Jump to content

Yakin Kashe Makaman Nukiliya (NZ)

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Yakin Kashe Makaman Nukiliya
Bayanai
Iri non-governmental organization (en) Fassara da anti–nuclear weapons movement (en) Fassara
Ƙasa Sabuwar Zelandiya
Wanda ya samar

An kafa ƙungiyar Campaign for Nuclear Disarmament (NZ) tare a Christchurch, New Zealand, a shekarar 1959 tare da taimakon Elsie Locke da Mary Woodward. Mabel Hetherington, wacce ta kasance ɗaya daga cikin tsoffin masu fafutukar zaman lafiya daga Ingila, ita ce ke da alhakin kafa ƙungiyar a Auckland lokacin da ta ƙaura zuwa New Zealand bayan Yaƙin Duniya na Biyu . Tare da Alison Duff da Pat Denby, Hetherington ta yi ta a Auckland har zuwa shekarun 1960. [1] Galibi daga ƙungiyar Campaign for Nuclear Disarmament (NZ) da Peace Media ne Greenpeace New Zealand ta samo asali. [2]

Mururoa Atoll
Mururoa Atoll

A shekarar 1959, yayin da take mayar da martani ga karuwar damuwar jama'a bayan gwajin H-Bomb na Birtaniya a Ostiraliya, New Zealand ta kaɗa ƙuri'a a Majalisar Dinkin Duniya don yin Allah wadai da gwajin nukiliya yayin da Burtaniya, Amurka da Faransa suka kaɗa ƙuri'a a kan hakan, kuma Ostiraliya ta kaurace. A farkon shekarun 1960, Gangamin Kwantar da Makamai na Nukiliya New Zealand ta shirya zanga-zanga da jawabai a duk faɗin ƙasar don nuna damuwar da ake da ita game da gwajin nukiliya na Faransa a sararin samaniyar Mururoa a yankin Polynesia na Faransa . A shekarar 1961, tare da goyon bayan wasu ƙungiyoyin zaman lafiya, Gangamin Kwantar da Makamai na Nukiliya New Zealand ta bukaci gwamnatin New Zealand da ta ayyana cewa "ba za ta mallaki ko amfani da makaman nukiliya ba" kuma ta janye daga kawancen nukiliya kamar ANZUS . A shekarar 1963, ƙungiyar ta gabatar da buƙatar 'Babu Bombs a Kudancin Layin' tare da sa hannu 80,238 ga Majalisar Dokokin New Zealand, tana kira ga gwamnati da ta ɗauki nauyin taron ƙasa da ƙasa don tattauna batun kafa yankin da ba shi da makaman nukiliya a yankin kudu. Wannan ita ce babbar buƙatar New Zealand tun bayan wanda aka yi a shekarar 1893 yana neman kuri'u ga mata .

A shekarar 1972, a wani yakin neman zabe da Greenpeace ta yi, an sake wa jirgin ruwan Vega suna "Greenpeace III", kuma ya yi zanga-zanga mai tsauri zuwa yankin da ba a iya amfani da makamin nukiliya a Mururoa Atoll. Jirgin ruwan yakin Faransa ya yi wa jirgin ruwan Vega kawanya, kuma David McTaggart (wanda ya kafa Greenpeace International) ya sha kaye sosai a hannun 'yan sandan Faransa a wani tafiya ta biyu a shekarar 1973. Tallafin da kasashen duniya suka yi wa lamarin ya nuna farkon zanga-zangar shekaru talatin da suka gabata kan gwajin makamin nukiliya a Mururoa, inda Faransa ta aiwatar da haramcin gwajin makami a shekarar 1996. A shekarar 1987, majalisar dokokin New Zealand ta amince da Dokar Yankin Nukiliya, Kwantar da Makamai, da Kula da Makamai na New Zealand ta 1987, inda ta ayyana kasar da yankunanta a matsayin yankin da ba a iya amfani da makamin nukiliya ba .

Mike Rann
Mike Rann

Shugabannin biyu na Yaƙin Kwace Makamai Masu Guba a New Zealand a shekarun 1970 sun ci gaba da aiki a majalisar dokoki. Shugaba Richard Northey ONZM ya kasance ɗan majalisar Eden daga 1984 zuwa 1990 da kuma ɗan majalisar Onehunga daga 1993 zuwa 1996. Mataimakin Shugabansa, Mike Rann CNZM ya kasance Firimiyan Kudancin Ostiraliya daga 2002 zuwa 2011.

  1. Making Waves the Greenpeace New Zealand Story by Michael Szabo ISBN 0-7900-0230-2
  2. Making Waves the Greenpeace New Zealand Story by Michael Szabo ISBN 0-7900-0230-2