Jump to content

Harsunan Kwalean

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Harsunan Kwalean
Linguistic classification
  • Kwalean
Glottolog kwal1257[1]

{| class="infobox" style="width:22em;"

! colspan="2" class="infobox-above" style="color: black; background-color: #fd79da;" |Kwalean |- | colspan="2" class="infobox-subheader" style="font-size:110%; color: black; background-color: #fd79da;" |Humene-Uare |- ! class="infobox-label" scope="row" |Yankin da aka rarraba
| class="infobox-data" |Yankin kudu maso gabashin Papua New Guinea: Lardin Tsakiya |- ! class="infobox-label" scope="row" |Rarraba harshe | class="infobox-data" |Trans-New Guinea

|- ! colspan="2" class="infobox-header" style="color: black; background-color: #fd79da;" |Lambobin harshe |- ! class="infobox-label" scope="row" |Glottolog | class="infobox-data" |kwal1257 |} Harsunan Kwalean ko Humene-Uare ƙaramin rukuni ne na harsunan Trans-New Guinea da ake magana a cikin "Tsitson's Wutsiya" (kudu maso gabashin yankin) na New Guinea. An rarraba su cikin reshen kudu maso gabashin Papua na Trans-New Guinea.

Ana magana da yarukan Kwalean a Gundumar Rigo, Papua New Guinea>Lardin Tsakiya, Papua New Guinea . [2]

Harsunan sune Humene, Uare (Kwale) da kuma Mulaha da aka daɗe ba a sani ba. Ba a fayyace ko Mulaha ya kasance mai zaman kansa ba, ko kuma yana kusa da sauran kamar yadda suke kusa da juna.

Humene da Uare suna kusa sosai (70% na asali), Mulaha ya fi nesa (22% tare da Uare).

Søren Wichmann ba ya yarda da dangin Kwalean (2013), wanda ya raba shi zuwa ƙungiyoyi biyu daban-daban, wato Humene-Uare da Mulaha .

Harshe na asali

[gyara sashe | gyara masomin]

Usher (2020) ya sake gina lissafin ma'anar Humene da Uare kamar haka:

*k yana da wuya.

Sautin sune *i *e *ɛ *a *ɔ *o *u.

Wakilan sunaye

[gyara sashe | gyara masomin]

Usher (2020) ya sake gina sunayen Humene-Uare kamar haka:

Kalmomin asali

[gyara sashe | gyara masomin]

Wasu sake fasalin ƙamus na Usher (2020) sune:

Kwatanta ƙamus

[gyara sashe | gyara masomin]

Kalmomin ƙamus na asali masu zuwa sun fito ne daga Dutton (1970) [3] (tare da ƙarin bayanai don Uare daga bayanan filin SIL na 1988), kamar yadda aka ambata a cikin bayanan Trans-New Guinea. [4] Sake fasalin Proto-Kwalean ya fito ne daga Ross (2014).

Lura cewa kalmomin da aka ambata sun zama kwatankwacin fassarar, ko suna da alaƙa (misali nuune, nune don "mama") ko a'a (misali hadi, aroba don "dutse").

  1. Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2017). http://glottolog.org/resource/languoid/id/kwal1257 |chapterurl= missing title (help). Glottolog 3.0. Jena, Germany: Max Planck Institute for the Science of Human History.
  2. Eberhard, David M.; Simons, Gary F.; Fennig, Charles D., eds. (2019). "Papua New Guinea languages". Ethnologue: Languages of the World (22nd ed.). SIL International.
  3. Dutton, T.E. "Notes on the Languages of the Rigo Area of the Central District of Papua". In Wurm, S.A. and Laycock, D.C. editors, Pacific linguistic studies in honour of Arthur Capell. C-13:879-984. Pacific Linguistics, The Australian National University, 1970. doi:10.15144/PL-C13.879
  4. Greenhill, Simon (2016). "TransNewGuinea.org - database of the languages of New Guinea". Retrieved 2020-11-05.