Jump to content

Geranci

Daga Wikipedia, Insakulofidiya ta kyauta.
Geranci
Lamban rijistar harshe
ISO 639-3gew
Glottologgera1246[1]

Geranci yare ne wanda asalin sa daga jihar Bauchi, Najeriya. Kamar yadda bincike ya nuna akwai sama da mutane 200,000 waɗanda ƴan asalin ƙabilar Gera ne kuma Geranci shine yaren da suka fi ji da iyawa a yayin magana. Duk da cewa yanzu Hausa ta kusa gama laƙume yaren, a da akwai ƙauyuka da suka kai 30 waɗanda duka yaren Gera ne, amma yanzu bazai wuce ƙauyuka 4 ba ko su Hausa kusan gama haɗiye su.

Kalmomin Geranci da Hausa da Turanci:[2]

GeranciHausaTuranci(notes)
auzaumanomifarmers
babibiyarfive
banagidahome
bargomaten
baragadasmall antelope
basiribibeniseed
bawibakimouth[báwî]
belmigoggobaboon
beshimshiddasix
bewabunsuruhe goat
biɗibirimonkey
biginiinaneWhere?[bìgínî]
binidutsen nikagrinding stonebìní
binmisanito know[bín!mí]
birbidarenight
bisaɓudaminarainy season
bisikarbatake[bìsì]
bishimbulubakwaiseven
biwibayaback[bíwì]
bizawakakaharvest time
boɓaubafather
borikomago backbórì
bougendikibakin hanyamouth of the road
buɗawankato batheɓùdá
buɗatokaashes
bufishida ranaday
bununanhere
burba nigive me
buragawadead bodybùrá
burmiguiwaknee
burniba nigive me
busahazoharmattan
busimikirjichest
busiyahulacap/hat[búsìyà]
buwaramihole[bùwá]
buyagemubeard
gabcikininsidegǝb
ɓaAllahGod
ɓaninjataranine
ɓiliwitsuntsubird
caɗecayayaneHow is it?
catilijemagebat
danakujerachair
daridaddawalocust bean[dǝri]
darnidangafence (local)[dǝrni]
dauduwakudimoney
dejanaburugalistick for blending soup
denasirimasaramaize
dinashekarayear
dinzaaladepig
diumizabuwaguinea fowl
doraabokimale frienddórà
dorarafiponddórá
dumbulakadangariyafemale lizard
dunjakwadotoad
durugyadagroundnut
dusabuge shibeat him
dushadokihorse
duwadukato beat
duwaladoyacassava (fresh)
ɗanisamaup, sky, heaven
ɗashigobetomorrow
ɗawimian samufound
ɗelimsaharshetongue
ɗelmiɗanɗenalick
ɗerubabuno; none
ɗishifataskin of an animal
ɗuwawaribad smell
faɗaciwopain
falagonafarm
fannicire miniremove it for me
fayawadansuothers bilabial fricative[fàyá]
fayawutsiyatail[fáyà]
feɗafartanyahoe
ficcifitagoing out
fiɗifitogo out
fishiranasun
fituwishekaranjiyaday before yesterday
gaaratsofuwa tsohoold person
gabcikininside
galitaragather togethergalî or galii?
gawadakiroom
gembuwakofadoor
gendikihanyaroad
giccidaukataking
ginidaukatake it
ginnidauko minitake it for me
gisiragishirisaltgisɨra
giwidutsestone
gowakadewapumpkin
gulɓunifarshefingernailgulɓɨni
gurgutukurciyalaughing dove
gwalfasarautaauthority, power
gwamihadagather together
gwandiburgugiant rat male bandicoot?
gwandimizaureparlor, sitting room
haɗika cieat (command)
hamaruwawater
handimiwakebeans (generic)
haniinaWhere?
harakayathorn
harɗahakarkariribs
hauninuna minishow me
haushigariflour for bread
hauyamuciyaTZ stirring stick
hawicikistomach
hawiyaonethousand
hazahanjiintestines
huɗufuɗufour
hukisakerelease (it)
hunizubapour it for me
hurɗutakwaseight
hushawukaknife for cutting meat
isakoyiegg
jijanaburugalismall forked stick for blending soup
jimusuniabin sutheir thing; theirs
jingumadamisaleopard
jitinaabincifood freevar. jicina
kakaihead
kabaɗihamsinfifty
kabeshimsettinsixty
kabishimbulusaba'ínseventy
kaɓaninjatasa'inninety
kahuɗuarba'inforty
kahurɗutammanineighty
kakunutalatinthirty
kalfarumfashed
kaliwucepass
kalmidodoGere idol
kambuluashirintwenty
kamiyaanjimalater
kamyadalong agokǝmya & maybe [my] cons
kandezan jeI will go
karatukaratureading
karfatakalmishoef=bilabial fricative
karkalikurahyena
kasmiberarat (house)kasǝmi – ǝ is transitional v
kasuwakasuwamarket
kawafadafighting[káwà]
kawakunyashy[káwà]
kawuyashinkafarice (head of grass)
kirfakififishf=bilabial fricative
kirnigaya minitell-me
kirsakurarajidisease of a cow (boils)
kirsigaya masatell-him
kitikoyolearn (command)
koikalwalocust pod flour
kukuɗakunu“pap”, drink from flour
kumbudamomonitor lizard (land)
kumikunneear
kunuukuthreekunnun (nasalized)
kwaɗakwaryacalabash
kwaligarmaplough
kwalmina jiI have heardtransitional vowel
kwamnimiya 'ishe niI am fullkwamnɨmi
kwangalaujesickle to cut rice and grass
ƙwith, and, pronoun
ƙeɗuwikitsefat
ƙsansada safeearly morning
laawiyarochild
lanuyaron nanthis boy
laumizaafihot
lawinamameat
litashistand
liniwuyaneck
linzajijiyaroot
loomihaihuwabirth
lumbaone hundred
lumbakarkashileaf for souplùmbá
lumbadrione hundred
lumsajujirubbish heap
lungayaayibushy or weedy
lungurarigacloth
maladajibushmaala?
malusarkichief
mambazawodiarrhoea
mandurshakunamascorpion
manbarileave it
manibarileave it
mansabar shileave him
marɗageromillet
mauriɓarawothief
meɗawanisomeone
membiwani wurisomewhere
misinigiyaalcohol/beer
mizimijiman
moiɗayaone
morimaioil
mundimunewe (emphatic)
mundumatawoman
mununawahow much?
mbarmimutanihuman being
mbashinikokowatraditional wrestling
mbaudakwandobasket (big)
mberabaƙostranger
mbowawafool
mbulubiyutwo
nayawancanthat-one
neganilook
nenagannilook-at-me
newakarfistrong
nigaga nihere I am[nɨga]
nimininawamy own[nɨmɨni]
nimishinakiyour (singular, fem)[nɨmɨshi]
nuwannanthis
ndalidubalook
ndeisanyifeeling coldndǝi ndéí
ndeitafigo (command)ndèì
ndiniyarachildren
ndiyasa'acow
ndomajiniblood
ndositukunyaa pot (for cooking)
nduizocome
nduƙnayata canover therenduƙɨnaya
ndurmberabaaƙostranger
ndushikawobring
ngaimikullecat
ngamadaɗigood
nganiɗauratie
ngarngazimijin kadangaremale lizard
ngirgajakashoulder bag
ngorajakidonkey
ngwaimiganyeleaves of a tree
ngwalijifathrow
njonijiyayesterday
nwandataurihardnwàndá
nwandauwamothernwàndá
nwakiɗanɗana“taste”
harharuntil, up to, even
ragshazagiinsultrǝgsha
randarinawasp
rewikonkotlong, slim snake, moves fast, mildly poisonousrèwí
rewitsorofearréwí
rishigaenter
riniyautoday[rínì]
riniinuwashadow[rìní]
rudadutsehill, mountain
ruɗiɗebocarry it
rwanimurfuhearth
rwanrwangulmagossiping
rwanshirwanigofan tukunyaforked stick used to secure TZ pot while stirring
sarahanuhand
sawadawaguinea corn
seka shadrink
sikafaleg
simasunaname
sinikwantalying down
sinnyazumahoneybee[sinɲa]
sisiɓaanguluvulture
soyimayewitchcraft
succiaikasending
suɗaaikiwork
sumburizomohare
sundisunethem, they
shafaitacewood
shangaguzamonitor lizard (water)
shashaakuyagoat
shiya haɗuhave
swakamaganatalking
swamɗaɗamaratucking in shirt
swarirawadancing & singing
shwandaɗatabile
shwandinifisariurine
shwanƙlaragolazy
taawafa'asmooth area on stone (for drying, etc.)táawà
taɗiyatacanthat place
tamizaunasit down
tanditakastep on it
taumiyakare finish
tausakama shihold him
tawikamahold ittǝwi
teerasandashepherd's stafftée!rá
telcatsallejumping
terawatamoontèrâ free var. cera
toɗibarcisleeping
tukumimagirbihoe used for digging
tunkutinkiyasheep
tunuhakanelike that
tushizuciyaheart
tuɗigenishittafour days hence
tutaɗiyagaataday after the day after tomorrow
tuwajibinext tomorrow
twaklaƙokodrinking calabash
twanashuukaplanting
waimikarfeiron (metal)
waitirkajin dutserock fowl small black bush fowl that travels on the ground in flocks
wambimakudewato bend
wanifadasay
wankizubarto pour
wansinikashibone[wansɨni] or [wansini]
waramiyasoup
wargagirkicooking
waryabarewasmall antelope
wasaranidry season
washahakoriteeth
washuwisauriquick
wasinatafiyatravelling, walking[wasɨna]
wasuwimacijisnake
watatuwoTZ
wayabishiyatreewàyá
wayamaaganimedicinewàyá
wayahayaƙismokewàayá
wuinonomilk
wulaawakigoats[wúlà]
wulaigiyarope[wùlá]
wunshinihancinose
wusiwutafire
wuyaciyawagrass
yaanumenene wannanWhat is this?
yalikaramismallyǝli
yankiniɗan'aniyasmall top stone of grinding stoneyankɨni
yausafakarapartridge
yawidawocome back
yeɗakaredog
yibikazachicken
yiɗiidoeyes
yinimiya yi minI'm satisfied
yunayaworoaming about
zarinazagayacircling around
zaunisa miniput some in for me
zawanomaweeding
zawigudurunning
zeurasusamaggot
ziguduescape!
ziɗibugupound
zuradariyalaughing
zwangraharawagroundnut leavings
  1. Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2017). "Geranci". Glottolog 3.0. Jena, Germany: Max Planck Institute for the Science of Human History.
  2. Blench, Roger. 2006. Gere-Hausa-English wordlist Archived 2024-05-23 at the Wayback Machine. Cambridge: Kay Williamson Educational Foundation.