Suleiman Takuma
| Rayuwa | |
|---|---|
| Haihuwa | 14 ga Afirilu, 1934 |
| ƙasa | Najeriya |
| Mutuwa | 4 Satumba 2001 |
| Karatu | |
| Makaranta | Kwalejin Barewa |
| Sana'a | |
| Sana'a | ɗan siyasa |
| Imani | |
| Jam'iyar siyasa | Peoples Democratic Party |
Alhaji Suleiman Takuma (14 Afrilu 1934 - 4 Satumba 2001) ɗan jarida ne na Najeriya, ma'aikacin gwamnati, ɗan siyasa, kuma ɗan kasuwa. Ya taba zama sakataren jam’iyyar NPN ta kasa a yanzu [1] sannan kuma ya zama mai baiwa shugaban kasa shawara kan harkokin siyasa Shehu Shagari, wanda shi kadai ne shugaban jam’iyyar. Ya kuma kasance daya daga cikin wadanda suka kafa jam’iyyar United Nigerian Congress (UNC), (wanda daga baya suka hade da United Nigerian Party (UNP) suka kafa UNCP United Nigerian Congress Party) wanda ya zama sakataren gudanarwa na kasa. Wannan ya kasance a zamanin mulkin marigayi Janar Sani Abacha.
Bayan haka, ya fice daga harkokin siyasa na wani lokaci, har ya zama daya daga cikin wadanda suka kafa jam’iyyar PDP, kuma ya zama shugaban kwamitin yakin neman zaben Obasanjo na 99. Daga nan ya yi aiki a matsayin memba na hukumar kuma shugaban kwamitin saye da sayarwa a kamfanin takin zamani na kasa (NAFCON). An kuma nada shi Shugaban Kamfanin Duke Oil (NNPC Trading), wanda ke da cibiya a Turai, amma ya rasu jim kadan kafin ya hau wannan mukamin.[1]
Rayuwar farko da cancanta
[gyara sashe | gyara masomin]Wani musulmi dan kabilar Nupe dan garin Takuma jihar Neja, Takuma ya tafi makarantar firamare a garin Mokwa a tsakanin shekarar 1942 zuwa 1945, kafin ya wuce Niger Middle School, Bida a tsakanin 1946 zuwa 1949. Ya kammala karatunsa na sakandire tsakanin 1950 zuwa 1953 a Government Secondary School (Barewa College), Zaria, sannan ya wuce Nigeria College of Arts, Zaria, 19, da 19.
Takuma yana da matakin farko wato Cambridge School Certificate II a 1952, shima yana da G.C.E. A/L- Adabin Turanci da Tarihi a 1956.[2]
Sana'ar gudanarwa / aikin siyasa
[gyara sashe | gyara masomin]Ya fara aikin yada labarai a gidan rediyon Najeriya (NBC) a shekarar 1957 zuwa 1967 a matsayin jami’in shirye-shirye.
Takuma ya kasance manajan hulda da jama'a na Arewacin Amurka a Kamfanin United African Company of Nigeria (UAC) tsakanin 1967 zuwa 1972.
Takuma ya kasance Sakataren Hukumar Tallace-tallacen Jihohin Arewa tsakanin 1973 zuwa 1975.
Ya kasance sakatare na dindindin, ma'aikatar kasuwanci, masana'antu da hadin gwiwar jihar Neja. 1976-1977.
Takuma ya fara yin kaurin suna wajen sukar yadda gwamnatin Aguiyi-Ironsi ke tafiyar da wadanda ake zargi da juyin mulkin watan Janairun 1966 a lokacin da yake aiki a gidan rediyo. A matsayinsa na daya daga cikin manyan jami’an sakatariyar jam’iyyar NPN a jamhuriya ta biyu, ya gana da jam’iyyar Unity Party of Nigeria (UPN) da shugabanta Obafemi Awolowo.
An zabi Takuma dan majalisar wakilai a shekarar 1977.
An zabe shi sakataren yada labarai na jam’iyyar National Party of Nigeria (NPN), a shekarar 1979.
Zababben Sakatare na kasa, NPN a 1980.
A shekarar 1983 aka nada Takuma mai bada shawara na musamman kan harkokin siyasa ga shugaban tarayyar Najeriya.
Takuma ya kasance Memba/Follow of Professional Bodies watau; Cibiyar Hulda da Jama’a ta Biritaniya (1970), Cibiyar Gudanarwa ta Nijeriya (1969), Cibiyar Hulda da Jama’a ta Nijeriya (1996), Cibiyar Aikin Jarida ta Nijeriya (1996).
Har ila yau, ya halarci wasu horarwa na kwararru & Gudanarwa watau; Babban Horar da Gudanarwa (ASCON) a cikin 1976, Horar da Ƙwararrun Ƙwararrun Hulɗa da Jama'a, London a 1970. Ya kasance a Kwalejin Gudanar da Ci gaba - Kwalejin Ashridge - UK.
Lakabi na gargajiya
[gyara sashe | gyara masomin]Suleiman Takuma ya rike sarautar gargajiya ta Sarkin Malamai Nupe. Idan aka fassara wannan yana nufin Shugaban Malamai