Jump to content

Malcolm Fraser

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Malcolm Fraser
22. Prime Minister of Australia (en) Fassara

11 Nuwamba, 1975 - 11 ga Maris, 1983
Gough Whitlam - Bob Hawke (mul) Fassara
Minister for Education (en) Fassara

20 ga Augusta, 1971 - 5 Disamba 1972
David Fairbairn (ɗan siyasa) - Gough Whitlam
Minister for Defence (en) Fassara

12 Nuwamba, 1969 - 8 ga Maris, 1971
Allen Fairhall (mul) Fassara - John Gorton (mul) Fassara
member of the Australian House of Representatives (en) Fassara

10 Disamba 1955 - 31 ga Maris, 1983
Don McLeod (mul) Fassara - David Hawker (mul) Fassara
District: Wannon (en) Fassara
Election: 1955 Australian federal election (en) Fassara
Member of the Privy Council of the United Kingdom (en) Fassara

Rayuwa
Haihuwa Toorak (mul) Fassara, 21 Mayu 1930
ƙasa Asturaliya
Mutuwa Melbourne, 20 ga Maris, 2015
Makwanci Melbourne General Cemetery (en) Fassara
Ƴan uwa
Mahaifi Neville Fraser
Abokiyar zama Tamie Fraser  (1956 -
Karatu
Makaranta Magdalen College (mul) Fassara
The King's School, Tudor House (mul) Fassara
Harsuna Turanci
Sana'a
Sana'a ɗan siyasa da shugaban gwamnati
Wurin aiki Kanberra
Kyaututtuka
Imani
Jam'iyar siyasa Liberal Party of Australia (en) Fassara

John Malcolm Fraser / / ˈfreɪzər / ; 21 ga Mayu 1930 - 20 Maris 2015) wani manomi ne kuma ɗan siyasa ɗan ƙasar Ostiraliya wanda ya kasance firayim minista na 22 na ƙasar Ostiraliya, daga 1975 zuwa 1983. Ya riƙe muƙami a matsayin shugaban jam'iyyar Liberal Party of Australia, kuma shi ne firayim minista na huɗu mafi daɗewa a tarihin Ostiraliya.

An haifi Fraser a sansanin tumakin mahaifinsa, kuma bayan ya yi karatu a Kwalejin Magdalen, Oxford, ya koma Ostiraliya don ya mallaki kadarorin iyalinsa a Gundumar Yammacin Victoria . Bayan shan kaye a karon farko a shekarar 1954, an zaɓe shi a Majalisar Wakilai ta Ostiraliya a zaɓen tarayya na 1955, a matsayin ɗan majalisa (MP) na yankin Wannon. Yana da shekaru 25 a lokacin, wanda hakan ya sa ya zama ɗaya daga cikin mafi ƙanƙanta mutane da aka taɓa zaɓa a majalisar. Shi ne Firayim Minista na baya-bayan nan a shekarar 2025 da ya wakilci mazabar karkara. Lokacin da Harold Holt ya zama Firayim Minista a 1966, an naɗa Fraser Ministan Sojoji. Bayan ɓacewar Holt kuma John Gorton ya maye gurbinsa, Fraser ya zama Ministan Ilimi da Kimiyya (1968–1969) sannan kuma Ministan Tsaro (1969–1971). A shekarar 1971, Fraser ya yi murabus daga majalisar ministoci kuma ya yi Allah wadai da Gorton a matsayin "bai cancanci ya riƙe babban mukamin Firayim Minista ba"; wannan ya haifar da maye gurbin Gorton da William McMahon. Daga baya ya koma tsohon fannin iliminsa da kimiyya.

Bayan da aka kayar da jam'iyyar Liberal-National Coalition a zaɓen 1972, Fraser bai yi nasara ba wajen tsayawa takarar shugabancin Liberal, inda ya sha kaye a hannun Billy Snedden . Lokacin da jam'iyyar ta sha kaye a zaɓen 1974, ya fara fafatawa da Snedden, daga ƙarshe ya fuskanci ƙalubale mai nasara a watan Maris na 1975. A matsayinsa na Shugaban 'Yan adawa, Fraser ya yi amfani da ikon da jam'iyyar ke da shi na Majalisar Dattawan Australiya don toshe hanyar da gwamnatin Whitlam ke samu, wanda hakan ya haifar da rikicin kundin tsarin mulki na Australiya na 1975. Wannan ya kai ga korar Gough Whitlam daga mukamin firayim minista ta hannun gwamna-janar Sir John Kerr, wani abu na musamman a tarihin Australiya. Daidaiton ayyukan Fraser a rikicin da kuma ainihin yadda ya taka rawa a shawarar Kerr ya kasance abin muhawara tun daga lokacin. Fraser ya kasance firayim ministan Australiya kaɗai da ya hau kan wannan matsayi bayan korar magajinsa.

Bayan korar Whitlam, an rantsar da Fraser a matsayin firayim minista bisa tsarin riƙon kwarya na farko. Ƙungiyar ta yi nasara mai yawa a zaɓen 1975, kuma an sake zaɓensa a 1977 da 1980. Fraser ya nuna sha'awar harkokin waje a matsayin firayim minista, kuma ya fi himma a fagen ƙasashen duniya fiye da sauran magabatansa. Ya kasance mai goyon bayan al'adu daban-daban, kuma a lokacin da yake kan mulki Ostiraliya ta karɓi baƙi da yawa waɗanda ba fararen fata ba (ciki har da 'yan Vietnam masu jirgin ruwa ) a karon farko, wanda hakan ya kawo ƙarshen manufofin White Australia. Gwamnatinsa ta kuma kafa Sabis na Watsa Labarai na Musamman (SBS). Musamman a shekarunsa na ƙarshe a kan mulki, Fraser ya shiga rikici da ɓangaren "bushewar" tattalin arziki da kuma masu ra'ayin mazan jiya na kuɗi na jam'iyyarsa. Gwamnatinsa ta yi wasu manyan canje-canje kaɗan ga manufofin tattalin arziki.

Bayan ya sha kaye a zaɓen 1983, Fraser ya yi ritaya daga siyasa. A lokacin aikinsa na bayan siyasa, ya riƙe muƙamai na ba da shawara a Majalisar Ɗinkin Duniya (MDD) da kuma Commonwealth of Nations, kuma ya kasance shugaban hukumar agaji ta CARE daga 1990 zuwa 1995. Ya yi murabus daga jam'iyyar Liberal Party a 2009 bayan zaɓen Tony Abbott a matsayin shugaba, Fraser ya kasance mai suka ga manufofin 'yan Liberal tsawon shekaru da dama. An yi ta cece-kuce kan matsayin Firayim Minista na Fraser. Gabaɗaya ana yaba masa da dawo da zaman lafiya a ƙasar bayan jerin shugabanni na ɗan gajeren lokaci kuma an yaba masa saboda jajircewarsa ga al'adu daban-daban da kuma adawa da wariyar launin fata a Afirka ta Kudu, amma yanayin shigarsa ofis har yanzu yana ci gaba da zama abin cece-kuce kuma mutane da yawa sun ɗauki gwamnatinsa a matsayin wata dama da ta ɓace don gyaran tattalin arziki. Shi ne Firayim Minista na ƙarshe na Australiya wanda ya cancanci a yi masa salon " Right Honourable " a matsayin memba na Majalisar Sirri ta Burtaniya. Wa'adinsa na shekaru bakwai da rabi a matsayin firayim minista shi ne na huɗu mafi tsawo a tarihin Ostiraliya, sai dai Bob Hawke, John Howard da Robert Menzies sun wuce shi.

Rayuwa ta farko

[gyara sashe | gyara masomin]

Haihuwa da asalin iyali

[gyara sashe | gyara masomin]

An haifi John Malcolm Fraser [1] a Toorak, Melbourne, Victoria, a ranar 21 ga Mayu, 1930. Shi ne na biyu cikin 'ya'ya biyu da Una Arnold (née Woolf) da John Neville Fraser suka haifa; babbar 'yar'uwarsa Lorraine an haife ta a shekarar 1928. Shi da mahaifinsa an san su ne kawai da sunayensu na tsakiya. Kakansa na uba, Sir Simon Fraser, an haife shi a Nova Scotia, Kanada, kuma ya isa Ostiraliya a shekarar 1853. Ya sami dukiyarsa a matsayin mai kwangilar jirgin ƙasa, kuma daga baya ya sami manyan matsugunan kiwo, ya zama memba na " squattocracy ". Kakan Fraser na uwa, Louis Woolf, an haife shi a Dunedin, New Zealand, kuma ya isa Ostiraliya tun yana yaro. Asalinsa Bayahude ne, abin da jikansa bai koya ba har sai da ya girma. A matsayin akawu mai hayar kasuwanci, ya auri Amy Booth, wacce take da alaƙa da dangin Horordern masu arziki na Sydney kuma ɗan uwan farko ne na Sir Samuel Horordern.

Fraser yana da tarihin siyasa a ɓangarorin biyu na iyalinsa. Mahaifinsa ya yi aiki a Majalisar Wakool Shire, ciki har da shugaban ƙasa na tsawon shekaru biyu, kuma mai sha'awar Billy Hughes ne kuma abokin Richard Casey. Simon Fraser ya yi aiki a majalisun biyu na Majalisar Dokokin Victoria ta mulkin mallaka, kuma ya wakilci Victoria a wasu yarjejeniyoyi na kundin tsarin mulki na shekarun 1890. Daga ƙarshe ya zama ɗaya daga cikin membobin farko na sabuwar Majalisar Dattawan Tarayya, yana aiki daga 1901 zuwa 1913 a matsayin memba na jam'iyyun farko na masu ra'ayin mazan jiya. Louis Woolf ya kuma tsaya takarar Majalisar Dattawa a 1901, yana tsayawa a matsayin ' Yancin Kasuwanci a Yammacin Ostiraliya . Ya sami ƙuri'u 400 kacal a duk faɗin jihar, kuma bai sake zama ɗan takarar mukamai na gwamnati ba.

Mai tsaron baya

[gyara sashe | gyara masomin]
Fraser a shekarar 1956, jim kaɗan bayan zaɓensa a Majalisar Dokoki
Fraser a shekarar 1974.
Fraser a wani liyafar cin abincin dare na fadar White House a shekarar 1976, inda Shugaba Gerald Ford ya gabatar da shi ga jarumi Gregory Peck . Haka kuma ana iya ganin jaruma Shirley Temple a bayan Ford.
Fraser da shugaban Amurka Jimmy Carter a watan Yunin 1977
Frasers tare da Ronald da Nancy Reagan a Fadar White House a shekarar 1982
Fraser a shekarar 1982, kusan ƙarshen wa'adinsa a ofis
Fraser a Majalisar Dokoki a shekarar 2008, saboda neman afuwar da Kevin Rudd ya yi wa tsararrakin da aka sace
Malcolm da Tamie Fraser a wani taron siyasa a shekarar 1958
Fayil:Grave of John Malcolm Fraser, Melbourne General Cemetery 2017.jpg
Kabarin Fraser a cikin Lambun Firayim Minista na Babban Makabartar Melbourne
  1. Redmond, Elizabeth M. Published online in 2006. "Sir Simon Fraser (1832–1919)". Australian Dictionary of Biography. 4. Archived from the original on 14 January 2025. A grandson John Malcolm Fraser (1930-2015) was prime minister of Australia from 1975 to 1983.