Harshen Bayani na Afirka
| Harshen Bayani na Afirka | |
|---|---|
| Type |
phonetic alphabet (en) |
Parent systems |
|
Harshen Bayani na Afirka babban jagora ne na nahiyar don ƙirƙirar haruffa na Latin don harsunan Afirka. An yi bambance-bambance guda biyu na shawarar farko (ɗaya a Turanci da na biyu a Faransanci) a taron da UNESCO ta shirya a 1978 da aka gudanar a Niamey, Nijar. Sun dogara ne akan sakamakon tarurruka da yawa da suka gabata game da jituwa da haruffa na Latin na harsuna daban-daban. Taron na 1978 ya ba da shawarar yin amfani da haruffa guda ɗaya don sautunan magana maimakon jerin haruffa ko haruffa tare da diacritics. An gabatar da babban gyare-gyare a 1982 amma an ki amincewa da shi a wani taron da aka gudanar a Niamey a 1984. Tun daga wannan lokacin, an watsar da jituwa a duk nahiyar, saboda bukatun yanki, ayyuka da kuma abubuwan da aka fi so sun bambanta sosai a duk faɗin Afirka.
Ta hanyar harsunan da suka kasance tushen sa, Harshen Bayani na Afirka ya gaji daga Harshen Afirka kuma, kamar wanda ya riga shi, yana amfani da haruffa IPA da yawa. Taron Niamey ya gina a kan aikin taron da UNESCO ta shirya a baya, kan daidaita rubutun harsunan Afirka, wanda aka gudanar a Bamako, Mali, a 1966
Shawarwari na 1978
[gyara sashe | gyara masomin]An samar da wasu nau'ikan rahoton taron a Turanci da Faransanci. An yi amfani da hotuna daban-daban na haruffa a cikin nau'ikan biyu, kuma akwai bambance-bambance da yawa tsakanin su biyu.
Fassarar Ingilishi ta kasance saiti na haruffa 57, wanda aka bayar a cikin manyan haruffa da ƙananan haruffa. Takwas daga cikin wadannan an kafa su ne daga haruffa na Latin na yau da kullun tare da kara alamar ƙasa. Wasu (babban haruffa alpha, eth (), esh, da kuma ƙananan- da manyan-haruffa ,) ba za a iya wakiltar su daidai ba a cikin Unicode (kamar yadda na sigar 15, 2023). Sauran ba su dace da ainihin ma'anar ma'auni a cikin Unicode ba, ko (misali) suna buƙatar bambance-bambance na halayen a cikin font.[1]![]()
![]()
![]()



| lowercase | a | ɑ | b | ɓ | c | c̠ | d | ḍ | ɖ | ɗ | ð | |
| uppercase | A | Ɑ | B | Ɓ | C | C̠ | D | Ḍ | Ɖ | Ɗ | Ꝺ | |
| lowercase | e | ɛ | ǝ | f | ƒ | ɡ | ɣ | h | ḥ | i | ɪ | |
| uppercase | E | Ɛ | Ǝ | F | Ғ | G | Ɣ | H | Ḥ | I | Ɪ | |
| lowercase | j | k | ƙ | l | m | n | ŋ | o | ɔ | p | q | |
| uppercase | J | K | Ƙ | L | M | N | Ŋ | O | Ɔ | P | Q | |
| lowercase | q̠ | r | ɍ | s | s̠ | ʃ | t | ṭ | ƭ | ʈ | ө | u |
| uppercase | Q̠ | R | Ɍ | S | S̠ | Ʃ | T | Ṭ | < | ϴ | U | |
| lowercase | ᴜ | v | ʋ | w | x | x̠ | y | ƴ | z | ẓ | ʒ | |
| uppercase | Ʊ | V | Ʋ | W | X | X̠ | Y | Ƴ | Z | Ẓ |