Kwamitin Majalisa kan Kudi

Kwamitin Majalisa kan Kudi
Bayanai
Iri	ma'aikata

Kwamitin kudi na majalisar wakilai ne na dindindin na majalisar wakilai a Najeriya. Kwamitin yana da alhakin kula da harkokin kudi a kasar, ciki har da samar da kudaden shiga, tsara kasafin kudi, da manufofin kasafin kudi.

An kafa kwamitin ne a karkashin doka mai lamba 24 ta shekarar 1989, wadda ta kafa tsarin majalissar dokokin Najeriya bayan da gwamnatin soja ta yi wa tsarin mulkin Najeriya garambawul. Dokar dai na daga cikin kokarin da ake na tsara tsarin dokoki da ayyukan kwamitoci daban-daban na majalisar dokokin kasar.

Tun daga shekarar 2025, kwamitin yana karkashin jagorancin Honorabul James Faleke a matsayin shugaba da Honorabul Abubakar Makki Yalleman a matsayin mataimakin shugaba. Kwamitin yana taka muhimmiyar rawa wajen tabbatar da cewa an yi amfani da kudaden jama'a a bayyane da kuma kashe kudaden gwamnati.

Tarihi

Kwamitin kudi na majalisar wakilai na daya daga cikin kwamitocin majalisar wakilai a Najeriya. An kirkiro shi ne domin kula da harkokin kudi na kasa, kamar samar da kudaden shiga na kasa, manufofin kasafin kudi, tsara kasafin kudi, da lura da yadda gwamnati ke kashe kudade.

Tun farko dai an kafa kwamitin ne a matsayin wani bangare na tsarin majalisar dokoki na sa ido kan harkokin kudi a Najeriya. Ƙirƙirar ta ya mayar da martani ga karuwar buƙatu na nuna gaskiya a cikin tafiyar da kuɗin jama'a, musamman ma yadda al'ummar ƙasar ke fuskantar ƙarin buƙatu na ingantaccen lissafin kuɗi.

A tsawon tarihinsa, kwamitin ya taka muhimmiyar rawa wajen tantancewa da kuma amincewa da kasafin kudin kasa, da yin nazari kan yadda ake tafiyar da lamuni da albarkatun kasa, da ba da shawarwari kan manufofin kasafin kudi da ke tasiri ga lafiyar tattalin arzikin kasar. Har ila yau, yana taka muhimmiyar rawa wajen tabbatar da cewa hukumomin gwamnati sun bi ka'idojin kudi da kuma amfani da kudaden jama'a yadda ya kamata. A shekarun baya-bayan nan, ta fadada ayyukanta ta hada da sa ido kan yadda Najeriya ke karbar rancen waje da kuma kula da tallafin da ake samu daga kasashen waje, tare da tabbatar da cewa irin wannan hada-hadar kudi ba ta kawo illa ga daidaiton kasafin kudin kasar.

Baya ga ayyukan sa ido, kwamitin na taka rawar gani wajen tattaunawa game da dabarun samar da kudaden shiga. An dorawa alhakin ba da shawarar matakan inganta hanyoyin samun kudaden shiga na kasa. Haka kuma ta shiga cikin binciken almundahanar kudi, kamar shari’ar da ta shafi kamfanin man fetur na Najeriya (NNPC), wanda ya kai ga yin bincike sosai a karkashin jagorancin Honorabul Abdulmumin Jibrin, wanda ya rike mukamin shugaban kwamitin a lokacin majalissar ta bakwai. Jibrin ya taka rawar gani wajen sa ido kan binciken da hukumar NNPC ta yi na gaza tura kudade zuwa asusun tarayya.

Kwamitin ya ƙunshi zaɓaɓɓun wakilai daga jam'iyyun siyasa daban-daban, waɗanda ke tabbatar da wakilci na siyasa daban-daban da ƙwarewa a cikin harkokin kasafin kuɗi. Haka kuma kasancewar mambobin kwamitin ya dogara ne akan cancantar mutum da gogewa a fannin kuɗin gwamnati, wanda hakan ya sa kwamitin ya zama babban jigon tattaunawa na majalisar dokoki kan manufofin kuɗi a Najeriya.

A shekarun baya-bayan nan dai kwamitin ya tsunduma sosai wajen tattaunawa kan tsare-tsaren karbo rancen waje a Najeriya, inda ya mayar da hankali wajen ganin an karbo lamuni mai dorewa da kuma rikon amana. Wannan bangare na aikinta ya samu ci gaba mai mahimanci yayin da Najeriya ke ci gaba da fuskantar matsin lamba daga masu ba da lamuni na kasa da kasa da kuma bukatun cikin gida na ci gaban ababen more rayuwa da gyare-gyaren kasafin kudi. Kwamitin ya tabbatar da cewa irin wannan rancen yana biyan bukatun kasa ba tare da ta’azzara bashin da ake bin kasar ba.

Duba kuma

Kwamitin kasafin kudi na majalisar

Kwamitin Majalisar Mai Kula da Agaji, Lamuni da Kula da Bashi (Nigeria)

Ma'aikatar Kudi ta Tarayya (Nigeria)

Ofishin Kula da Bashi (Nigeria)

Majalisar dokokin Najeriya