Jump to content

Lardunan Najeriya

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Lardunan Najeriya
Bayanai
ƘasaNajeriya
Taswirar lardunan Najeriya a 1910

Lardunan Nijeriya sun kasance rarrabuwar yankuna a Najeriya, an yi amfani da yankunan daga 1900 zuwa 1967 a lokacin Mulkin Mallaka na turawa a Najeriya da kuma jim kaɗan bayan samun ƴancin kai a ƙasar. An canza su sau da yawa ta tarihinsu. An raba su kashi kashi; wasu daga cikin waɗannan an ƙara raba su zuwa hukumomin ƙasa. Arewacin Najeriya da Kudancin Najeriya suma wani lokaci ana kiransu da Lardunan Arewa ko kuma Kudancin Najeriya. A halin yanzu, Najeriya tarayya ce da ta ƙunshi jihohi 36.

An fara amfani da larduna a Arewacin Najeriya bayan da Birtaniyya ta karɓi ragamar tafiyar da yankin daga hannun Kamfanin Royal Niger a shekarar 1900. Da farko Turawan Ingila sun raba yankin zuwa larduna goma sha daya wadanda su ne:

A cikin 1903 an ƙara ƙarin larduna shida; biyar bayan yaƙin Sokoto - Kano, da kuma lardin Gwandu, wanda ya kai 17. An rage yawan larduna zuwa 13 a shekara ta 1911, da kuma 12 bayan yakin duniya na daya. A 1926 Adamawa da Plateau sun zama sabbin larduna. Larduna da sassa a cikin 1945, tare da sunaye ko adadin Hukumomin Ƙasa a kowane yanki:

Province Region Division Native Authorities
AbeokutaWesternEgbaAbeokuta
AbeokutaWesternEgbado5
AdamawaNorthernAdamawaAdamawa
AdamawaNorthernMuriMuri
AdamawaNorthernNumanNuman, Shellen
BauchiNorthernBauchiBauchi, Dass, Ningi
BauchiNorthernGombe
BauchiNorthernKatagum
BeninWesternAsaba23
BeninWesternBeninBenin
BeninWesternIshan11
BeninWesternKukuruku, later Afenmai36
BenueNorthernIdoma21
BenueNorthernLafiaAwe, Lafia
BenueNorthernNasarawaKeffi, Nasarawa
BenueNorthernTiv55
BenueNorthernWukari6
BornuNorthernBeddeBedde
BornuNorthernBiu3
BornuNorthernBornuBornu
BornuNorthernDikwaDikwa
BornuNorthernPotiskumFika
CalabarEasternAbak8
CalabarEasternCalabar3
CalabarEasternEket7
CalabarEasternEnyong Aro5
CalabarEasternEnyong Itu5
CalabarEasternIkot Ekpene4
CalabarEasternOpobo4
CalabarEasternUyo9
CameroonsEasternBamenda23
CameroonsEasternKumba12
CameroonsEasternMamfe7
CameroonsEasternVictoria3
IjebuWesternIjebu-OdeIjebu-Ode, Ijebu-Remo
IlorinNorthernBorguBussa, Kaiama
IlorinNorthernIlorinIlorin
IlorinNorthernPategi-LafiagiLafiagi, Pategi
KabbaNorthernIgala5
KabbaNorthernIgbirraIgbirra
KabbaNorthernKabba5
KabbaNorthernKoton Karifi4
KanoNorthernKanoKanu,
KanoNorthernHadejiaGumel, HadejiaKazaure
KatsinaNorthernKatsinaDaura, Katsina
NigerNorthernAbujaAbuja, Lapai
NigerNorthernBidaAgaie, Bida
NigerNorthernKontagoraKontagora, Wushishi, Zuru
NigerNorthernMinnaGwari, Kamuku
OgojaEasternAbakaliki6
OgojaEasternAfikpo11
OgojaEasternIkom9
OgojaEasternObobra9
OgojaEasternOgoja12
OndoWesternEkiti16
OndoWesternOkitipupa5
OndoWesternOndo3
OndoWesternOwo6
OnitshaEasternAwka9
OnitshaEasternAwgu3
OnitshaEasternOnitsha20
OnitshaEasternNsukka8
OnitshaEasternUdi3
OwerriEasternAba3
OwerriEasternBende1
OwerriEasternOkigwi2
OwerriEasternOrlu5
OwerriEasternOwerri22
OyoWesternIbadanIbadan
OyoWesternIfe-IleshaIfe, Ilesha
OyoWesternOyoOyo
PlateauNorthernJema'aJema'a
PlateauNorthernJos5
PlateauNorthernPankshin22
PlateauNorthernShendamWase, 6 others
PlateauNorthernSouthernEggon, Nunku, Wamba
RiversEasternAhoada7
RiversEasternBrass3
RiversEasternDegema4
RiversEasternOgoni1
SokotoNorthernArgunguArgungu
SokotoNorthernGwanduGwandu, Yauri
SokotoNorthernSokotoSokoto
WarriWesternAboh3
WarriWesternWarri3
WarriWesternUrhobo28
WarriWesternWestern Ijaw13
ZariaNorthernZariaZaria, 4 others

Akwai larduna goma sha uku a Arewacin Najeriya a shekarar 1966 da kuma aka soke a watan Mayun 1967: