Jump to content

Yakin kogin jini

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Infotaula d'esdevenimentYakin kogin jini

Map
 28°06′19″S 30°32′30″E / 28.105277777778°S 30.541666666667°E / -28.105277777778; 30.541666666667
Iri faɗa
Bangare na Great Trek (en) Fassara
Kwanan watan 16 Disamba 1838
Ƙasa Afirka ta kudu

Yaƙin Kogin Jini[1]ko Yaƙin Voortrekker-Zulu (16 Disamba 1838) an yi yaƙin ne a bakin kogin Ncome, a cikin abin da yake a yau KwaZulu-Natal, Afirka ta Kudu tsakanin 464 Voortrekkers ("Pioneers"), wanda Andries Pretorius ya jagoranta, da kimanin 25,000 zuwa 320,000. Alkaluman wadanda suka mutu ya kai sama da 3,000 na sojojin Sarki Dinge da suka mutu, ciki har da sarakunan Zulu guda biyu da ke fafatawa da Yarima Mpande na kujerar sarautar Zulu. Mambobin kwamandojin Voortrekker uku sun sami rauni kadan, ciki har da Pretorius. ,[2] Shekara ta 1838 ita ce lokacin mafi wahala ga Voortrekkers daga lokacin da suka bar Cape Colony, har zuwa ƙarshen Babban Trek. Sun fuskanci matsaloli da yawa da kuma zubar da jini da yawa kafin su sami ’yanci da mafaka a Jamhuriyarsu ta Natalia. Hakan dai ya samu ne bayan da aka fatattaki masarautar Zulu, a yakin kogin Jini, wanda aka yi a ranar Lahadi 16 ga Disamba 1838. Da ba a yi wannan yakin ba, da Sarkin Zulu ya mutunta yarjejeniyar da ya kulla da Voortrekkers na a zauna tare lafiya. Sarkin Zulu ya san cewa sun fi ‘yan Voortrekkers yawa, kuma suka yanke shawarar kifar da su, wanda hakan ya kai ga yakin kogin jini[3]

Carronade da aka yi amfani da shi a lokacin yaƙin a kan wani karusar da Andries Pretorius ya zo da shi daga Cape. Masu tattaki-wanda ake kira Voortrekkers bayan 1880[4] dole ne su kare kansu bayan kisan cin amanar da aka yi wa shugaban Trekker Piet Retief da dukkan mukarrabansa, kuma bayan kwana goma da kisan kiyashin Weenen/Bloukrans inda “ba a tsira da rai ba.”[5]

Dingane ya amince cewa, idan Retief zai iya kwato kimanin shanu 700 da Tlokwa suka sace daga Zulu, zai bar su su sami fili da za su kafa gonaki.

A ranar 6 ga Fabrairun 1838, kwana biyu bayan rattaba hannu kan yarjejeniyar sasantawar ƙasa tsakanin Retief da Dingane a UmGungundlovu, wanda Jan Gerritze Bantjes ya rubuta (1817-1887) wanda ya haɗa da samun damar shiga tashar jiragen ruwa ta Natal, wanda Birtaniyya kuma ke da sha'awar, Dingane ya gayyaci Retief da gidan sarautar sa zuwa gidan sarauta. Bukatun da ke rakiyar mika wuya na Trekker muskets a ƙofar an ɗauke shi azaman ka'ida ta al'ada lokacin bayyana a gaban sarki. Yayin da mayaƙan Dingane na rawa ke nishadantar da ƴan tuƙi, sai kwatsam Dingane ya zargi ƙungiyar da ta kawo ziyara da maita kuma ya umurci mutanensa da cewa: “Bulalani abathakathi” (Ku kashe masu sihiri...)[6] Sojojin Dingane sun yi wa jam’iyyar Retief wuta har lahira.[7]

  1. Afrikaans: Slag van Bloedrivier; Dutch: Slag van Bloedrivier, Zulu: iMpi yaseNcome
  2. A. J. P. Opperman, The Battle of Blood River. CUM Books, Roodepoort, 1982. First edition, First impression. ISBN 0 86984 265 X. Page 27.
  3. .A. J. P. Opperman, The Battle of Blood River. CUM Books, Roodepoort, 1982. First edition, First impression. ISBN 0 86984 265 X. Page 1.
  4. Bailey (2003
  5. A. J. P. Opperman, The Battle of Blood River. CUM Books, Roodepoort, 1982. First edition, First impression. ISBN 0 86984 265 X. Page
  6. ."Afrikaans: Dingane het opgestaan en 'Bulalani abathakathi' ("maak die towenaars dood") geskree, en die krygers het dadelik die Boeregesante aangeval. Hulle is in werklikheid buite die koninklike kraal op die teregstellingsrots, Matiwane, vermoor"
  7. Kotzé, D. J. (1950). Letters of the American Missionaries, 1835–1838. Cape Town: Van Riebeeck Society. p. 235.