Harsunan Aroid
| Harsunan Aroid | |
|---|---|
| Linguistic classification |
|
| Glottolog | sout2845[1] |
Harshen Aroid ko Ari-Banna (wani lokacin Kudancin Omotic ko Somotic ) wataƙila suna cikin dangin Afro-Asiatic kuma ana magana da su a Habasha .
Rarrabawa ta waje
[gyara sashe | gyara masomin]Rarraba Kudancin Omotic (wanda kuma ake kira Aroid) yana da matuƙar takaddama kuma yana iya zama dangin harshe daban. Wani lokaci ana ɗaukar Karo a matsayin yaren Hamer, amma Glottolog yana ɗaukarsa a matsayin yare daban wanda duka suna cikin ƙaramin iyali na Hamer-Karo .
Zaborski (1986) da Lamberti (1993) sun yi la'akari da Kudancin Omotic a matsayin wani reshe na daban na Cushitic, suna sake masa suna zuwa Yammacin Cushitic .
Bender (2000, 2003) ya lura cewa Kudancin Omotic ya bambanta da sauran harsunan Afroasiatic, kuma yana nuna cewa a zahiri yana da alaƙa da Nilo-Saharan, kamar Surmic da Nilotic .
Enrico Cerulli ya gabatar da shawarar cewa harsunan Aroid na iya zama wani ɓangare na Nilotic . [2] Da yake ambaton kamanceceniya da Surmic da sauran harsunan Nilo-Saharan da ba Nilotic ba, Yigezu (2013) ya yi jayayya cewa Aroid ( a.k.a. South Omotic) yana da "asalin Nilo-Saharan " kuma ya sami rinjaye sosai daga wasu ƙungiyoyin harsunan "Omotic". Tsarin wasalin Proto-Aroid shima yayi kama da na harsunan Surmic da Nilotic (Yigezu 2006, 2013). [3]
Glottolog 4.0 ba ta yarda cewa Kudancin Omotic na ɗaya daga cikin iyalan da ake takaddama a kansu ba, kuma ƙungiyar 'yan takarar harsunan Omotic (waɗanda suka haɗa harsunan Omotic na Arewa da Kudu) har yanzu ana jayayya a kansu. Saboda wannan dalili ana ɗaukarsa a matsayin iyali daban a yanzu.
Lambobi
[gyara sashe | gyara masomin]Kwatanta lambobi a cikin harsuna daban-daban: [4]
| Language | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aari | wólːáq | qastːén | makːén | ʔoydːí | dónqː | láː | tabzá | qastːaː́ntámːers (lit. two less than ten) | wolqáːntámːers (lit. one less than ten) | támːá |
| Hamer-Banna (1) | kála | lamá | makkán | oidí | dunɡ̥ | lax | toɓɓá | lankái | sal | táɓi |
| Hamer-Banna (2) | kʌlʌ | lɛmaː | makan | ʔoʷidi / ʔuʷidi | duŋ | lʌx | tʌɓa / toɓa | lʌŋkaⁱ | səl | təɓi |
| Dime | ˈwɔkʰʌl / wókkil | ˈkʼʌtʼɨm / kʼəstin | ˈmʌkʰɨm / mə́kkim | ʔʊdːʊ / ʔúddú | ˈʃənːə / ʃinní | ˈlahə ~ ˈlah / láxi | ˈtʰʊsːʊm / tússum | ˈkʼʌʃnaʃ / kʼaʃnáʃiʃ | ˈwʌklaʃ / wókláʃiʃ | ˈtʰamːe / təmme |
| Karo (Kara Apo) | kala | lama | makkam | ojidi | dɔŋ | la | tsoɓa | lɔɔŋkaji | sal | taɓi |
Duba kuma
[gyara sashe | gyara masomin]- Jerin sake gina Proto-Aroid (Wiktionary)
Manazarta
[gyara sashe | gyara masomin]- ↑ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2017). http://glottolog.org/resource/languoid/id/sout2845
|chapterurl=missing title (help). Glottolog 3.0. Jena, Germany: Max Planck Institute for the Science of Human History. - ↑ Zaborski, Andrzej. 1986. Can Omotic be reclassified as West Cushitic? In Gideon Goldenberg, ed., Ethiopian Studies: Proceedings of the 6th International Conference pp. 525–530. Rotterdam: Balkema.
- ↑ Cite error: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedYigezu2013 - ↑ Chan, Eugene (2019). "The Afro-Asiatic Language Phylum". Numeral Systems of the World's Languages.