Jump to content

Isaak Benrubi

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.

Isaak Benrubi (24 Mayu 1876 a Thessaloniki - 19 Oktoba 1943 a Geneva) masanin falsafa ne daga birnin Ottoman na Thessaloniki, ya yi tsayayya da halin al'ada na aikin sani a cikin "batutuwa" da "abubuwa" ga gaskiyar da ke da sha'awar batun da abu: "Ba zan iya kasancewa ba tare da sararin samaniya ba, kuma sararin samaniya zai iya kasancewa ba ba tare da ni ba". Ya yanke shawarar halartar taron CIC a Geneva ne kawai bayan ya san cewa Albert Einstein da Henri Bergson za su halarci.

Tarihin rayuwa

[gyara sashe | gyara masomin]

An haifi Benrubi a Thessaloniki, Daular Ottoman, a cikin 1876. Ya fito ne daga tsohuwar iyalin malamai, daga wannan al'ummar Yahudawa na asalin Portuguese, wanda Spinoza ya kasance a Amsterdam. Ya gabatar da rubutunsa a cikin Jamusanci, a karkashin jagorancin babban masanin falsafa Eucken, a kan "Kyakkyawan ɗabi'a na J.J. Rousseau" (1904). A cewar Benrubi, Rousseau shine tushen duk falsafar Jamusanci- daga Kant zuwa Nietzsche - kuma mahaifin ruhaniya na manyan mawaƙa Goethe, Shiller, da Holderlin. Ya yi karatun falsafar kuma ya yi karatu a Jena, Berlin, da Paris (1898-1914). A shekara ta 1904, ya halarci taron 2nd Congress of Philosophy a Geneva, inda ya zauna, yana koyar da tarihin falsafar Turai har zuwa mutuwarsa. Tsakanin 1927 da 1933 Gwamnatin Prussian ta nada shi don koyar da falsafar Faransanci a Bonn, aikin da ya dauka a matsayin aikin al'adu don inganta alaƙar ilimi tsakanin Faransa da Jamus.

A cikin aikinsa Benrubi yayi ƙoƙari ya wuce agnosticism da jin kunya na tunanin falsafar zamani, don sake kafa gada tsakanin Kai da abubuwa, don kawar da dualism na hasashe da tunani mai amfani. Marubucin yayi ƙoƙari ya nuna sararin samaniya gaba ɗaya: hadin kan duniya, hadin kan masu rai, kasancewar tseren ɗan adam, hadin kai a cikin bambancinsa, ya zo ƙarshe a ɗabi'a: Hakki na halitta na hadin kan sararin samaniya da ɗan adam. A cikin aikin na biyu, Benrubi ya yi nazarin zurfin manyan ƙungiyoyin falsafar ɗabi'a a cikin rubutun hannu na sama da shafuka 600, wanda aka adana a Bibliothèque de Genève, inda ake nazarin mahimman ra'ayoyin masu shakka, masu alaƙa da masu amfani da su dalla-dalla kuma an kwatanta su - daga Sophists na Girka zuwa Max Stirner da Herbert Spencer, suna wucewa ta Montaigne, Blaise Pascal, La Rochefoucauld, da Helvetus, da sauransu (J. H. Zeilberger).

  • J. J. Rousseaus da kuma Ideal, 1904
  • Rudolf Euckens kampf um einen neuen idealismus, 1911
  • Tunanin zamani na Faransa, 1926
  • Philosophische Strömungen der Gegenwart a cikin Frankreich, 1928
  • Tushen falsafar zamani a Faransa, 1933
  • Abubuwan da suka faru game da Henri Bergson, Delachaux & Niestlé, Neuchâtel, 1942
  • Ilimi da ɗabi'a, 1947