Jump to content

Kogin Semliki

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Kogin Semliki
General information
Tsawo 230 km
Labarin ƙasa
Map
Tsarin Daidaiton Labarin Kasa 1°18′N 30°30′E / 1.3°N 30.5°E / 1.3; 30.5
Kasa Jamhuriyar dimokuradiyya Kwango da Uganda
Hydrography (en) Fassara
Ruwan ruwa Nile Basin
Tabkuna Tafkin Albert (Africa) da Tafkin Edward
River source (en) Fassara Tafkin Edward
River mouth (en) Fassara Tafkin Albert (Africa)
Bayyanar jirgin sama na Kogin Semliki

Kogin Semliki ( Faransanci : Rivière Semliki ) babban kogi ne, 140 kilometres (87 mi) tsayi, a Jamhuriyar Dimokuradiyyar Kongo (DRC) da Uganda a Tsakiya da Gabashin Afirka . Tana kwarara arewa daga Tafkin Edward a Yankin Beni, Nord-Kivu, DRC ta kauce wa Dutsen Rwenzori a Dama (Gabas), tana kwarara zuwa Tafkin Albert a cikin Rift na Albertine, Yankin Irumu, Lardin Ituri, DRC tana kallon Dutsen Blue a hagu a yamma. Bakinta yana kusa da Katolingo a cikin ƙaramin gundumar Kanara, gundumar Ntoroko, Uganda . [1] A gefen ƙasan ta, tana tafiya sosai tana samar da wani ɓangare na iyakar ƙasa da ƙasa tsakanin DRC da gundumomin yammacin Uganda na Bundibugyo da Ntoroko, kusa da wurin shakatawa na Semuliki . [1]

Ra'ayi na Kogin Semiliki a cikin DRC

Ƙarin dusar ƙanƙara daga Rwenzoris, wuce gona da iri, da sauran canje-canje ga ruwa sun haifar da rushewar banki da sauye-sauye akai-akai ga hanyar da ke ƙasa da kogin.[2] A wasu wurare, Uganda tana rasa har zuwa mita 10 (33 na ƙasa a kowace shekara a gefen kogin zuwa rushewa da yashi daga Semliki yana cikawa a hankali a kudancin Lake Albert . A wasu wurare, DRC ce ke rasa yankin yayin da canjin kogin ke canza wurin iyakar.

Hanyar da ake ciki

[gyara sashe | gyara masomin]
Kogin semliki - Yankin zuwa Uganda da DRC- tsawon kilomita 140, a Jamhuriyar Demokradiyyar Kongo (DRC) da Uganda a Tsakiya da Gabashin Afirka. Ƙarin narkewar dusar ƙanƙara daga Rwenzoris, wuce gona da iri, da sauran canje-canje ga ruwa sun haifar da rushewar banki da sauye-sauye akai-akai ga hanyar da ke ƙasa da kogi

Semliki ya fara ne a kusa da Ishango (DRC) a arewacin ƙarshen Tafkin Edward kuma nan da nan ya shiga Virunga National Park, ta hanyar da yake gudana a kan yawancin abubuwan da ke sama. Hanyar A-109 tsakanin Mpondwe (Uganda) da Beni (DRC) tana dama, wani lokacin kusa kuma wani lokacin a nesa, yayin da kogin ke ratsa wurin shakatawa. Kadan kudu maso gabashin Beni, kogin ya wuce karkashin hanyar A-109 kuma ya ci gaba da arewa. A wannan lokacin, rafin yana yammacin Dutsen Baker (Kiyanja) a cikin Rwenzori Mountains National Park a Uganda . [1]

Manyan kabilun biyu a yankin sune Mutanen Amba (Baamba, Bwamba) da Bakonjo (Konjo). [3] Mutanen da ke cikin kwarin Semliki sun haɗa da Batuku, masu kiwon shanu waɗanda garken su ke kiwo a wuraren ciyawa a gefen kogi.[4] Ƙananan yawan Batwa (pygmies), waɗanda a al'adance sun kasance masu farauta da masu tara gandun daji, suma suna zaune a kwarin.[3]

Tsire-tsire da dabbobi

[gyara sashe | gyara masomin]

Gidan shakatawa na Semuliki, gandun daji yayi kama da na Kogin Kongo. Cynometra alexandri, nau'in bishiyoyi na wurare masu zafi, ya mamaye amma an haɗa shi da wasu bishiyoyi da tsire-tsire masu laushi. Ruwan sama na shekara-shekara a cikin wannan gandun daji na wurare masu zafi yana da matsakaicin 1,500 millimeters (59 in). [3]

Fiye da nau'in tsuntsaye 400, gami da gandun daji, Sassi's olive greenbul, da nau'ikan hornbill tara suna yawan zuwa wurin shakatawa, kamar yadda fiye da nau'o'in malam buɗe ido 490 ke yi.[5] Daga cikin dabbobi masu shayarwa a cikin wurin shakatawa akwai giwaye, damisa, cat na zinariya na Afirka, buffalo, Hippopotami, duikers, da pygmy-tailed flying squirrels.[3]

A kan hanyarsa, Semliki ya faɗi kusan 300 m (1,000 ft) m (1,000 ta hanyar jerin rapids, kuma wannan ya ware nau'in kifin Lake Edward, da yawa daga cikinsu ba a samu a wani wuri ba, daga waɗanda aka samu a cikin Lake Albert (kuma saboda haka Nilu).

  1. 1 2 3 "Google Maps". 2013. Retrieved 17 January 2013.
  2. Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "GRID-Arendal".
  3. 1 2 3 4 Chege, Florence; et al. (2002). "Kibale and Semuliki Conservation and Development Project" (PDF). International Union for Conservation of Nature (IUCN). pp. 21–22. Retrieved 18 January 2013.
  4. "Semuliki River Catchment and Water Resources Management". WWF. Retrieved 18 January 2013.
  5. "Species Records and Additions | Semuliki National Park | semulikibutterflies". Archived from the original on 2023-01-17. Retrieved 2023-01-17.