Jump to content

Layla da Majnun

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.

I pass by this town, the town of Layla
And I kiss this wall and that wall
It's not Love of the town that has enraptured my heart
But of the One who dwells within this town

Karamin waka na Nizami. Layla da Majnun sun hadu a karo na karshe kafin mutuwarsu. Dukansu sun fadi kuma tsohuwar manzon Majnun yayi ƙoƙari ya farfado da Layla yayin da da dabbobi na daji ke kare su daga masu shigowa marasa kyau. Hoton ƙarshen ƙarni na 16.
Layla da Majnun
Asali
Mawallafi Nizami Ganjavi (en) Fassara
Characteristics
Genre (en) Fassara romantic poetry (en) Fassara
Harshe Farisawa
Kintato

Layla da Majnun (Arabic) tsohuwar labari ce ta asalin Larabawa, game da mawaki na Larabawa na karni na 7 Qays ibn al-Mulawwah da ƙaunatacciyarsa Layla bint Mahdi (daga baya aka sani da Layla al-Aamiriya).[1]

"Maganar Layla-Majnun ta wuce daga Larabci zuwa Farisa, Turkiyya, da yarukan Indiya", ta hanyar Nizami Ganjavi poem)">waka mai ba da labari da mawaki na Farisa Nizami Ganjavi ya rubuta a 1188 AZ, a matsayin ɓangare na uku na Khamsa.[1] [lower-alpha 1] Wani sanannen waka ne da ke yabon labarin soyayyarsu. [2][3]

Qays da Layla sun ƙaunaci juna lokacin da suke matasa, amma lokacin da suka girma, mahaifin Layla bai yarda su kasance tare ba. Qays ya damu da ita. Ƙabilarsa, Banu Amir, da al'umma sun ba shi sunan Majnūn (مجنون " mahaukaci", lit. "wanda Jinn ya mallaka"). Tun kafin Nizami, labarin ya bazu a cikin siffofin labarai a cikin akhbar Dan Iran. Labaran farko da rahotanni na baki game da Majnun an rubuta su a cikin Kitab al-Aghani da Al-Shi'r wa-l-Shu'ara na Ibn Qutaybah. Labaran galibi gajere ne, kawai ba su da alaƙa, kuma suna nuna ƙarancin ko babu ci gaban mãkirci. Nizami ya tattara tushen duniya da na asiri game da Majnun kuma ya nuna hoto mai kyau na shahararrun masoya. Daga baya, wasu mawaƙa da yawa na Farisa sun yi koyi da shi kuma sun rubuta nasu nau'ikan soyayya.[4] Nizami ya sami tasiri daga Udhrite (Udhri) [5] [6] waƙoƙin soyayya, wanda ke nuna watsi da lalata da jan hankali ga ƙaunatacce, sau da yawa ta hanyar marmarin da ba za a iya cikawa ba. [7]

An kirkiro kyawawan halaye da yawa daga aikin Nizami, da yawa daga cikinsu sune ayyukan wallafe-wallafen asali a fansa, gami da Amir Khusrow Dehlavi's Majnun ko Leyli (wanda aka kammala a 1299), da kuma Jami's version, wanda aka kammala a 1484, wanda ya kai 3,860 couplets. Sauran sanannun sake aiki sune na Maktabi Shirazi, Hatefi (ya mutu 1520), da Fuzuli (ya mutu a 1556), wanda ya zama sananne a Ottoman Turkiyya da Indiya. Sir William Jones ya buga littafin Hatefi a Calcutta a shekara ta 1788. Shahararren soyayya da ke biyo bayan fassarar Nizami kuma a bayyane yake daga nassoshi game da shi a cikin waƙoƙin waka da Masnavis na asiri - kafin bayyanar soyayya ta Nizami, akwai wasu alamomi kawai ga Layla da Majnun a cikin divans. Adadin da labarai iri-iri game da masoya sun karu sosai daga karni na goma sha biyu zuwa gaba. Mystics sun kirkiro labaru da yawa game da Majnun don kwatanta ra'ayoyin fasaha masu ban mamaki kamar fanaa (ƙaddamarwa), divānagi (ƙauna-hauka), sadaukar da kai, da dai sauransu. An fassara aikin Nizami cikin harsuna da yawa. Harshen Larabci na zamani na labarin Larabci ya haɗa da wasan Shawqi The Mad Lover of Layla . [8]

Wani karamin Mughal na Amir Khusro; Walters Art MuseumGidan Tarihin Walters

Qays ibn al-Mullawah (Majnun) ya ƙaunaci Layla al-Aamiriya . Ba da daɗewa ba ya fara rubuta waƙoƙi game da ƙaunar da yake mata, yana ambaton sunanta sau da yawa. Kokarin da ya yi na yaudarar yarinyar ya sa wasu mazauna yankin su kira shi "Majnun", ko kuma ba shi da hankali. Lokacin da ya nemi hannunta a aure, mahaifinta ya ki saboda zai zama abin kunya ga Layla ya auri wani da aka dauka ba shi da hankali. Ba da daɗewa ba, Layla ta auri wani dan kasuwa mai daraja kuma mai arziki na kabilar Thaqif a Ta'if. An bayyana shi a matsayin mutum mai kyau tare da jan fata wanda sunansa Ward Althaqafi ne. Larabawa sun kira shi Ward, ma'ana "rose" a Larabci.

Lokacin da Majnun ya ji labarin aurenta, sai ya tsere daga sansanin kabilanci kuma ya fara yawo a cikin hamada da ke kewaye. Daga bisani danginsa sun daina fatan dawowarsa kuma sun bar masa abinci a cikin jeji. Wani lokaci ana iya ganinsa yana karanta wa kansa waka ko rubutu a cikin yashi tare da sanda.

Bayan Majnun ya haukace, sai ya nemi soyayya a cikin hamada. An cire shi daga duniyar zahiri.

Ana nuna Layla gabaɗaya kamar yadda ta koma wani wuri a Arewacin Arabiya tare da mijinta, inda ta yi rashin lafiya kuma daga ƙarshe ta mutu. A wasu sassan, Layla ta mutu daga baƙin ciki saboda rashin iya ganin ƙaunatacciyarta. Daga baya aka sami Majnun ya mutu a cikin jeji a cikin 688 AD, kusa da kabarin Layla. Ya zana ayoyi uku na shayari a kan dutse kusa da kabarin, wanda shine ayoyi uku da suka gabata da aka danganta shi. [ana buƙatar ƙa'ida][ana buƙatar hujja][<span title="This claim needs references to reliable sources. (November 2025)">citation needed</span>]

Sauran ƙananan abubuwan da suka faru sun faru tsakanin hauka da mutuwarsa. Yawancin waƙoƙinsa da aka rubuta an rubuta su ne kafin ya sauka cikin hauka.

Labari ne mai ban tsoro na soyayya marar mutuwa kamar Romeo da Juliet daga baya. Irin wannan soyayya an san ta da "budurwa soyayya" saboda masoya ba su taɓa yin aure ba ko kuma su cika sha'awar su. Sauran shahararrun labarun soyayya da aka kafa a Arabiya sune labarun Qays da Lubna, Kuthair da Azza, Marwa da Al Majnoun Al Francia, da Antara da Abla . Wannan rubutun wallafe-wallafen ya zama ruwan dare a duk faɗin duniya, musamman a cikin wallafe-walfukan Musulmi na Kudancin Asiya, kamar Urdu ghazals .

Halin Qays da Layla

[gyara sashe | gyara masomin]

Layla 'yar dan uwan Qays ce. Dukansu Qays da Layla, sun fito ne daga kabilar Hawazin da kabilar Banu Ka'b (babban Ka'b), wanda kuma yana da alaƙa da zuriyar Muhammadu na Islama. Saboda haka, su zuriyar Adnan ne, wanda shi ne Ishmaelite Arab zuriyar (Ishma'el), ɗan Ibrahim (Ibrahim). An ba da labarin zuriyarsu daga bayanan Larabci kamar haka:

Asalin Qays: Qays bin Al-Mulawwah bin Muzahim bin ʿAds bin Rabīʿah bin Jaʿdah bin Ka'b bin Rabīʻah bin ʿĀmir ibn Ṣaʿṣaʿa bin Muʿawiyah bin Bakr bin Hawāzin bin Mansūr bin Khaṣfah bin Qays ʿAylān bin Muḍar bin Nizār bin Adnan" id="mwzQ" rel="mw:WikiLink" title="Ma'ad ibn Adnan">Ma'add bin ʿAdnan.

  • Khosrow da Shirin
  • Muna Madan
  • Sassui Punhun
  1. 1.0 1.1 electricpulp.com. "LEYLI O MAJNUN – Encyclopaedia Iranica". www.iranicaonline.org (in Turanci). Retrieved 14 March 2018.
  2. "أدب .. الموسوعة العالمية للشعر العربي قيس بن الملوح (مجنون ليلى)". Archived from the original on 8 July 2017. Retrieved 2 March 2017.
  3. "Visions of Azerbaijan Magazine ::: Nizami - Poet for all humanity".
  4. Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Ghorab
  5. Empty citation (help)
  6. Empty citation (help)
  7. Scroggins, Mark (1996). "Review". African American Review. doi:10.2307/3042384. JSTOR 3042384.
  8. Empty citation (help)


Cite error: <ref> tags exist for a group named "lower-alpha", but no corresponding <references group="lower-alpha"/> tag was found