Jump to content

Nkechi Agwu

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.

Nkechi Madonna Adeleine Agwu Listen ⓘ (an haife ta a ranar 8 ga Oktoba, 1962) malamar lissafi ce. Agwu ɗan asalin ƙasar Amurka ne, malami ne mai zaman kansa a Kwalejin Al'umma ta Borough of Manhattan, wani ɓangare na Jami'ar City ta New York, kuma darakta ce a Cibiyar Kyau a Koyarwa, Koyo da Tallafin Karatu ta kwalejin. [1]

Rayuwar farko

[gyara sashe | gyara masomin]

An haifi Agwu a Enugu, Najeriya, 'yar malamai biyu; Jacob Ukeje Agwu daga Najeriya, da Europa Lauretta Durosimi Wilson, daga Sierra Leone. A Yaƙin Basasa na Najeriya, iyalinta sun goyi bayan ɓangaren Biafra, gidansu da ke Umuahia ya lalace sakamakon harin bam na 'yan Najeriya. A shekarar 1968, Agwu, mahaifiyarta, da 'yan uwanta sun bar Najeriya a cikin jirgin ƙarshe na kwashe 'yan Biafra zuwa sansanin 'yan gudun hijira a Equatorial Guinea, kuma daga can aka ƙaura da su zuwa sansanonin Liberia da Sierra Leone. Sun bar sansanonin 'yan gudun hijira zuwa gidan kakarta a Sierra Leone, amma ya ƙone, wanda hakan ya sa suka rasa matsuguni. Yawancin iyalinta sun koma Najeriya bayan ƙarshen yaƙin a shekarar 1970, inda suka sake haɗuwa da mahaifin Agwu wanda ya bar aikin gwamnati ya zama manomi. Agwu ta zauna a Freetown, Sierra Leone a matsayin ɗaliba a Makarantar Firamare ta Kwalejin Fourah Bay sannan kuma a Makarantar Tunawa ta Annie Walsh . [2]

A shekarar 1980, Agwu ta dawo Najeriya. Ta karanci lissafi a Jami'ar Najeriya, Nsukka, inda ta sami digiri na farko da girmamawa a shekarar 1984. Bisa shawarar malaman jami'arta guda biyu, James OC Ezeilo da Isabelle Adjaero, ta tafi Jami'ar Connecticut don karatun digiri na biyu, jami'ar da Adjaero ta sami digiri na uku. Agwu ta fara karatunta a can a shekarar 1987, bayan ta yi aiki a matsayin mai kididdiga ta gwamnati da kuma malamar Kwalejin Kimiyya da Fasaha ta Kaduna . [2] Fara karatunta a Jami'ar Connecticut ya tsaya cak domin ta shafe shekaru tana ba da lacca a Kwalejin Kimiyya da Fasaha ta Kaduna . Da farko Agwu ba ta samu damar halarta ba saboda rashin kudi, amma kyautar tafiya ta ƙungiyar Lissafi ta Amurka da kuma kyautar da aka bayar don tallafawa nazarin amfani da tarihin lissafi a koyarwa. [2]

Agwu ta kammala digirin masters a fannin lissafi a Jami'ar Connecticut a shekarar 1989. Ta koma Jami'ar Syracuse, inda ta kammala karatun digirin digirgir a fannin ilimin lissafi a shekarar 1995. [2] Howard Cornelius Johnson ne ke kula da karatun digirinta na farko, Using a Computer Laboratory Setting to Teach College Calculus . [2][3] A Syracuse, karatunta ya kuma haɗa da nazarin jinsi da ilimin al'adu daban-daban, [4] kuma ta kasance shugabar ƙungiyar ɗaliban Afirka da kuma ƙungiyar ɗaliban ƙasashen duniya. [2]

Aiki da gudunmawa

[gyara sashe | gyara masomin]

An nada Agwu a matsayin Ko'odinetan Cibiyar Koyarwa da Koyo a Kwalejin Al'umma ta Borough of Manhattan . [2]

Kwarewar bincike ta Agwu ta haɗa da haɓaka manhajojin STEM masu fahimtar al'adu, nazarin tarihin lissafi, da kuma yin cikakken bayani game da rayuwar masana lissafi na asalin Afirka. Ta wallafa tarihin rayuwa kan J. Ernest Wilkins, Jr da David Harold Blackwell . [2]

A shekarar 2009, Agwu ta yi aiki a matsayin shugabar reshen birnin New York na ƙungiyar mata ta jami'o'i ta Amurka, tare da manufar ƙarfafa 'yan mata da mata a fannonin STEM da kuma inganta lafiya a cikin al'ummomin tsiraru. [2][5] A shekarar 2014 ta dawo Najeriya a wata ziyara da ƙungiyar Carnegie Africa Diaspora Fellowship ta dauki nauyinta. [2][4]

Sha'awar Agwu ga ilimin lissafi ya samo asali ne daga haɓaka wani kwas na lissafi daban-daban wanda zai rufe buƙatun kwalejin cewa ɗalibai su ɗauki kwas mai zurfi na rubutu. [2][4] Aikinta a wannan fanni ya haɗa da amfani da labarai don bai wa ɗaliban lissafi damar fahimtar kayan aiki da kyau, da kuma bincika tsarin lissafi na tsana na Ndebele, yadin Afirka, da wasan Mancala . [6][4]

Rayuwa ta sirri

[gyara sashe | gyara masomin]

Agwu tana da alaƙa da Glorious Miracle Embassy International children's ministry. Ta rubuta kuma ta rubuta wasu littattafai tare da sauran limaman coci game da imaninta, kamar littafin God's Own: The Genesis of Mathematical Story-Telling and Woman You Art Loosened: Escaping the Limitations of Feminity . Agwu ta auri Nicholas CB Ogbonna kuma ta haifi ɗa Ngozichukwuka Jacob AD Agwu wanda aka haifa a ranar 9 ga Oktoba, 1998 wanda ke da matsalar ji da magana. Nicholas Ogbonna ya yi aiki a matsayin mai ba da agaji na Red Cross ga Biafra wanda mahaifiyar Agwu ke kula da shi. Abin baƙin ciki, Agwu dole ne ta yi nesa da mijinta kuma ya kamu da ciwon suga wanda aka yi masa magani da insulin. Ya mutu sakamakon matsalolin da suka taso daga ciwon suga .

Taimakon jama'a

[gyara sashe | gyara masomin]

Agwu tana ɗaya daga cikin waɗanda suka kafa wata ƙungiya mai zaman kanta, mai zaman kanta mai suna Chi Stem Toys Inc. Tana taimaka wa matasa, mata, da nakasassu wajen haɓaka ƙwarewar kasuwanci da STEM ta hanyar ƙirƙirar 'yan tsana da suka haɗa da gadon al'adunsu ta amfani da kayan da aka sake yin amfani da su. Bincikenta a cikin Ethnomathematics ya ba da kwarin gwiwa. [7]

An haɗa Agwu a cikin wani kati mai ɗauke da fitattun mata masana lissafi waɗanda Ƙungiyar Mata a Lissafi ta buga. [8]

[6]

[3]

[4]

[2]

[1]

[7]

[5]

  1. 1.0 1.1 Nkechi M. Agwu, Borough of Manhattan Community College, retrieved 2019-08-24
  2. 2.00 2.01 2.02 2.03 2.04 2.05 2.06 2.07 2.08 2.09 2.10 2.11 O'Connor, John J.; Robertson, Edmund F., "Nkechi Agwu", MacTutor History of Mathematics archive, University of St Andrews.
  3. 3.0 3.1 Samfuri:Mathgenealogy
  4. 4.0 4.1 4.2 4.3 4.4 Making Math More Meaningful, City University of New York, September 30, 2014
  5. 5.0 5.1 "Nkechi Madonna Adeleine Agwu, Ph.D.", The Network Journal, July 10, 2010
  6. 6.0 6.1 Walker, Britney M. (September 22, 2016), "STEM program focuses on mathematical storytelling", Amsterdam News
  7. 7.0 7.1 Chi Stem Toys, Chi Stem Toys Inc, retrieved 2022-01-09
  8. "Mathematicians of EvenQuads Deck 1". awm-math.org. Retrieved 2022-06-18.