Kogin Kouilou-Niari
| Kogin Kouilou-Niari | |
|---|---|
|
| |
| General information | |
| Tsawo | 560 km |
| Labarin ƙasa | |
![]() | |
| Tsarin Daidaiton Labarin Kasa | 4°28′15″S 11°41′50″E / 4.4708°S 11.6972°E |
| Kasa | Jamhuriyar Kwango |
| Hydrography (en) | |
| Tributary (en) |
duba
|
| Watershed area (en) | 61,707 km² |
| Tabkuna |
Q1785551 |
| River mouth (en) | Tekun Atalanta |

Kogin Kouilou-Niari - wanda aka fi sani da 'Kwil', Kwila, ko Kwil - shine mafi mahimmancin kogi da ke gudana zuwa Tekun Atlantika na Jamhuriyar Kongo. Bugu da ƙari, duk yankin da ke cikin ruwa gaba ɗaya yana cikin Jamhuriyar Kongo.
Yanayin ƙasa da muhalli
[gyara sashe | gyara masomin]Ana kiran kogin Kogin Kouilou yayin da yake gudana a yankin bakin teku na Kouilou daga gorges na Sounda. Daga sama daga gorges, sunansa shine Kogin Niari kuma yana gudana ta Kwarin Niari. Kogin ya haɗu da Louessé, Loudima da Kogin Bouenza kuma daga ƙarshe ya shiga cikin Tekun Atlantika. Ya mamaye kimanin kilomita 560 daga asalinsa a Batéké Plateau na Kongo zuwa bakinsa a bakin tekun. Ƙananan tafkin Kouilou an sanya shi a matsayin Muhimmin Yankin Tsuntsaye (IBA) ta BirdLife International saboda yana tallafawa yawan jama'a na nau'ikan tsuntsaye da yawa.[1]
Ilimin ruwa
[gyara sashe | gyara masomin]Kogin yana da magudanan ruwa da yawa kuma ba za a iya wucewa daga bakinsa ba, wanda ke da wahalar samun dama ta hanyar sandbars da yawa, wanda aka kafa da farko ta hanyar aikin Benguela na yanzu. Ana iya amfani da kogin kuma jiragen ruwa suna zuwa Kakamoeka. Daga Kakamoéka zuwa Sounda, rapids da duwatsu suna toshe hanyar shiga musamman a lokacin fari. Ƙayyadadden zirga-zirga a saman Sounda saboda su rapids ne da wasu gadoji. Bridges a kan kogi suna a Bas-Kouilou, Sounda, Kimbangou, Makabana, Loudima da Bouenza.
Yankin Kouilou yana da faɗi sosai tare da matakin ruwa yana tashi kawai mita 16 sama da matakin teku a kilomita 70 na farko. A yankin Kimbangou, matakin ruwa yana kusa da mita 60 sama da matakin teku kuma ya kai mita 115 a mahaɗar Loudima.
Ruwan ruwa
[gyara sashe | gyara masomin]- Zrinski chutes: Honors Nikola Zrinski da Petar Zrinski, Croatian nobles na Zrinski iyali; "an gano" kuma an sanya masa suna a 1882 da Dragutin Lerman, wani Croatian memba na Henry Morton Stanley. Sunayen gida, da ilimin gida gabaɗaya, abin takaici an yi watsi da su a cikin irin wannan suna.
- Sounda gorges. Gorges suna da ban mamaki tare da karamin ruwa na mita biyu da dutse a kusa da mita 120 a tsawo. Har yanzu ana iya amfani da tsohuwar gadar ƙarfe a cikin 2012 don haye kogi a Sounda. Hanyar ta fito ne daga ƙauyen Mandzi a kudancin Sounda yayin da hanyar ke ci gaba a arewa maso yamma zuwa Kakamoeka, karamar hukuma. Wata hanyar da aka watsar a gefen kudancin kogin ta kai Kakamoeka wacce aka kirkira yayin binciken jirgin kasa. An gudanar da aikin Jacob [2] a cikin shekara ta 1896. An sake buɗe waƙar a cikin 1954 don kimanta yiwuwar ruwa na madatsar ruwan Sounda.[3]
Ci gaban wutar lantarki
[gyara sashe | gyara masomin]A Sounda, an kimanta babban aikin lantarki na ruwa tun daga tsakiyar shekarun 1950 lokacin da Faransa ke kallon bunkasa yankin. Shekaru goma na bincike sun haifar da rami da aka gina a dutsen, gada da sansanin da aka kafa a shafin.
A watan Mayu na shekara ta 2011, an sanya hannu kan yarjejeniyar yarjejeniya tare da Kamfanin IDG na Afirka ta Kudu da Jamhuriyar Kongo don ci gaban aikin madatsar ruwan Sounda.[4] IDG ta haɗu da abokin tarayya na dabarun African Power Corporation (APC). Kamfanonin biyu sun haɗu da karfi don jagorantar ci gaban aikin. Zuwa tare da masu amfani da kuma cibiyar hada-hadar kudi don sanya aikin a kan hanya don samun nasara. Ana sa ran irin wannan aikin zai taimaka wajen bunkasa babbar damar ma'adinai ta kasar. A watan Oktoba na shekara ta 2012, APC ta kara yawan kasancewarsu a kasar kuma ta ambaci wakilin kasar.[5] Nicolas Rouzé yana da babban gogewa a Kongo kamar yadda yake a kasar tun 1998. Yana gudanar da kokarin da ake yi a kasar don fitar da aikin a kan sikelin gida.
Manazarta
[gyara sashe | gyara masomin]- ↑ "Lower Kouilou basin". BirdLife Data Zone. BirdLife International. 2024. Retrieved 2024-12-04.
- ↑ "French national library". Archived from the original on 2008-04-06. Retrieved 2026-06-03.
- ↑ "Institut de recherche et de developpement". Archived from the original on 2021-04-22. Retrieved 2013-07-13.
- ↑ "IDG eyes Congo hydro dam". Reuters. Retrieved 9 May 2011.
- ↑ "APC African Power Corporation -the team". Retrieved 21 Nov 2012.
