Isabel Andreu na Aguilar
![]() | |||
| |||
| Rayuwa | |||
| Haihuwa |
Fajardo (en) | ||
| ƙasa | Tarayyar Amurka | ||
| Mutuwa | 7 ga Afirilu, 1948 | ||
| Karatu | |||
| Makaranta |
University of Puerto Rico (en) Columbia University (mul) | ||
| Sana'a | |||
| Sana'a |
marubuci, mai karantarwa, philanthropist (en) | ||
Isabel Andreu de Aguilar (née Isabel Andreu y Blanco ; 15 Nuwamba 1887 a Fajardo - 7 Afrilu 1948) marubuciya ce ta Puerto Rican, malami, mai ba da taimako, mai fafutukar kare hakkin mata. Ta shiga cikin kafa Ƙungiyar Mata ta Puerto Rican kuma ta kasance mai haɗin gwiwa na Ƙungiyar Mata masu digiri na Jami'ar Puerto Rico . Ita ce shugabar kungiyar mata ta Puerto Rican ta biyu kuma ta kasance daya daga cikin mata na farko da suka tsaya takarar kujerar Sanata da zarar sun sami damar shiga .
Shekarun farko da ilimi
[gyara sashe | gyara masomin]An haifi Isabel Andreu y Blanco a ranar 15 ga Nuwamba 1887, a Fajardo, Puerto Rico, zuwa Cristóbal Andreu Comendador da Blanca Irene Blanco Guzmán. [1] An haife ta a lokacin da tsibirin ya kasance gundumar gudanarwa ta Spain [2] kuma mahaifinta, wanda ya fito daga Majorca, zai zama magajin garin Fajardo. Mahaifiyarta ’yar ƙasar Puerto Rican ce. Bayan ta halarci makarantar firamare, ta sami gurbin karatu don halartar Makarantar Al'ada a 1902, [1] ta sauke karatu a 1907 a matsayin ɗaya daga cikin aji na farko na tsofaffin ɗaliban Escuela Normal na Jami'ar Puerto Rico . [3]
Sana'a
[gyara sashe | gyara masomin]Andreu ya fara aiki a matsayin malami a makarantar koyi da ke da alaƙa da jami'a, amma ba da daɗewa ba ta dawo gida Fajardo inda ta ci gaba da koyarwa. A cikin 1917, lokacin da aka ƙirƙiri ɗakin karatu na Carnegie, an nada ta don yin hidima a kwamitin gudanarwa. A wannan shekarar, ta zama mataimakiyar shugabar ƙungiyar mata ta Puerto Rican ( Spanish ), wanda aka kafa ta Ana Roqué (1853-1933). [1] Ƙungiyar ta kasance mai himma wajen ƙoƙarin samun mata 'yancin jefa ƙuri'a kuma lokacin da dan majalisar dattijai na gida, Antonio Rafael Barceló, ya ƙi yin magana game da batun, Andreu, María L. de Ashford da Milagros Benet de Mewton sun je neman karar su a Washington, DC [3] A cikin 1921, ƙungiyar ta canza suna zuwa Suffragist Social League ( Spanish ) kuma ta faɗaɗa dandalinta na zaɓen mata zuwa cikakken shiga cikin jama'a da siyasa. [4] A cikin 1924, Andreu, tare da Rosario Bellber, Maria Cadilla de Martínez, Luisa Callejo, Beatriz Lasalle, Ana López de Vélez, Roqué, da Amina Tió de Malaret duk sun yi murabus daga League saboda bambance-bambancen akida. A shekara mai zuwa Roqué da Andreu sun kafa Ƙungiyar Mata Masu Suffragists ta Puerto Rican ( Spanish ). Babban abin da ya jawo rarrabuwar kawuna shi ne, shin tsawaita kuri’u ga mata ya kamata a hada da zaben gama-gari ko kuma a takaita ga mata masu ilimi. [4] Andreu da Roqué sun kasance a sansanin wanda ya fi son ilimi a matsayin abin da ake bukata don kada kuri'a. [4] A wannan shekarar, 1925, an nada Andreu ya yi hidima a Kwamitin Amintattu na Jami'ar Puerto Rico. [1]
A shekara ta 1929, an zabi Andreu a matsayin shugaban kungiyar mata masu ra'ayin mazan jiya kuma matan sun yi nasara wajen samun kuri'ar mata masu ilimi. [1] A cikin 1932, Andreu ya yi takara a matsayin Sanata na Jam'iyyar Liberal Party, [4] mace ta farko da ta taba tsayawa takara. [5] Bayan ya fadi zaben, Andreu ya koma makaranta kuma ya kammala karatun digiri na farko a Jami'ar Puerto Rico a 1935. [1] Daga baya waccan shekarar, ta karanci ilimin zamantakewa a Jami'ar Columbia, [6] kuma daga baya ta kammala karatun digiri tare da Jagora a Arts wanda ya kware a ilimin manya. [1] A cikin 1936, Andreu da sauran ƙwararrun mata sun kafa ƙungiyar Mata masu digiri na Jami'ar Puerto Rico tare da burin haɓaka ƙwararrun ƙwararru, ilimi da haɓaka al'adu na membobinta da jami'a. [3] A cikin 1930s da 1940s, ta ci gaba da rikon amanarta tare da Laburare da Jami'a, da kuma maganganun jama'a [7] da rubuce-rubuce kan batutuwan da suka shafi ilimi zuwa 'yancin mata zuwa karatun manya. [3] Andreu ya mutu a ranar 7 ga Afrilu 1948 [1] kuma bayan mutuwarsa, an ba da wani gini a Jami'ar Puerto Rico da sunanta, [8] da kuma titi a San Juan da wani titi a cikin mahaifarta Fajardo . [9]
