Hotunan Masar

Hotunan Masar
Type	writing system (en)
Languages	Harshen Misira
Parent systems	Hotunan Masar
Direction	Samfuri:ISO 15924 direction
ISO 15924	Egyp, 050
Unicode alias	Samfuri:ISO 15924 alias

) Rubutun Masar na dā (/ˈhaɪroʊˌɡlɪfs/ HY-roh-glifs)[] sune tsarin rubutu na yau da kullun da ake amfani da shi a zamanin da Masar don rubuta yaren Masar. Rubutun Masar sun haɗa da ra'ayoyi, tambari, tsarin rubutu, da haruffa, tare da haruffa sama da 1,000 daban-daban.[1] An yi amfani da rubutun Masar na cursive don adabin addini akan papyrus da itace. An samo rubutun Masar na baya-bayan nan daga rubutun hieroglyphic, haka kuma rubutun Proto-Sinaitic wanda daga baya ya samo asali zuwa haruffan Phoenician.[Rubutun Masar na hieroglyphs sune kakanin haruffan Phoenician, tsarin rubutu na farko da aka fara amfani da shi sosai. Bugu da ƙari, saboda yawancin rubutun Girka da Aramaic da suka fito daga Phoenician, yawancin tsarin rubutu na duniya zuri'ar rubutun Masar ne - mafi mahimmanci rubutun Latin da Cyrillic ta hanyar Girkanci, da rubutun Larabci da Brahmic ta hanyar Aramaic. [ba a tabbatar da shi a jiki ba] Ana tsammanin Hieroglyphs ɗaya ne daga cikin tsarin rubutu guda huɗu da aka haɓaka ba tare da tasirin waje ba, sauran kuma su ne Cuneiforms, haruffan Sinanci, da rubutun Mayan.

Amfani da rubuce-rubucen hieroglyphic ya samo asali ne daga tsarin alamomi na proto-literate a farkon Bronze Age c. the 33rd century BC (Naqada III), tare da jumla ta farko da za a iya fassara da aka rubuta a cikin Harshen Masar wanda ya fara zuwa karni na 28 BC (Dynasty na biyu). Tsohon rubutun Masar sun ci gaba zuwa tsarin rubutu mai girma wanda aka yi amfani da shi don rubutun tarihi a cikin harshen gargajiya na zamanin Masarautar Tsakiya; a wannan lokacin, tsarin ya yi amfani da alamomi daban-daban kusan 900. Amfani da wannan tsarin rubuce-rubuce ya ci gaba ta hanyar Sabon Mulki da Late Period, kuma ya ci gaba zuwa cikin lokutan Farisa da Ptolemaic. Ana samun rayuwar marigayi na amfani da hieroglyphic a cikin zamanin Roman, ya kai ga karni na 4 AD.  

Magana

Kalmar hieroglyph ta fito ne daga tsohuwar Helenanci hieroglyphikos, ma'ana 'tsarkakewa' - mahaɗin hierós 'mai tsarki' da glýphō 'Ι zane, zane' (cf. Turanci glyph). –

Daga zamanin Ptolemaic (karni na 3 zuwa na 1 BC), ana kiran glyphs da kansu tà hieroglyphikà grámmata (τὰ ἱερογλυφικὰ γράμματα) 'haruffa masu tsarki', kwatankwacin Girkanci ga kalmar Masar mdw.w-nṯr 'kalmomin alloli'. Girkanci hieróglŭphos yana nufin 'mai zane-zane'. 

A cikin Turanci, an 'rubutun hieroglyphics' a matsayin suna daga 1590, asalin gajere ne don ƙaddamar da hieroglyphic (1580s, tare da jam'i hieroglyfics), daga amfani da adjectival (halayyar hieroglyfic).

Tarihi da juyin halitta

Hotuna tare da alamomi a kan tukwane na Naqada II (c. 3500-3200 BC)   

Tsarin Rubuce-rubuce na asali ya samo asali a rabi na biyu na karni na 4 BC, kamar alamun yumɓu na mai mulkin Predynastic da ake kira "Scorpion I" (lokacin Naqada IIIA, c. ) wanda aka dawo da shi a Abydos (Umm el-Qa'ab na zamani) a cikin 1998 ko Narmer Palette (c. ).  

Cikakken jumla ta farko da aka rubuta a cikin rubutun hieroglyphs da aka gano har zuwa yanzu an samo shi a kan alamar hatimi a kabarin Seth-Peribsen a Umm el-Qa'ab, wanda ya kasance daga Daular ta Biyu (karni na 28 ko 27 BC). Kimanin rubutun 800 an san su zuwa zamanin Tsohon Mulki, Tsakiyar Mulki da Sabon Mulki. A lokacin Girka da Romawa, akwai fiye da 5,000.

Ancient Egyptian hieroglyphs (/ˈhaɪroʊˌɡlɪfs/ HY-roh-glifs) were the formal writing system used in Ancient Egypt for writing the Egyptian language.