Jump to content

Lookout Masuku

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Lookout Masuku
Rayuwa
Haihuwa 7 ga Afirilu, 1940
ƙasa Zimbabwe
Southern Rhodesia (en) Fassara
Mutuwa Parirenyatwa Hospital (en) Fassara, 5 ga Afirilu, 1986
Sana'a
Sana'a soja da revolutionary (en) Fassara
Mamba Sojojin Juyin Juya Halin Jama'ar Zimbabwe
Aikin soja
Fannin soja Zimbabwe National Army (en) Fassara
Ya faɗaci Yakin Daji na Rhodesia
Imani
Jam'iyar siyasa Ƙungiyar Jama'ar Afirka ta Zimbabwe

Laftanar Janar Lookout Khalisabantu Vumindaba Masuku (7 Afrilu 1940 5 Afrilu 1986) ya jagoranci Sojojin Juyin Juyin Juya Hali na Jama'ar Zimbabwe (ZIPRA), reshen 'yan gwagwarmaya na Zimbabwe African People's Union (ZAPU), a lokacin yakin Rhodesia. Ya riƙe muƙamin mataimakin kwamandan sojojin ƙasar Zimbabwe har zuwa lokacin da aka kama shi a shekarar 1982 bisa zarginsa da yunkurin kifar da gwamnatin shugaba Robert Mugabe.[1]

Tarihin Rayuwa

[gyara sashe | gyara masomin]

A cikin shekarar 1982 'yan sandan Zimbabwe sun kama Masuku da Dumiso Dabengwa, babban jami'in leken asiri na ZIPRA, bisa zarginsu da shirya juyin mulkin da aka yi wa firaminista Robert Mugabe na lokacin. Kotun kolin ƙasar ta samu Masuku, Dabengwa, da wasu mutane huɗu a shekarar 1983, ba su da laifi, amma ‘yan sanda sun sake tsare su a ƙarƙashin dokar ta-ɓaci, inda suka tsare su na tsawon shekaru huɗu. Gwamnati ta saki Masuku saboda rashin lafiya da kuma Vote Moyo, jami'in ZAPU, a ranar 11 ga watan Maris 1986.[1][2]

Masuku ya isa Rhodesia tare da Dumiso Dabengwa a ranar 24 ga watan Disamba 1979. Dabengwa ya yi wani taro da wani mai ba da labari daga Hukumar Leken Asiri ta ƙasar, amma bai samu halartar taron ba, ya aika Masuku a madadinsa. Sun ɗauki wannan taro da muhimmanci sosai, kamar yadda mai ba da labarin ya yi iƙirarin cewa ‘yan makonnin da suka gabata an kashe Josiah Tongogara a wani harin kwantan ɓauna da aka kai a Mozambique. Taron ya gudana ne a mashaya mai suna Wimpy da ke Salisbury (Harare), wanda “The Senator” ya shirya, wanda shine sunan sa.[1][2]

Ya mutu a ranar 5 ga watan Afrilu 1986 a Asibitin Parirenyatwa a Harare daga cutar sankarau ta cryptococcal. Gidan rediyon SW Africa ya bayyana shakku game da halin da ake ciki a hukumance na mutuwar Masuku, yana mai cewa "yana da shakku."[1][2]

Daga baya gwamnatin Mugabe ta ayyana Masuku a matsayin gwarzon ƙasa.

A ranar 18 ga watan Nuwamba, 2017, gwamnatin Zimbabwe ta yanke shawarar karrama wasu fitattun jaruman yakin ‘yantar da ƙasar ta hanyar sauya wa wasu barikokin sojin ƙasar suna. Barracks Llewellin, wanda ke wajen birnin Bulawayo, an sake masa suna Lookout Masuku Barrack zuwa ga Marigayi Kwamandan ZIPRA.[1][2]

  1. 1 2 3 4 5 Lookout Masuku dies at 46; commanded Nkomo forces The New York Times
  2. 1 2 3 4 Many deaths remain shrouded in mystery Archived 2007-09-30 at the Wayback Machine The Zimbabwean.