Jam'iyyar Rajistar Afirka
| Bayanai | |
|---|---|
| Iri | jam'iyyar siyasa |
| Ƙasa | Faransanci Yammacin Afirka |
| Mulki | |
| Shugaba | Léopold Sédar Senghor |
| Tarihi | |
| Ƙirƙira | 1958 |
| Founded in | Cotonou |
| Dissolved | 1 ga Yuli, 1959 |
Jam'iyyar Rijista ta Afirka (Faransanci: Parti du Regroupement Africain, PRA) jam'iyyar siyasa ce a kasashen Faransa da ta yi wa mulkin mallaka.
Samuwar
[gyara sashe | gyara masomin]PRA ta fito ne a wani taro a Paris a ranar 26 ga Maris 1958, watanni kafin Ƙungiyar Faransa ta maye gurbin Tarayyar Faransa. Manyan kungiyoyin da suka kafa su ne Yarjejeniya ta Afirka da kungiyar Socialist Movement ta Afirka. Sauran jam'iyyun da suka taimaka wajen taron na Paris sun hada da African Bloc of Guinea, Social Party of the Masses (Gabon), Republican Union of Cote des Somalia (Djibouti), Dahomeyan Democratic Rally da Voltaic Democratic Movement.[1]
Da farko dai akwai fatan kungiyar African Democratic Rally (RDA) za ta shiga wannan aiki kuma Sékou Touré ya sanya hannu kan wannan roko a madadin RDA na neman kafa jam'iyyar, amma Félix Houphouët-Boigny ya shiga tsakani don hana jam'iyyarsa waje. Jam'iyyar Independence Party (PAI) ta halarci taron Paris, amma ta ki shiga PRA. PAI ta ba da shawarar cikakken 'yancin kai, buƙatar da PRA a wancan lokacin ba ta son tadawa.[2]
PRA ta gudanar da babban taronta a Cotonou daga ranar 25 zuwa 27 ga Yulin 1958. PRA ta yi yunƙurin samar da 'yantacciyar tarayya daga ƙasashen da Faransa ta yi wa mulkin mallaka a Afirka.[3]
1958 raba gardama da kuma bayan
[gyara sashe | gyara masomin]A lokacin zaben raba gardama na 1958 PRA ta ba da shawarar cikakken 'yancin kai. Wannan ya kai ga yin karo da juna tsakanin PRA da sashen sa na Senegal, the Senegalese Progressive Union (UPS). Sakamakon ya kasance rarrabuwar kawuna a cikin UPS, da kuma kafa Jam'iyyar Regroupment na Afirka-Senegal (PRA-Sénégal).
A Cote d'Ivoire jam'iyyar ta shiga rikici da jam'iyyar Democratic Party of Côte d'Ivoire (PDCI), kuma an kori shugabancin PRA zuwa Conakry. A can ta zama jigon 'yan adawar Ivory Coast, kamar kwamitin 'yantar da 'yanci na Cote d'Ivoire (CLCI).
A cikin Upper Volta ƙungiyar Voltaic Solidarity (PSEMA, MDV da MPA) sun shiga PRA. Bangaren PRA ya bace yayin da kasar ta zama kasa mai jam’iyya daya a shekarar 1960, amma jam’iyyar African Regroupment Party of Upper Volta, kungiyar da ke da’awar cewa ita ce magada PRA, ta bulla bayan juyin mulki a shekarar 1966.[4]
Manazarta
[gyara sashe | gyara masomin]- ↑ Datta, Ansu K. (July–September 1967). "Left-Wing Movement in Sub-Saharan Africa". India Quarterly. 23 (3): 238–239. doi:10.1177/097492846702300302. JSTOR 45069215. Retrieved 17 May 2025.
- ↑ Gbagbo, Laurent: Côte d'Ivoire, Pour une alternative démocratique. Paris: L'Harmattan, 1983.
- ↑ Englebert, Pierre. La Revolution Burkinabè. Paris: L'Harmattan, 1986.
- ↑ Zuccarelli, François. La vie politique sénégalaise (1940–1988). Paris: CHEAM, 1988.