Jump to content

Elizabeth Abimbola Awoliyi

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Elizabeth Abimbola Awoliyi
Rayuwa
Haihuwa Lagos,, 11 Nuwamba, 1910
ƙasa Najeriya
Ƙabila Yaren Yarbawa
Harshen uwa Turanci
Yarbanci
Pidgin na Najeriya
Mutuwa 14 Satumba 1971
Karatu
Makaranta University of Dublin (mul) Fassara
Trinity College, Dublin (en) Fassara
Queen's College, Lagos
Royal College of Paediatrics and Child Health (en) Fassara
Matakin karatu Digiri a kimiyya
Mai wanzar da zaman lafiya
Harsuna Turanci
Pidgin na Najeriya
Yarbanci
Sana'a
Sana'a likita da gynecologist (en) Fassara
Employers National Council of Women's Societies (en) Fassara
Ma’aikatar Lafiya ta Tarayyar (Najeriya)
Kyaututtuka

Cif Elizabeth Abimbola Awoliyi, MBE, OFR (née Akerele, 1910-14 Satumba 1971) ita ce mace ta farko da ta yi aiki a Najeriya. Ita ce kuma mace ta farko ta Yammacin Afirka da ta sami lasisi na Royal Surgeon a Dublin . [1][2] A cikin 1938, Elizabeth Awoliyi ta zama mace ta biyu ta Yammacin Afirka da ta cancanci zama likitan da aka horar da ita bayan Agnes Yewande Savage wacce ta kammala karatu daga makarantar likita a 1929. Ta yi aiki a matsayin Shugaba Majalisar Mata ta Kasa ta Najeriya daga 1964 har zuwa mutuwarta a 1971. [3]

An haifi Elizabeth Abimbola Awoliyi a shekara ta 1910, a Legas, yankin kudu maso yammacin Najeriya, ga dangin Aguda-asalin kuma iyayenta David Evaristo da Rufina Akerele ne. Mutanen Aguda sun fito ne daga 'yan Afirka da' yan Afirka da suka dawo Najeriya daga 1830 zuwa gaba. Ta fara karatunta na asali a Makarantar Katolika ta St. Mary, Legas daga inda ta ci gaba zuwa Kwalejin Sarauniya, Legas. Elizabeth Abimbola Awoliyi ta sami digiri na likita a 1938 daga Kwalejin Trinity Dublin, Kwalejin Cafreys . [4] Ta kammala karatu daga Dublin tare da girmamawa na farko, gami da lambar yabo a Medicine da bambanci a Anatomy . Ta zama mace ta farko ta Yammacin Afirka da aka ba ta lasisi na Royal College of Surgeons a Ireland, a Dublin. [1] [2] Ta kasance memba na Royal College of Physicians (United Kingdom) da Royal College of Obstetricians da Gynaecologists kuma Diplomat na Royal College na Paediatrics da Lafiya ta Yara. [1] [2]

Awoliyi ya koma Najeriya kuma ya zama likitan mata da kuma ƙaramin jami'in kiwon lafiya a asibitin Massey Street Legas. Daga baya ta zama babban mai ba da shawara da kuma darektan kiwon lafiya a wannan asibitin, tana riƙe da matsayi na ƙarshe daga 1960 zuwa 1969. [2] A shekara ta 1962, Ma'aikatar Lafiya ta Tarayya ta nada ta a matsayin babban kwararren likitan mata da likitan haihuwa.[2]

Wasu daga cikin kyaututtuka sune memba na Mafi Kyawun Order na Daular Burtaniya (MBE), Iya Abiye na Legas, Iyalaje na Daular Oyo, da kuma girmamawar kasa ta Najeriya - Jami'in Order of the Federal Republic (OFR) . [2]

Littafin Return to Life, na ɗanta Tunji Awoliyi, an sadaukar da shi ne a gare ta.

An haɗa Awoliyi a matsayin "Jarima'in Najeriya na Karni na 20" a cikin littafin Nigerian Heroes and Heroines: da sauran batutuwa a cikin ilimin ɗan ƙasa, na Godwin Chukwuemeka Ezeh . [5]

Asibitin tunawa da Dr. Abimbola Awoliyi yana cikin Tsibirin Legas, Legas, Najeriya.[6]

Awoliyi ya mallaki gonar kaji da orange mai girman kadada 27 a Agege, Legas, kuma ya zama darektan kantin sayar da kiwon lafiya na kasuwanci a Legas.[2]

Awoliyi ita ce shugabar reshen Legas na Majalisar Ƙungiyoyin Mata ta Kasa (NCWS) kuma memba ne na kwamitin ƙasa na kungiyar kuma ta ba da gudummawa ga manufofinsu da ayyukansu.[3] Ta tattauna don kyautar hedkwatar kasa da ke Tafawa Balewa Square kuma ta kasance mai ba da shawara ga asibitin tsara iyali na kungiyar wanda daga baya ya zama ƙungiyar iyaye ta Najeriya.[3] Ta gaji Kofo Ademola a matsayin shugaban NCWS na biyu a shekarar 1964.on[3]ria.[3]

  1. 1 2 3 Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Vidal2015
  2. 1 2 3 4 5 6 7 Tabitha Admin (2015-03-12). "Celebrating African Women in Medicine". Tabitha Medical Center. Archived from the original on 2017-12-06. Retrieved 2015-07-02. Cite error: Invalid <ref> tag; name "tabithamedicalcenter434" defined multiple times with different content
  3. 1 2 3 4 5 Ojewusi 1996.
  4. Tabitha Admin (2015-03-12). "Celebrating African Women in Medicine". Tabitha Medical Center. Archived from the original on 2017-12-06. Retrieved 2015-07-02.
  5. Ezeh, Godwin Chukwuemeka (2004). "Nigerian heroes and heroines: and other issues in citizenship education - Godwin Chukwuemeka Ezeh - Google Books". p. chapter 6. Archived from the original on 2016-05-06. Retrieved 2015-07-02.
  6. "Dr Abimbola Awoliyi Memorial Hospital in 183,Bamgbose Street, Lagos Island, Lagos, Nigeria | VConnect™". Vconnect.com. Archived from the original on 2015-07-03. Retrieved 2015-07-02.