Jump to content

Argungu

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Argungu


Wuri
Map
 12°44′40″N 4°31′40″E / 12.7444°N 4.5278°E / 12.7444; 4.5278
Territory claimed by (en) FassaraLua error a mw.lua, layi na 656: invalid value (nil) at index 1 in table for 'concat'.
Ƴantacciyar ƙasaNajeriya
Jihohin NajeriyaJahar Kebbi
Yawan mutane
Faɗi200,248 (2006)
Yayin gudanar da bikin kamun kifi na Argungun na shekara ta 2021 dake jihar Kebbi

.

hotan wani mutum ɗauke da Kada a Argungun

Argungu karamar hukuma ce dake a Jihar Kebbi, Arewa maso yamman Najeriya, Ana bikin Al'ada na kamun kifi a duk shekara.

Argungu birni ne, da ke a Jihar Kebbi a Najeriya, a kan kogin Sakkwato. Ya zuwa 2007 Argungu yana da ƙiyasin yawan jama'a 47,064.[1] Birnin shi ne wurin zama na masarautar Argungu, jihar gargajiya. Garin babbar cibiyar noma ce ga yankin, tare da muhimman kayan amfanin gona da suka hada da taba, gyada, shinkafa, gero, alkama, da dawa. Birnin kuma yana karbar bakuncin bikin kamun kifi na duniya na shekara-shekara[2] wanda aka dakatar har tsawon shekaru 11. An sake gudanar da bikin kamun kifi na Argungu a shekarar 2020 daga ranar 11-14 ga Maris

Argungu yana da gidan tarihi inda ake ajiye hargitsi da kayan tarihi, da kuma baje kolin. Ana kiransa Kanta museum AKA Gidan Nabame. Ana kuma binne matattun sarakunan masarautun a gidan tarihin.

Babban labarin: Masarautar Kebbi

Bayan da Daular Fulani ta mamaye kasar Hausa ta Kebbi a shekarar 1808, sarakunan Kebbi sun gudu zuwa Argungu domin samun sabuwar masarauta. Duk da cewa makwabciyar kasar Hausa ta Gwandu[3] ta ci birnin Kebbi a shekarar 1831, amma ta kasa samun cikakken ikon mallakar Argungu, sai aka yi ta tayar da kayar baya. A karshen karni, Argungu ta zama kasa mai cin gashin kanta, duk da cewa turawan Ingila sun sake mamaye ta a shekarar 1902.

Tun da farko an san garin da Birnin Lelaba dan Badau. An ce ya samo sunansa na yanzu ne daga wani shahararren kamun kifi na Kebbi, wato 'a yi gungu' ('mu taru wuri daya'), ko kuma daga 'arnan Gungu' ('maguzawan garin Gungu'). Duk da haka, na karshen ba shi da yuwuwa[4]

Karamar hukumar Argungu tana da yanayi guda biyu daban-daban, wato damina da damina. Lokacin rani yana da yanayin zafi mai zafi, tare da matsakaicin zafin jiki a yankin ya kai kusan digiri 34 ma'aunin celcius ko 93 Fahrenheit. Yankin yana kiyaye matsakaicin yanayin zafi na kusan kashi 24 cikin ɗari. Filayensa galibi ya ƙunshi busassun fili da busassun fili, waɗanda tsaunuka masu warwatse suke da su da sauran filaye masu tsayi.[5][6]

Gundumar Argungu tana fama da yanayin sanyi da bushewar yanayi, inda yanayin zafi ya kai 33.55 ° C a shekara, 4.09% sama da matsakaicin Najeriya.[7][8]

Argungu yana ganin yanayi mai kyau a yanayin zafi da kuma yanayin faɗuwar yanayin zafi, wanda ke haifar da yanayin zafi da sanyi.[9]

Tattalin Arziki

Noma na taka rawa sosai a fagen tattalin arzikin karamar hukumar Argungu, wadda ta shahara wajen noman amfanin gona da suka hada da taba, gyada, shinkafa, dawa, da gero. Har ila yau, kamun kifi yana da muhimmanci a tattalin arzikin cikin gida, yayin da cinikayya ke bunƙasa a yankin. Kasuwanni irin su babbar kasuwar Argungu suna zama wuraren da ake yin tashe-tashen hankula inda ake musayar kayayyaki iri-iri.[6]

Gidan kayan tarihi

  1. ↑ "The World Gazetteer". Archived from the original on October 1, 2007. Retrieved 2007-04-04.
  2. ↑ "UNESCO - Argungu international fishing and cultural festival". ich.unesco.org. Retrieved 2020-10-06.
  3. ↑ Balogun, S. A. (1974). "THE PLACE OF ARGUNGU IN GWANDU HISTORY". Journal of the Historical Society of Nigeria. 7 (3): 403–415. ISSN 0018-2540.
  4. ↑ S. J. Hogben, A. H. M. Kirk-Greene (1966). The Emirates Of Northern Nigeria A Preliminary Survey Of Their Historical Traditions. Internet Archive. p. 249.
  5. ↑ "Argungu Local Government Area". www.manpower.com.ng. Retrieved 2023-10-03.
  6. ↑ "Argungu | Fishing Festival, Kebbi State, Etsu Nupe | Britannica". www.britannica.com. Retrieved 2023-10-03.
  7. ↑ "Argungu, Kebbi, NG Climate Zone, Monthly Averages, Historical Weather Data". tcktcktck.org. Retrieved 2023-09-10.
  8. ↑ "Argungu Climate, Weather By Month, Average Temperature (Nigeria) - Weather Spark". weatherspark.com. Retrieved 2023-09-10.
  9. ↑ "Climate Change Argungu". meteoblue. Retrieved 2023-11-18.

.