Jump to content

Rikicin cikin gida a Uganda

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Rikicin cikin gida a Uganda
Bayanai
Ƙaramin ɓangare na Tashin hankali na gida
Ƙasa Uganda

Rikicin cikin gida a Uganda matsala ce kamar yadda take a sassa da yawa na Afirka.[1][2][3][4][5][6]

Akwai zurfin imani na al'adu a Uganda cewa yana da kyau a kai mata don horar da ita.[7]

Kashe mata yana biyan tattalin arzikin Uganda biliyoyin shillings a kowace shekara.[8][9][10][11]

Daga rahoton kasa na 2016-2022, kimanin kashi 56% na matan Uganda masu shekaru tsakanin 15 zuwa 49 sun fuskanci tashin hankali na jiki, yayin da kashi 22% suka fuskanci tashin hankalin jima'i.[12] A cikin 2016, an bayar da rahoton shari'ar tashin hankali ta jiki ta 22.3%, an bayar da rahoto game da jima'i ta 16.6% (UNIPH, UNFPA Uganda). Yankin Bukedi ya yi rajistar mafi girman kashi na tashin hankali na jiki tare da 32.6% da tashin hankali na jima'i tare da 37.1% yayin da Ankole ya yi rajista mafi girman kashi a cikin tashin hankali na motsin rai tare da 48.6% (UDHS 2016, UBOS). Shekarar 2020 mai yiwuwa ta ga kusan karuwar kashi 29% a cikin shari'o'in tashin hankali na cikin gida tare da rahotanni 17,664, sama da 13,693 a cikin 2019. [13] A cikin 2021, an bayar da rahoton shari'o'in tashin hankali na jinsi 272,737 (yan sanda, 2016-2021 duka). [13]

Rahoton aikata laifuka na shekara-shekara na 'yan sanda na Uganda na 2023 ya rubuta shari'o'i 14, 846 na tashin hankali da ya shafi jima'i na waɗannan wadanda aka azabtar 10,792 sun kasance mata manya idan aka kwatanta da manya maza 3,243, laifuka masu alaƙa da yara 10,741 da ke nuna duka ci gaba da tashin hankali na Jender-Based kuma yana da lalacewa.[1] Rahoton ya kuma lura cewa an kashe mutane 249 sakamakon tashin hankali na gida (mata 113 da maza 95). A cewar Forum of Women in Democracy, kusan kashi 33% na gidaje a Uganda suna fuskantar GBV. Wani binciken halitta na Mata na Majalisar Dinkin Duniya ya ba da rahoton cewa kashi 56% na matan da suka yi aure tsakanin shekaru 15 zuwa 30 sun sha wahala a hannun abokan aikinsu.

Duk da yawan rahotanni da aka rubuta, shari'o'i 1,520 ne kawai suka kai kotuna wanda ya haifar da hukunci 423 kawai.

  1. "DFID - Case Studies - Saying "No" to domestic violence in Uganda". Archived from the original on 28 September 2008. Retrieved 19 April 2016.
  2. "African women and domestic violence". openDemocracy. Retrieved 19 April 2016.
  3. "Domestic Violence and Poverty in Africa: When the Husband's Beating Stick is Like Butter". AfricaCan End Poverty. Retrieved 19 April 2016.[permanent dead link]
  4. "RESPONSES TO INFORMATION REQUESTS (RIRs)" (PDF). Justice.gov. Archived from the original (PDF) on 23 February 2017. Retrieved 27 February 2017.
  5. "Domestic violence in rural Uganda: evidence from a community-based study" (PDF). Who.int. Retrieved 27 February 2017.
  6. "Uganda: Women Judges Voice Concern over Domestic Violence | Global Legal Monitor". Loc.gov. Retrieved 27 February 2017.
  7. "Domestic violence in rural Uganda: evidence from a community-based study" (PDF). Who.int. Retrieved 27 February 2017.
  8. "Sensitise Ugandans and enforce the existing laws against domestic violence". Daily Monitor. Archived from the original on 25 March 2014. Retrieved 24 March 2014.
  9. "DFID - Case Studies - Saying "No" to domestic violence in Uganda". Archived from the original on 28 September 2008. Retrieved 19 April 2016.
  10. "African women and domestic violence". openDemocracy. Retrieved 19 April 2016.
  11. "Domestic Violence and Poverty in Africa: When the Husband's Beating Stick is Like Butter". AfricaCan End Poverty. Retrieved 19 April 2016.[permanent dead link]
  12. Admin (2025-12-12). "Blogs: Gender-Based Violence in Uganda: A deepening crisis demanding action". New Vision. Retrieved 2025-12-18.
  13. 1 2 "AD593: Majority of Ugandans see domestic violence as a private – not criminal – matter". www.afrobarometer.org (in Turanci). Retrieved 2025-12-18.