Henrietta White
![]() | |
| Rayuwa | |
| Haihuwa | 1856 |
| ƙasa |
Birtaniya United Kingdom of Great Britain and Ireland |
| Mutuwa | 16 ga Yuli, 1936 |
| Karatu | |
| Makaranta |
Alexandra College (mul) Newnham College (en) |
| Harsuna | Turanci |
| Sana'a | |
| Sana'a |
ilmantarwa, principal (mul) |
Henrietta White (an haife ta a shekara ta 1856 - 16 ga Yulin 1936), ta kasance ita ce shugabar Kwalejin Alexandra, Dublin, mai horticulturist, kuma mai fafutukar zamantakewa.
Rayuwa ta farko da ilimi
[gyara sashe | gyara masomin]An haife ta Henrietta Margaret White a shekara ta 1856, ita ce babba cikin ƴaƴa huɗu na Henry Charles White. Mahaifinta shi ne Mai Shari'a na zaman lafiya na Charleville a cikin Queen's Co. (Laois), da Mataimakin mataimakin Sarauniya da Mai Shari'ar zaman lafiya na King's Co (Offaly). Mahaifiyarta ita ce Elizabeth Rossall daga Lancaster, Ingila . An haifi White yayin da suke zaune a County Laois . [1] Wani Protestant na Anglo-Irish, masu kula da ita ne suka ilimantar da ita kafin ta tafi Kwalejin Alexandra a Dublin kuma ta yi karatun tarihi a Kwalejin Newnham, Cambridge.[2]
White ya zama Shugaban Kwalejin Alexandra a cikin 1890. Ta yi aiki a matsayin har zuwa 1932 lokacin da ta yi ritaya. A lokacin jagorancinta Kwalejin Alexandra ta zama ɗaya daga cikin wuraren da mace za ta iya samun ilimi zuwa digiri na kwaleji. Akwai laccoci da yawa da aka ba da kyauta - waɗannan sun haɗa da tarihin fasaha a cikin 1895 da wayewar Irish a cikin 1902. [3]
Gudanarwa
[gyara sashe | gyara masomin]White na ɗaya daga cikin mata a Dublin da ke ba da shawara ga ilimin jami'a ga mata. Ta yi imani da ra'ayin kwalejojin mata daban-daban kuma tana fatan Kwalejin Alexandra ta zama ɗaya daga cikin waɗannan. Ta ba da shaida ga kwamishinan Robertson game da wannan a ranar 27 ga Satumba 1901.[4]
White ya fahimci cewa ilimin kwaleji ba shine kawai zaɓi ga mata a Ireland ba kuma da zarar an yanke shawarar ba mata daidaito ga kwalejojin da ke akwai a Ireland, kuma ba kawai don raba kwalejojin mata ba. Kwalejin Alexandra ta yi ma'amala da wasu daga cikin waɗannan zaɓuɓɓuka. Ta kirkiro sassan sakatariyar, aikin gida da horar da malamai don cancantar sakandare da na uku.[5]
A lokacin aikinta ta shiga cikin kungiyoyi daban-daban da suka dace. Ta kasance shugabar Tarayyar Mata ta Jami'o'i ta Duniya a Ireland daga 1925 zuwa 1929. Ta kuma shiga cikin kungiyar Irish Schoolmistresses Association kuma memba ne na Majalisar Rijistar Irish daga 1915 zuwa 1930. White ta kasance a cikin kwamitin mataimakin mataimakin a kan ilimi na tsakiya a cikin 1919 kuma daga 1921 zuwa 1922 ta kasance a kwamitin tsakiya kan horar da mata da aiki.[6]
Tana kuma da sha'awar haƙƙin mata na yin aiki da kuma tabbatar da cewa suna da haƙƙin da ya dace. Ta kasance memba na Ƙungiyar Ma'aikatan Mata ta Ƙasa ta Burtaniya da Ireland inda ta kasance mai magana na yau da kullun a taron. Ta fara Alexandra College Guild a cikin 1897 don ɗalibai da tsofaffi. White kuma ta kafa masauki a Dublin a 1913 don 'yan mata da ke aiki a cikin birni kuma daga baya, a lokacin Yaƙin Duniya na farko ta gudanar da ɗaya ga ƴan gudun hijirar Belgium. Ta kafa kungiyar Sojoji a 1915 kuma ta shirya mutane don yin takalma ga sojoji.[7]
Furotesta kuma mai ra'ayin mazan jiya, babban bishop na Dublin Dr John Gregg ya bayyana ta a matsayin.
majagaba amma ba mai juyin juya hali ba.
duk da kamfen dinta na shigar da mata don sanya ofisoshi a Cocin Ireland . [8]
Aikin lambu
[gyara sashe | gyara masomin]Duk da duk aikin da aka yi a kan ilimi da haƙƙin mata masu aiki, ainihin ƙaunar White ita ce aikin lambu. Kwarewarta ita ce pelargonium . An san ta da lambunta na gari a kwalejin. Ta yi aiki don shawo kan mai kula da Royal (daga baya National) Botanic Gardens, Glasnevin, Frederick W. Moore don ba da damar mata su sami ilimi a makarantar horticulture. A shekara ta 1903 ya amince da ba da izinin mata biyu a shekara su halarci.[9]
Kyauta
[gyara sashe | gyara masomin]A cikin 1905 White ita ce mace ta biyu da aka ba ta lambar yabo ta Legum Doctor (LLD) daga Jami'ar Dublin. Akwai hotuna biyu da aka kammala game da ita a lokacin da take Shugaba. Ɗaya daga cikin su a cikin 1901. Sauran Sir William Orpen ne ya yi a 1931. Dukansu suna zaune a kwalejin Alexandra. Ta mutu a gida a ranar 16 ga Yuli 1936 a Dublin . Akwai hidimar tunawa da jama'a a ranar 25 ga Satumba 1936 a cocin St Ann. An gina wani zauren kuma an sanya masa suna don girmama ta a makarantar a shekarar 1939.[10] Mataimakinta Katherine Preston ne ya gaje ta wanda aka yaba da karfafa nasarar White.[11]
Manazarta
[gyara sashe | gyara masomin]- ↑ "National Archives: Census of Ireland 1911". www.census.nationalarchives.ie.
- ↑ name="ORiordan"> (James ed.). Missing or empty
|title=(help) - ↑ name="ORiordan"> (James ed.). Missing or empty
|title=(help) - ↑ name="ORiordan"> (James ed.). Missing or empty
|title=(help) - ↑ name="ORiordan"> (James ed.). Missing or empty
|title=(help) - ↑ name="ORiordan"> (James ed.). Missing or empty
|title=(help) - ↑ name="ORiordan"> (James ed.). Missing or empty
|title=(help) - ↑ name="ORiordan"> (James ed.). Missing or empty
|title=(help) - ↑ name="ORiordan"> (James ed.). Missing or empty
|title=(help) - ↑ name="ORiordan"> (James ed.). Missing or empty
|title=(help) - ↑ "Preston, Katherine Mary | Dictionary of Irish Biography". www.dib.ie (in Turanci). Retrieved 2022-10-06.
