Jump to content

Guinea ta Faransa

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Guinea ta Faransa
colony (en) Fassara
Bayanai
Bangare na Faransanci Yammacin Afirka
Farawa 1894
Suna a harshen gida ߝߊ߬ߙߊ߲߬ߛߌ߫ ߖߌ߬ߣߍ߬
Yaren hukuma Faransanci
Nahiya Afirka
Ƙasa Faransa
Babban birni Conakry
Territory claimed by (en) Fassara Faransa
Ta biyo baya People's Revolutionary Republic of Guinea (en) Fassara
Wanda ya biyo bayanshi Gine
Wanda yake bi Imamate of Futa Jallon (en) Fassara
Dissolved, abolished or demolished date (en) Fassara 1958
Wuri
Map
 9°30′33″N 13°42′44″W / 9.509167°N 13.712222°W / 9.509167; -13.712222

Guinea ta Faransa (Faransa: Guinée française) tana ƙarƙashin mulkin mallaka na Faransa a Yammacin Afirka. Yankunanta, yayin da suka canza a tsawon lokaci, a cikin shekarar 1958 sune na ƙasar Guinea mai zaman kanta ta yanzu.[1]

Faransa ce ta kafa Guinea ta Faransa a cikin shekarar 1891, a cikin iyakoki iri ɗaya da mulkin mallaka na baya da aka sani da Rivières du Sud (1882-1891).[1] Kafin shekarar 1882, yankunan bakin teku na Guinea na Faransa sun kasance ɓangare na mulkin mallaka na Faransa a Senegal.[2]

A cikin shekarar 1891, an sanya Rivières du Sud a ƙarƙashin Gwamna a Dakar, wanda ke da iko a kan yankunan bakin teku na Faransa a gabas zuwa Porto-Novo (Benin ta zamani).[2] A cikin shekarar 1894 Rivières du Sud, Cote d'Ivoire da Dahomey sun rabu cikin 'yanci' masu zaman kansu, tare da Rivières du Sud an sake masa suna a matsayin Colony na Guinea Faransa.[2] A cikin shekarar 1895, Faransa ta zama ɗaya daga cikin ƙasashe masu dogaro da yawa kuma Gwamnanta ya zama ɗaya daga cikin Gwamnoni da yawa waɗanda suka kai rahoto ga wani Gwamna a Dakar.[1] A cikin shekarar 1904, an kafa wannan tarayyar ta mulkin mallaka a matsayin Faransa ta Yammacin Afirka. Faransa Guinea, Senegal, Dahomey, Cote d'Ivoire da Upper Senegal da Nijar, kowane Gwamna yana mulki, ƙarƙashin Gwamna Janar a Dakar.[1]

Tarihin mulkin mallaka

[gyara sashe | gyara masomin]

Faransa ce ke mulkin Guinea har zuwa shekara ta 1958.[2] Ta samu 'yancin kai daga Faransa a shekarar 1958 bayan masu jefa kuri'a suka yi watsi da kundin tsarin mulkin Charles de Gaulle na shekarar 1958.[2] A lokacin Faransa Guinea ita ce kawai yankin da ta yi watsi da sabon kundin tsarin mulkin. Faransa Guinea ta zama ƙasar Guinea ta zamani, tana mai da yaren Faransanci a matsayin harshen hukuma.[2]

  1. 1 2 3 4 Jean Suret-Canale. French Colonialism in Tropical Africa 1900–1945. Trans. Pica Press (1971)
  2. 1 2 3 4 5 6 Jean Suret-Canale. Guinea in the Colonial System, in Essays on African History. Translated, Hurst (1980)