Sefu bin Hamid
|
| |
| Rayuwa | |
| Haihuwa | 1860 |
| Mutuwa | Congo Free State, 20 Oktoba 1893 |
| Ƴan uwa | |
| Mahaifi | Tippu Tip |
| Sana'a | |
| Sana'a |
slave trader (en) |

Sefu bin Hamid ko Sayf bin Hamed (1850 - 20 Oktoba 1893) Balarabe ne mai cinikin bayi kuma jami'in gudanarwa. Ɗan Tippu Tip, an kashe shi ne a lokacin da yake yaki a yakin Kongo da Larabawa.
Gwamnan gundumar Stanley Falls
[gyara sashe | gyara masomin]A farkon shekara ta 1887, Henry Morton Stanley ya isa Zanzibar kuma ya ba da shawarar cewa Tippu Tip ya zama gwamna na gundumar Stanley Falls a cikin Jamhuriyar Kwango Free. Dukansu Leopold II da Barghash bin Said sun yarda kuma a ranar 24 ga watan Fabrairu 1887, Tippu Tip ya karɓi.[1] Kusan shekarun 1890/1891, Tippu Tip ya koma Zanzibar inda ya yi ritaya. Sefu bin Hamid ya wakilci mahaifinsa a yankin Kasongo da ke gabashin Kongo inda ya ci gaba da yakin a madadinsa.
Shiga cikin yakin Kongo-Arab
[gyara sashe | gyara masomin]A cikin watan Maris da Afrilu 1892, Sefu ya sha kai hari kan ma'aikatan 'Yancin Kwango a gabashin Kongo, ciki har da masu cinikin hauren giwa wanda ya kawo karshen yakin Kongo da Larabawa.[2][3]
A ranar 19 ga watan Satumba 1892, bayan shan kashi da wuri, Ngongo Lutete ya ci amanar Sefu bin Hamid kuma ya sauya sheka zuwa Force Publique.[3] Dangane da wannan, Sefu ya sanya mazaunin Kasongo, Laftanar Joseph Lippens, da mai taimaka masa, Sajan Henri De Bruyne, a ƙarƙashin gidan kurkuku. Sefu ya buƙaci a sake yin shawarwari kan iyakokin yankunansa kuma ya buƙaci Francis Dhanis ya kai shi Ngongo Lutete ta hanyar musayar fursunoni. An raka De Bruyne zuwa Francis Dhanis a ranar 15 ga watan Nuwamba don sanar da shi buƙatun Sefu. Dhanis ya ki yarda da waɗannan sharuɗɗan kuma De Bruyne ya koma Kasongo. Sefu bin Hamid ya ɗauki wannan a matsayin aikin yaki.
Sefu ya ratsa kogin Lomami da mutane 10,000—wasu jami’an Zanzibari 500 da sauran ‘yan Kwango—ya kafa sansani guda biyu a kan kogin Lomami, inda aka kai masa hari daga Publique na Force, kuma daga karshe aka tilasta masa ja da baya.[4] A cikin ramuwar gayya, an kashe Lippens da De Bruyne a Kasongo, a ranar 1 ga watan Disamba 1892. Bayan kama Kasongo a ranar 22 ga watan Afrilu 1893, Jaridar Force Publique sun gano kaburburan Lippens da De Bruyne, sun kuma gano littattafan Emin Pasha, wanda ya nuna cewa an kashe shi a ranar 23 ga watan Oktoba 1892.
Babban yaƙin ƙarshe na yakin ya faru ne a ranar 20 ga watan Oktoba 1893, a kan kogin Luama, yammacin tafkin Tanganyika. Dabara ce, amma daga ƙarshe an ci Sefu aka kashe shi a aikace. [5]
Manazarta
[gyara sashe | gyara masomin]- ↑ Bennett and Brode
- ↑ Parsons, Robert (2020-11-10). REVOLUTION: Amor Vincit Omnia (in Turanci). Page Publishing Inc. ISBN 978-1-68456-811-6.
- 1 2 Edgerton, p. 99
- ↑ Cyclopedia, p. 190
- ↑ Hinde 1897.