Tsayar da zuciya
| Tsayar da zuciya | |
|---|---|
|
| |
| Description (en) | |
| Iri |
congestive heart failure (en) thoracic disease (en) |
| Field of study (en) |
cardiology (en) emergency medicine (en) |
| Symptoms and signs (en) |
Gazawar zuciya unconsciousness (en) |
| Genetic association (en) |
AKAP10 (en) |
| Therapy (en) | |
| Magani |
sodium bicarbonate (en) |
| Identifier (en) | |
| ICD-10-CM | I46 |
| ICD-9-CM | 427.5 |
| OMIM | 115080 |
| DiseasesDB | 2095 |
| MedlinePlus | 007640 |
| eMedicine | 007640 |
| MeSH | D006323 |
| Disease Ontology ID | DOID:0060319 |
Tsayar da zuciya, wanda aka fi sani da Tsayar da zuciya kwatsam (SCA), [1] yanayin ne wanda zuciya kwatsattsarkan lokaci kuma ba zato ba tsammani ta daina bugawa ko bugawa ta hanyar da ta kasa samar da bugun jini.[2][3] Lokacin da zuciya ta tsaya, jini ba zai iya zagayawa yadda ya kamata ta jiki ba kuma jini yana gudana zuwa kwakwalwa da sauran gabobin yana raguwa. Lokacin da kwakwalwa ba ta karɓi isasshen jini ba, wannan na iya sa mutum ya rasa sani kuma ƙwayoyin kwakwalwa sun fara mutuwa cikin minti saboda rashin iskar oxygen.[4] Coma da yanayin tsire-tsire na ci gaba na iya haifar da dakatar da zuciya. Ana gano dakatarwar zuciya ta hanyar rashin bugun zuciya na tsakiya da rashin numfashi mara kyau ko rashin numfashi.
Tsayar da zuciya da kuma raguwar haemodynamic sau da yawa yakan faru ne saboda arrhythmias (rashin daidaituwa na zuciya). Ventricular Fibrillation na ventricular tachycardia galibi ana yin rikodin su.[5] Koyaya, kamar yadda yawancin abubuwan da suka faru na dakatar da zuciya ke faruwa a waje da asibiti ko kuma lokacin da mutum ba a kula da aikin zuciyarsa ba, yana da wahala a gano takamaiman hanyar a kowane hali.
Cututtukan zuciya na tsari, irin su cututtukan jijiyoyin zuciya, yanayi ne na yau da kullun a cikin mutanen da ke fama da dakatarwar zuciya. Abubuwan haɗari da suka fi dacewa sun haɗa da shekaru da cututtukan zuciya.[6] Ƙarin yanayin zuciya sun haɗa da gazawar zuciya da kuma gado arrhythmias. Ƙarin abubuwan da zasu iya taimakawa ga dakatar da zuciya sun haɗa da babban asarar jini, Rashin iskar oxygen, rikicewar electrolyte (kamar ƙananan potassium), Raunin lantarki, da motsa jiki mai tsanani.[7]
Idan dawowar yaduwar kai tsaye ta samu tare da waɗannan tsoma baki, to dakatarwar zuciya kwatsam ta faru. Sabanin haka, idan mutumin bai tsira daga taron ba, ana kiran wannan mutuwar zuciya kwatsam. Daga cikin wadanda aka sake kafa bugun su, ƙungiyar kulawa na iya fara matakan kare mutum daga raunin kwakwalwa da adana aikin jijiyoyi.[1] Wasu hanyoyin na iya haɗawa da gudanar da hanyar iska da iska ta inji, kula da matsin jini da ƙarancin ƙwayoyin jiki ta hanyar sake farfado da ruwa da tallafin vasopressor, gyara rashin daidaituwa na electrolyte, saka idanu kan EKG da gudanar da abubuwan da za a iya juyawa, da kuma kula da zafin jiki. Gudanar da zafin jiki da aka yi niyya na iya inganta sakamakon.[2][3] A cikin kulawa bayan tashin hankali, ana iya la'akari da defibrillator na zuciya don rage damar mutuwa daga maimaitawa.[4]
Bisa ga Jagororin Ƙungiyar Zuciya ta Amurka ta 2015, akwai kusan abubuwan da suka faru 535,000 na kama zuciya a kowace shekara a Amurka (kimanin 13 ga mutane 10,000). [8] Daga cikin wadannan, 326,000 (61%) suna fuskantar ciwon zuciya a waje da asibiti, yayin da 209,000 (39%) ke faruwa a cikin asibiti.[8]
Tsayar da zuciya ya zama ruwan dare tare da shekaru kuma yana shafar maza sau da yawa fiye da mata. A Amurka, baƙar fata suna da sau biyu fiye da mutuwar daga bugun zuciya kamar fararen fata. Mutanen Asiya da Hispanic ba sa yawan shafar su kamar fararen mutane.[9]
Manazarta
[gyara sashe | gyara masomin]- ↑ Patil, Kaustubha D.; Halperin, Henry R.; Becker, Lance B. (2015-06-05). "Cardiac Arrest: Resuscitation and Reperfusion". Circulation Research (in Turanci). 116 (12): 2041–2049. doi:10.1161/CIRCRESAHA.116.304495. ISSN 0009-7330. PMC 5920653. PMID 26044255.
- ↑ "Cardiac Arrest - What Is Cardiac Arrest? | NHLBI, NIH". www.nhlbi.nih.gov (in Turanci). 19 May 2022. Retrieved 20 September 2023.
- ↑ Cite error: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs named "Field-2009". - ↑ "Cardiac Arrest - What Is Cardiac Arrest? | NHLBI, NIH". www.nhlbi.nih.gov (in Turanci). 2022-05-19. Retrieved 2024-10-20.
- ↑ Bayés de Luna A, Coumel P, Leclercq JF (January 1989). "Ambulatory sudden cardiac death: mechanisms of production of fatal arrhythmia on the basis of data from 157 cases". American Heart Journal. 117 (1): 151–159. doi:10.1016/0002-8703(89)90670-4. PMID 2911968.
- ↑ Goldenberg I, Jonas M, Tenenbaum A, Boyko V, Matetzky S, Shotan A, et al. (October 2003). "Current smoking, smoking cessation, and the risk of sudden cardiac death in patients with coronary artery disease". Archives of Internal Medicine. 163 (19): 2301–2305. doi:10.1001/archinte.163.19.2301. PMID 14581249.
- ↑ Zheng ZJ, Croft JB, Giles WH, Mensah GA (October 2001). "Sudden cardiac death in the United States, 1989 to 1998". Circulation. 104 (18): 2158–2163. doi:10.1161/hc4301.098254. PMID 11684624.
- 1 2 Kronick SL, Kurz MC, Lin S, Edelson DP, Berg RA, Billi JE, et al. (November 2015). "Part 4: Systems of Care and Continuous Quality Improvement: 2015 American Heart Association Guidelines Update for Cardiopulmonary Resuscitation and Emergency Cardiovascular Care". Circulation. 132 (18 Suppl 2): S397–S413. doi:10.1161/cir.0000000000000258. PMID 26472992. S2CID 10073267.
- ↑ Cite error: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs named "NIH2022Causes".