in French). Radio France Internationale. April 15, 2012. Retrieved April 28, 2012
- ↑ Yvette Attiogbé (April 14, 2012). "The Dissolution of the RPT – It is Official". togo-online.co.uk. Archived from the original on August 9, 2013. Retrieved April 28, 2012
- ↑ Folly Mozolla (April 15, 2012). "Faure Gnassingbé has created his party Union pour la République (UNIR) in Atakpamé". togo-online.co.uk. Archived from the original on August 7, 2013. Retrieved April 28, 2012.
- ↑ "Background Note: Togo", U.S. Department of State, August 2007.
- ↑ "EDEM KODJO À VISAGE DÉCOUVERT" Archived 2005-02-17 at the Wayback Machine, diastode.org (in French).
- ↑ Togo Leader Adds to Cabinet to End Crisis", The New York Times, 2 January 1992.
- ↑ Resolution No.3 du 27 Aout 1991 — Portant dissolution du Rassemblement du Peuple Togolais — RPT Parti Unique Parti-Etat", Journal Official de la Republique Togolaise, 17 December 1991 (in French
- ↑ Togo: Ruling party ends congress, elects new secretary-general", Radio Togo, Lome (nl.newsbank.com), December 19, 2006
- ↑ "Le RPT remporte les premières élections pluralistes" Archived 2008-01-24 at the Wayback Machine, Republicoftogo.com, October 30, 2007 (in French).