Harsunan Afrika

harsunan Afrika
academic discipline (en) da languages of a geographic region (en)
Bayanai
Ƙaramin ɓangare na	languages of the Earth (en)
Bangare na	Al'adun Afirka
Nahiya	Afirka
Described at URL (en)	sorosoro.org…

Bayani mai zurfi game da iyalai na harsuna da ake magana a Afirka: Afroasiatic Nilo-Saharan (watakila iyali)          Bantu   

yaren harsunan da ake magana a Afirka an kiyasta su daban-daban (dangane da ƙididdigar harshe vs. yare) a tsakanin 1,250 da 2,100, kuma ta wasu ƙidaya a sama da 3,000. Najeriya kadai tana da harsuna sama da 500 (bisa ga SIL Ethnologue), daya daga cikin manyan maida hankali ga bambancin harsuna a duniya. Harsunan Afirka suna cikin iyalai daban-daban na harsuna, daga cikinsu mafi girma sune:

Ana amfani da kusan harsuna ɗari don sadarwa tsakanin kabilun. Wadannan sun hada da Larabci, Swahili, Amharic, Oromo, Ibo, Somaliya, Hausa, Manding, Fulani da Yoruba, waɗanda miliyoyin mutane ke magana a matsayin yare na biyu (ko wanda ba na farko ba). Kodayake ana amfani da harsunan Afirka da yawa a rediyo, a cikin jaridu da kuma makarantar firamare, kuma wasu daga cikin manyan ana ɗaukar su Harsunan ƙasa, kaɗan ne kawai a matakin ƙasa. A cikin Afirka ta Kudu, yawancin harsunan hukuma a matakin ƙasa sun kasance harsunan mulkin mallaka kamar Faransanci, Portuguese, ko Turanci.

Kungiyar Tarayyar Afirka ta ayyana shekara ta 2006 a matsayin "Shekarar Harsunan Afirka".

Taswirar da za a iya amfani da ita wanda ke nuna iyalan harsunan gargajiya, ƙananan iyalai da manyan harsuna da ake magana a Afirka

Yawancin harsunan da ake magana a Afirka na ɗaya daga cikin manyan iyalai biyu da ke mamaye nahiyar: Afroasiatic, ko Nijar-Congo. Wani ɗari na cikin ƙananan iyalai kamar Ubanguian, Nilotic, Sahara, da iyalai daban-daban da aka haɗa a ƙarƙashin kalmar laima Khoisan. Bugu da kari, harsunan Afirka sun hada da harsuna da yawa da ba a rarraba su ba da kuma yarukan kurame.

Harsunan Afroasiatic na farko suna da alaƙa da Al'adun Capsian, harsunan Sahara suna da alaka da al'adu na Khartoum Mesolithic / Neolithic. Harsunan Nijar-Congo suna da alaƙa da al'adun noma na yamma da na tsakiya na Afirka kuma harsunan Khoisan sun dace da al'adar Wilton ta kudu da kudu maso gabashin.

Harsunan Afirka da Asiya

.Ana magana da harsunan Afroasiatic a duk faɗin Arewacin Afirka, Horn of Africa, Yammacin Asiya da sassa na Sahel. Akwai kusan harsuna 375 na Afroasiatic da mutane sama da miliyan 400 ke magana. Manyan iyalan Afroasiatic sune Berber, Chadic, Cushitic, Omotic, Masar da Semitic. Urheimat na Afroasiatic ba shi da tabbas. Babban reshe na iyali, yarukan Semitic (ciki har da Larabci, Amharic da Ibrananci da sauransu), shine kawai reshe na Afroasiatic da ake magana a waje da Afirka.