Tarihin hazo
tarihin hazo, wanda kuma aka sani da girbin hazo, shine girbin ruwa daga hazo ta hanyar amfani da manyan guntu-guntu na ragar raga don jawo ɗigon hazo zuwa gangara zuwa wani ramin da ke ƙasa. Saitin an san shi da shingen hazo, mai tara hazo ko gidan hazo. Ta hanyar daskarewa, tururin ruwa na yanayi daga iska yana takushewa a saman sanyi zuwa ɗigon ruwa na ruwa wanda aka sani da raɓa. An fi ganin al'amarin akan sirara, lebur, abubuwa da aka fallasa ciki har da ganyen ciyayi da ciyawa. Yayin da saman da aka fallasa ya yi sanyi ta hanyar haskaka zafinsa zuwa sararin sama, danshin yanayi yana takushewa fiye da wanda zai iya fitar da shi, yana haifar da samuwar digon ruwa.
Asalin tarihi
[gyara sashe | gyara masomin]Shirye-shiryen tarin raɓa ko raɓa ta hanyar matakai na dabi'a ko taimako wani daɗaɗɗen al'ada ne, daga ƙananan shan ruwa na tafkunan da ake tattarawa a cikin tushen tsire-tsire (har yanzu ana yin su a yau ta hanyar tsira), zuwa yawan ban ruwa na halitta ba tare da faɗuwar ruwan sama ba, kamar a cikin hamadar Atacama da Namib. Masu tara hazo na farko da mutum ya yi sun yi nisa har zuwa daular Inca, inda ake ajiye guga a ƙarƙashin bishiyoyi don cin gajiyar tari. Na'urori da dama da mutum ya kera kamar tulin duwatsu na tsoho a Ukraine, tafkunan raɓa a kudancin Ingila da dutsen dutse mai aman wuta a filayen Lanzarote duk an yi tunanin cewa na'urori ne masu kama raɓa. Ɗaya daga cikin ayyukan tattara hazo na farko da aka yi rikodin shi ne a cikin 1969 a Afirka ta Kudu a matsayin tushen ruwa ga sansanin sojojin sama. Tsarin ya ƙunshi shinge biyu kowane 100m2 (1000 sq. ft.). Tsakanin biyun, an samar da lita 11 (galan 2½) na ruwa a matsakaita a kowace rana a kan binciken na watanni 14, wanda shine 110 ml na ruwa ga kowane murabba'in mita (⅓ fl. oz. a kowace murabba'in ft.). Babban bincike na gaba da Jami'ar Katolika ta kasa ta Chile da Cibiyar Nazarin Ci Gaban Kasa da Kasa a Kanada suka yi a 1987. An tattara shingen hazo mai girman murabba'in 48 (520 sq. ft.) dari a arewacin Italiya. Aikin ya sami damar samar da ruwa a matsakaicin lita 0.5 na kowane murabba'in mita (1½ fl. oz. a kowace murabba'in ft), ko 33L (gallon 8) ga kowane daga cikin mutanen ƙauyen 300, a kowace rana.
A yanayi
[gyara sashe | gyara masomin]An fara ganin masu tara hazo a yanayi a matsayin dabarar tattara ruwa ta wasu kwari da ganye. Namib Desert beetles suna rayuwa ne daga ruwa wanda ya taso akan fukafukan su saboda yanayin canza yanayin ruwa (mai jan hankalin ruwa) da kuma hydrophobic (mai hana ruwa). Gandun daji na Redwood suna iya rayuwa akan ƙarancin ruwan sama saboda ƙarar daɗaɗɗen allura da ke digowa cikin tushen bishiyar.
Sassan mai tara hazo
[gyara sashe | gyara masomin]Geometries sun haɗa da madaidaiciya, kama da shinge da silindi. Firam ɗin layi na rectangular tare da madaidaitan maƙallan ƙarshen sa cikin ƙasa. Suna da goyan bayan igiya da aka haɗe a sama kuma a sanya su cikin ƙasa don samar da kwanciyar hankali.Rukunin raga shine inda ɗigon ruwa ya bayyana. Ya ƙunshi filaments ɗin da aka saƙa tare da ƙananan buɗewa, wanda aka lulluɓe da sinadarai don ƙara haɓaka. Ana amfani da zanen inuwa don tsarin raga saboda ana iya samo shi a cikin gida a cikin ƙasashe masu tasowa. Ana lulluɓe filament ɗin don zama hydrophilic da hydrophobic, wanda ke jawo ruwa kuma yana korar ruwa don ƙara taurin. Wannan zai iya dawo da 2% na danshi a cikin iska. Haɓakawa yana ƙaruwa yayin da girman filaye da ramukan raguwa. Mafi kyawun ragar raga an yi shi ne daga filaye na bakin karfe masu girman gashin mutum uku zuwa hudu kuma tare da ramukan da suka ninka girman filament sau biyu. An lulluɓe tarun ɗin a cikin wani sinadari wanda ke rage magudanar ruwa a kusurwar haɗin gwiwa, wanda ke ba da damar ƙarin ɗigon ɗigon ruwa. Wannan nau'in gidan yanar gizon yana iya ɗaukar kashi 10% na danshi a cikin iska.Ƙarƙashin ragar ragar shingen hazo, akwai ƙaramin ramin ruwa da za a tattara a ciki. Ruwan yana gudana daga ramin zuwa wani nau'in kwandon ajiya ko tsarin ban ruwa don amfani. Idan mai tara hazo yana da madauwari, za a zuba ruwan a cikin kwandon da aka ajiye a kasan ragar.
ka'ida
[gyara sashe | gyara masomin]Fog ya ƙunshi yawanci daga 0.05 zuwa 1 grams na ruwa a kowace mita cubic (⅗ zuwa 12 hatsi a kowace cu. yd.), tare da digo daga 1 zuwa 40 micrometers a diamita. Yana zaune a hankali kuma iska ta ɗauke shi. Don haka dole ne a sanya shingen hazo mai inganci yana fuskantar iskar da ke tafe, kuma dole ne ya zama lallausan raga, domin iska za ta zagaya da wani katangar bango ta dauki hazon da shi. Digon ruwa a cikin ajiyar hazo akan raga. Ragowar raga na biyu da aka yi wa na farko yana sa ɗigon ruwa ya hade da gudu zuwa kasan ragamar, inda za a iya tattara ruwan a tafi da su.
Amfani
[gyara sashe | gyara masomin]Ana iya tattara ruwa a kowane yanayi, gami da mahalli masu tsananin bushewa kamar Hamada ta Atacama, daya daga cikin busassun wurare a duniya.Ruwan da aka girbe zai iya zama mafi aminci a sha fiye da ruwan ƙasa. Ana ɗaukar tarin hazo ƙarancin kulawa saboda baya buƙatar makamashi na waje kuma kawai goge tarun lokaci-lokaci don kiyaye su tsabta. Wani lokaci ana iya samun sassan cikin gida a cikin ƙasashen da ba su ci gaba ba, wanda ke ba da damar gyara mai tarawa idan ya karye kuma ba zai zauna cikin lalacewa ba. Babu horo mai zurfi da ake buƙata don gyara mai tarawa. Masu tara hazo ba su da tsada don aiwatarwa idan aka kwatanta da sauran hanyoyin ruwa.
rashin amfani
[gyara sashe | gyara masomin]An iyakance shingen hazo da yawa ta yanayin yanki da yanayin ƙasa kuma ba za su iya samar da ƙarin ruwa akan buƙata ba. Abubuwan da ake amfani da su ba daidai ba ne a duk shekara kuma yanayin gida da sauyin yanayi na duniya (kamar El Niño) ke shafar su. Ruwan su har yanzu yana iya gurɓata da ƙurar iska, tsuntsaye, da kwari. Danshin da aka tattara zai iya haɓaka haɓakar mold da sauran ƙwayoyin cuta masu guba akan raga.
hanyoyin zamani
[gyara sashe | gyara masomin]
A tsakiyar shekarun 1980, Hukumar Kula da Yanayi ta Kanada (MSC) ta fara gini da tura manyan na'urorin tattara hazo a Mont Sutton a Quebec. Waɗannan kayan aiki masu sauƙi sun ƙunshi babban zane (gaba ɗaya mita 12; 40' tsayi da mita 4; tsayi 10') wanda aka shimfiɗa tsakanin sandunan katako mai tsawon mita 6 (20 ft) sama da wayoyi na guy, tare da doguwar tudu a ƙasa. Ruwa zai taso daga hazo a kan zanen, ya hade cikin ɗigon ruwa, sannan ya zame ƙasa ya ɗigo daga ƙasan zanen zuwa cikin rumbun tattarawa a ƙasa.
Manazarta
[gyara sashe | gyara masomin]1."the fog collectors:harvesting water from thin air" state of the planet.2011-03-07
2.1.3"fog harvesting"