Makarantar Fasaha ta Ghana (Takoradi)
![]() | |
| Bayanai | |
| Iri | makaranta |
| Ƙasa | Ghana |
| Mulki | |
| Administrator (en) | Ofishin Ilimi na Ghana |
| Hedkwata | Takoradi |
| Tarihi | |
| Ƙirƙira | 9 ga Augusta, 1909 |
Makarantar Fasaha ta Sakandare ta Ghana [1] makarantar sakandare ce ta kimiyya da fasaha da ke Takoradi a yammacin gabar tekun Ghana .[2] Ita ce makarantar sakandare ta uku mafi tsufa a Ghana - makarantar sakandare mafi tsufa 'marasa mishan'. [3] An kafa makarantar ne a ranar 9 ga watan Agustan shekara ta 1909 a Accra a matsayin Makarantar Fasaha ta Accra kuma daga baya ta canza zuwa Makarantar Fasahar Gwamnati.[4][5] Ya koma wurin da yake a yanzu a Takoradi a 1939. [6] A shekara ta 1953, an canza sunan zuwa Makarantar Fasaha ta Sakandare ta Gwamnati, kuma a shekara ta 1970, an ba ta sunan yanzu.[7] Tsoffin ɗaliban makarantar an san su da Giants, kuma ɗalibai a makarantar ana kiransu Tescans.[8]
Tarihi
[gyara sashe | gyara masomin]An fara makarantar ne a shekara ta 1909 a matsayin Makarantar Fasaha mai tsabta [9] [10] sannan kuma an zauna a tsohon wurin Babban Mai Ba da Bayani (shafin yanzu na Makarantar Fasahar Sakandare ta Kinbu a Accra).[11] An kafa shi ne don mayar da martani ga karuwar bukatar ilimi na fasaha a cikin mulkin mallaka na Burtaniya a wannan lokacin.[9][9]
A shekara ta 1939, an koma makarantar zuwa Takoradi. Shugaban farko shi ne Mista T. T. Gilbert . [1][6] Shugaban Afirka na farko shi ne Mista J.W.L. Mills, wanda ya hau mukaminsa a shekarar 1958. [1] An gabatar da nau'i na shida a 1961.[1]
Sunan makarantar ya canza daga Makarantar Fasaha ta Gwamnati zuwa Makarantar Fasahar Ghana a shekarar 1970 . [1][7]
A cikin ɗan gajeren lokaci a tsakiyar shekara ta saba'in an shigar da ɗalibai a matsayin wani ɓangare na horo na soja. Wannan ya fara ne tare da Intake 15 na Kwalejin Soja da Makarantun Horarwa na lokacin. Sun sami haɗuwa da aikin ilimi na yau da kullun tare da horar da soja a lokacin hutu.[12]
Jerin shugabanni da shugabanni
[gyara sashe | gyara masomin]| Sunan | Sunan da aka yi | Matsayi |
|---|---|---|
| Mista H.A. Wright | Babbar | 1909–1916 |
| Mista Pickles | Babbar | 1917–1918 |
| Mista McLaren | Babbar | 1918–1938 |
| Lieutenant Col. T. Gilbert | Babban mai ba da gudummawa | 1938–1946 |
| Manjo T. C. Watkins | Babban mai ba da gudummawa | 1947–1953 |
| Mista A. A. Jones | Babbar | 1953–1954 |
| Mista F. E. Joselin | Shugaban makarantar | 1955–1957 |
| Mista J. W. L. Mills | Shugaban makarantar | 1957–1959 |
| Mista I. N. K. Atiase | Shugaban makarantar | 1960–1961 |
| Mista S. N. Adu-Ampomah | Shugaban makarantar | 1961–1965 |
| Mista D. V. Owiredu | Shugaban makarantar | 1965–1968 |
| Mista R. W. Asiedu | Babban Jami'in | 1968–1969 |
| Mista S. T. Lomotey | Babban Jami'in | 1969–1970 |
| Mista B. W. De-Graft Johnson | Shugaban makarantar | 1971–1973 |
| Mista A. R. Cudjoe | Shugaban makarantar | 1973–1980 |
| Mista B. E. Godwyll | Shugaban makarantar | 1980–1983 |
| Mista P. B. Tuwor | Shugaban makarantar | 1983–1990 |
| Mista D. S. Gamor | Babban Jami'in | 1990–1991 |
| Mista I. K. Adams | Shugaban makarantar | 1991–1996 |
| Mista T. K. Mensah | Shugaban makarantar | 1996–2013 |
| Mista A. Adams | Shugaban makarantar | 2013–2015 |
| Mista S.K.Essel | Shugaban makarantar | 2015 zuwa 2021 [5] |
| Rev. Kennedy Obeng | Shugaban makarantar | 2021- |
Nasarorin da aka samu
[gyara sashe | gyara masomin]- Wadanda suka lashe gasar Kimiyya da Lissafi ta Kasa ta 2012 (kuma sau biyu sun ci gaba) [13]
- Wadanda suka lashe gasar cin kofin Independence Quiz ta 62 [14]
- 2014 mafi kyawun ɗalibin WASSCE ya kasance Tescan . [3]
- A ranar 11 ga Yuni 2018, dalibai 14 daga Makarantar Fasaha ta Sakandare ta Ghana (GSTS) Takoradi ta wakilci Ghana Genius Olympiad da aka shirya a Jami'ar Suny Oswego da ke Birnin New York, Amurka (Amurka) ta fara daga Yuni 11 zuwa 18, 2018. [15]
Wasanni
[gyara sashe | gyara masomin]- Wadanda suka lashe Aggrey Shield a 1957 a Kumasi . [16]
- Zakarun kwallon kwando na kasa a 2009 a bikin wasanni na makarantun Milo na kasa a Kumasi . [17]
- .
- Wadanda suka lashe gasar wasannin motsa jiki ta tsakanin makarantu tare da kusan lakabi 40 tun lokacin da aka fara gasar (mai riƙe da rikodin yanki a mafi yawan nasarori). [3]
- Zakarun kwallon kafa a gasar Takoradi Zonal Inter School a lokuta sama da bakwai. * Wadanda suka lashe gasar cin kofin Osagyefo ta 2015 .
Ayyuka na waje
[gyara sashe | gyara masomin]- Makarantar farko a Gold Coast don kafa ƙungiyar cadet (a shekara ta 1954).
NSMQ
[gyara sashe | gyara masomin]A cikin 2025, Makarantar Fasaha ta Sakandare ta Ghana (GSTS) daga Takoradi ta sami gagarumin aiki ta hanyar kawar da Babban Makarantar Presbyterian Boys (PRESEC), Legon daga Cibiyar Kimiyya da Lissafi ta Kasa (NSMQ). GSTS ta yi nasara a wasan kusa da na karshe tare da maki 39, inda ta doke maki 38 na PRESEC da maki 28 na Our Lady of Grace SHS.[18][19] Daga baya masu cin nasara na baya, Makarantar Mfantsipim. suka fitar da su.
Shahararrun ɗalibai
[gyara sashe | gyara masomin]Malamai
- Kwesi Akwansah Andam - mataimakin shugaban jami'ar Kwame Nkrumah ta Kimiyya da FasahaJami'ar Kimiyya da Fasaha ta Kwame Nkrumah
- Ebenezer Oduro Owusu - mataimakin shugaban Jami'ar Ghana
- Agyeman Badu Akosa - farfesa na Pathology, tsohon Darakta na Hukumar Lafiya ta Ghana, ɗan siyasa kuma mai sharhi kan zamantakewa
- Yaw Yeboah - Tsohon Dean na Injiniya Penn State, Fmr. Dean, Farfesa Florida Dean na Kwalejin Injiniya a Jami'ar Aikin Gona da Injiniya ta Florida da Jami'ar Jihar Florida (FAMU-FSU) , Amurka
- Rev. Dr. David Asante Dartey - Babban Sakatare na Majalisar Kirista ta Ghana da kuma Babban Jami'ar Wisconsin.
Kimiyya da fasaha
- Ashitey Trebi-Ollennu - injiniyan sararin samaniya a NASA da JPL
- Alexander Anim-Mensah - injiniyan sinadarai kuma mai kirkiro
Wasanni
- Augustine Ahinful - Dan wasan kwallon kafa
Siyasa da shugabanci
- Fred Ohene-Kena - tsohon Ministan Ma'adinai da Makamashi
- Mike Hammah - tsohon memba na majalisar NDC na Winneba (Mzabar Efutu)
- Nana Akomea - 'yar siyasar Ghana (New Patriotic Party)
- Hon. Alfred Ekow Gyan - ɗan siyasa, tsohon Mataimakin Ministan Yammacin Yamma
- William Agyapong Quaitoo - memba na majalisar dokoki na mazabar Akim Oda, tsohon Mataimakin Ministan Noma
- Francis Edward Techie-Menson - ɗan siyasa, memba na majalisa kuma Ministan Jiha a lokacin jamhuriya ta farkoJamhuriyar farko
- Richard Quarshigah - ɗan siyasa, memba na majalisa kuma Ministan Jiha
Soja
- Joseph Narh Adinkra - tsohon shugaban rundunar soji
- Tom Annan - tsohon Shugaban Ma'aikatan Ruwa
- Stephen Obimpeh - tsohon shugaban ma'aikatan sojan ruwa na Ghana, tsohon ministan jihar
- Matthew Quashie - tsohon shugaban jami'an tsaro na Sojojin Ghana
- Peter Kofi Faidoo - shugaban ma'aikatan sojan ruwa
Sauran
- Odeneho Gyapong Ababio II - mai mulki da shugaban gargajiya
- DopeNation - Duo na kiɗa na Ghana
- Ayesem - rapper na Ghana
- Corp Sayvee - mai zane-zane na Ghana
- K.Y. Amoako - wanda ya kafa Cibiyar Nazarin Tattalin Arziki ta AfirkaCibiyar Afirka don Canjin Tattalin Arziki
- David Anaglate - ɗan jarida kuma tsohon Darakta Janar na GBC
Dokar Makaranta
[gyara sashe | gyara masomin]0040104[20]
Manazarta
[gyara sashe | gyara masomin]- 1 2 3 4 5 {{Cite web |title=History – GSTS |url=https://gsts.school/history/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20200223010357/https://gsts.school/history/ |archive-date=23 February 2020 |access-date=2020-02-22 Cite error: Invalid
<ref>tag; name ":0" defined multiple times with different content - ↑ "GSTS Alumni Association swears in new executives". Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana (in Turanci). 2021-05-21. Retrieved 2021-05-21.
- 1 2 3 4 Association, GSTS Alumni. "GSTS History - GSTS Alumni Network". GSTS Alumni Association (in Turanci). Retrieved 2024-03-03. Cite error: Invalid
<ref>tag; name ":5" defined multiple times with different content - ↑ "GSTS". Archived from the original on 2014-08-09. Retrieved 2014-07-23.
- 1 2 "Ghana Secondary Technical School honours retiring headmaster". Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana (in Turanci). 2021-05-21. Retrieved 2021-05-21. Cite error: Invalid
<ref>tag; name ":4" defined multiple times with different content - 1 2 Kesse, Grant O. "How has it been with G.S.T.S all these years?". On Turning 90!. The GSTS Network. Archived from the original on 2005-01-12. Retrieved 2007-12-11. Cite error: Invalid
<ref>tag; name ":2" defined multiple times with different content - 1 2 "The School". The GSTS Network. Retrieved 2007-12-11. Cite error: Invalid
<ref>tag; name ":3" defined multiple times with different content - ↑ "GSTS To Become One of The Top 5 High Schools In Ghana and Abroad-Alumni Association •" (in Turanci). 2020-01-04. Archived from the original on 22 February 2020. Retrieved 2020-02-22.
- 1 2 3 "History – GSTS" (in Turanci). Archived from the original on 23 February 2020. Retrieved 2020-02-22.
- ↑ "GSTS Alumni Association swears in new executives". Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana (in Turanci). 2021-05-21. Retrieved 2021-05-21.
- ↑ "GSTS". Archived from the original on 2014-08-09. Retrieved 2014-07-23.
- ↑ "Profile of Major General JN Adinkrah".
- ↑ "GSTS Alumni Association swears in new executives". Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana (in Turanci). 2021-05-21. Retrieved 2021-05-21.
- ↑ "GSTS To Become One of The Top 5 High Schools In Ghana and Abroad-Alumni Association •" (in Turanci). 2020-01-04. Archived from the original on 22 February 2020. Retrieved 2020-02-22.
- ↑ "GSTS Alumni Association swears in new executives". Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana (in Turanci). 2021-05-21. Retrieved 2021-05-21.
- ↑ "GSTS Alumni Association swears in new executives". Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana (in Turanci). 2021-05-21. Retrieved 2021-05-21.
- ↑ "GSTS To Become One of The Top 5 High Schools In Ghana and Abroad-Alumni Association •" (in Turanci). 2020-01-04. Archived from the original on 22 February 2020. Retrieved 2020-02-22.
- ↑ "GSTS Alumni Association swears in new executives". Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana (in Turanci). 2021-05-21. Retrieved 2021-05-21.
- ↑ "GSTS To Become One of The Top 5 High Schools In Ghana and Abroad-Alumni Association •" (in Turanci). 2020-01-04. Archived from the original on 22 February 2020. Retrieved 2020-02-22.
- ↑ "GSTS Alumni Association swears in new executives". Citinewsroom - Comprehensive News in Ghana (in Turanci). 2021-05-21. Retrieved 2021-05-21.
